questioners: Reccino Van Lommel,Katrijn van Riet,Mathieu Michel
topics_nl: De dreigende teloorgang van de industrie;De dreigende teloorgang van onze (duurzame) economie;Het concurrentievermogen van de Europese economie en de maatregelen voor België
topics_fr: Le risque d;Le risque d;La compétitivité de l
discussion: [
    {
      "speaker": "Reccino Van Lommel",
      "text": "Mijnheer de voorzitter, mijnheer de eerste minister, collega's, onze Vlaamse industrie verkeert in crisis. Dat zeg ik niet alleen, dat zeggen ook experten. Dat begint hoe langer, hoe meer aan de oppervlakte te komen: onzekerheid, uitgestelde investeringen, lege orderboeken, cashflowproblemen. Op de koop toe beginnen werkgevers die in de afgelopen jaren een strijd hebben gevoerd om talent aan te trekken, stelselmatig personeel af te danken. Het gaat lang niet meer alleen over de hoge energiekosten, de regelneverij en andere kosten, maar ook over de afwachtende houding van ons land. Onze industrie kijkt lijdzaam toe op de acties van de industriële grootmachten, zoals China of de Verenigde Staten.NEWPARAGRAPHEr wordt hier als een konijn voor een lichtbak naar anderen, zoals Ursula von der Leyen, gekeken om het probleem op te lossen, maar, premier, zo werkt het helemaal niet. Het gaat hier over de  survival of the fittest . Ik weiger genoegen te nemen met het argument dat de industrie in onze buurlanden het ook moeilijk heeft en dat dat ons ontslaat van actie. Ik weiger genoegen te nemen met een Europese Unie die er met haar maatregelen jarenlang voor heeft gezorgd dat onze industrie kapotgaat.NEWPARAGRAPHDe toestand is precair. ExxonMobil is met zijn nieuws vandaag slechts een van de vele voorbeelden in de rij van industriële bedrijven die hier geen toekomst meer zien. Mijn vragen zijn daarom heel duidelijk, mijnheer de premier. Zult u blijven wachten op Ursula of zult u nu actie ondernemen om te vermijden dat Vlaanderen morgen een industrieel kerkhof wordt?"
    },
    {
      "speaker": "Katrijn van Riet",
      "text": "Mijnheer de eerste minister, bent u ervan op de hoogte dat er 1 miljoen ton aan capaciteit voor plasticrecyclage is verdwenen in Europa de voorbije twee jaar? Faillissement na faillissement kleurt een deel van die groene sector bloedrood. ExxonMobil maakt nu bekend dat het een investering van 100 miljoen euro voor chemische recyclage in de havens on hold zet.NEWPARAGRAPHEr komt een enorme plasticberg op ons af door de Europese exportban van plasticafval naar Azië en door het feit dat zeer goedkope, gesubsidieerde virgin plastic grondstoffen vanuit Azië onze markt overspoelen, grondstoffen die trouwens niet aan dezelfde strenge regels voldoen als onze Europese recyclaten. Dan is er nog de onzekerheid over de berekening van het recyclagepercentage, wat ExxonMobil nu doet steigeren, om nog maar te zwijgen van het feit dat de bouw van zo’n fabriek voor chemische recyclage een zeer grote investering vergt en het proces bijzonder energie-intensief is.NEWPARAGRAPHMijnheer de eerste minister, hoe zult u ervoor zorgen dat we onze eigen capaciteit niet laten wegconcurreren? Hoe kunnen we innovatie, zoals die van ExxonMobil, aantrekken in plaats van afstoten, zoals nu gebeurt? Zult u in overleg treden met de Europese Commissie om de enorme regellast aan te pakken?"
    },
    {
      "speaker": "Mathieu Michel",
      "text": "Monsieur le premier ministre, j'étais très heureux d’avoir la chance d’aller à Walibi, finalement, pour vous voir, monsieur Bart \"De Wavre\".NEWPARAGRAPHComme vous le savez, pas très loin de Wavre, une entreprise extraordinaire, qui s'appelle GSK, a décidé d'investir plus de 20 milliards d'euros aux États-Unis. Son but est certainement d'y développer à la fois la recherche et le développement, mais aussi les chaînes de production. Cela constitue un signal d'alarme assez important sur le fait qu'aujourd'hui, certains de nos fleurons – des entreprises qui nourrissent la prospérité de notre territoire – sont en train de lorgner vers d'autres endroits pour investir. Cela doit nous alerter car l'entreprise GSK est un pilier historique du secteur pharmaceutique qui pèse pour plus de 25 % de nos exportations.NEWPARAGRAPHAlors que l’Europe – et la Belgique en particulier – appliquent loyalement les principes de Pillar 2 de l’OCDE, afin de garantir une imposition minimale de 15 % sur les multinationales, au détriment notamment de notre secteur pharmaceutique, les États-Unis, eux, multiplient les mesures protectionnistes et douanières, sans pour autant appliquer avec la même rigueur ces principes de réforme fiscale mondiale. Le rapport Draghi sonnait d'ailleurs déjà l'alarme par rapport aux besoins d'une véritable stratégie de compétitivité européenne.NEWPARAGRAPHDans ce cadre, monsieur le premier ministre, pouvez-vous me dire quelle analyse le gouvernement tire-t-il de la décision de GSK et d'autres d'investir ailleurs, mais surtout de ses impacts potentiels sur l'écosystème pharmaceutique belge? Disposez-vous d'une évaluation consolidée de l'impact cumulé de Pillar 2 et des mesures fiscales américaines? Quelles mesures concrètes le gouvernement envisage-t-il pour renforcer la compétitivité de nos filières stratégiques prioritaires? Dans ce contexte, la Belgique va-t-elle continuer à adhérer de façon loyale à ce pilier aussi appelé Pillar 2, qui aujourd'hui, s'additionne effectivement aux difficultés des entreprises pour la compétitivité? Je vous remercie, monsieur le premier ministre."
    },
    {
      "speaker": "Bart De Wever",
      "text": "Monsieur le président, chers collègues, j'ai reçu hier une haute délégation du siège d'ExxonMobil, en provenance de Houston. Leur message était très clair, et se retrouve aujourd'hui également dans la presse: si aucune mesure n'est prise pour améliorer le climat entrepreneurial et d'investissement en Europe, il deviendra très difficile d'assurer l'avenir de l'industrie ici. Les signaux de ces derniers mois et années sont très clairs: volumes en baisse, taux d'utilisation des capacités historiquement bas, annonces de fermetures d'installations, et ainsi de suite.NEWPARAGRAPHAvant-hier encore – et ce n'est pas un hasard –, j'ai reçu le PDG de TotalEnergies sur le même sujet, M. Pouyanné.NEWPARAGRAPHVoor hem zijn er nog anderen langsgekomen. U sprak over GSK en over de farmasector. Als oud-burgemeester van Antwerpen heb ik het geluk de meeste van die bedrijfsleiders en CEO's zeer goed te kennen en veel onder hen persoonlijke vrienden te mogen noemen. Persoonlijke vrienden laten ook wel eens  the backside of the envelope  zien en die ziet er niet goed uit.NEWPARAGRAPHChers collègues, nous connaissons tous les causes. Je les ai déjà mentionnées à plusieurs reprises ici. Les coûts salariaux trop élevés, les coûts énergétiques beaucoup trop élevés, les difficultés liées aux permis, la pression réglementaire gigantesque et depuis cette année, un environnement commercial très incertain. Dans une certaine mesure, nous sommes nous-mêmes responsables en Europe. Certaines règles et lois sapent tout simplement la viabilité des projets d'investissement.NEWPARAGRAPHHet is dus voor mij geen verrassing dat ExxonMobil zijn geplande investeringen voorlopig – daar druk ik op –, heeft opgeschort, zowel in Antwerpen als in Rotterdam. Ik zag dat van ver aankomen. Het probleem is dus niet beperkt tot België alleen. Was dat maar het geval, dan konden we het ook alleen oplossen.NEWPARAGRAPHHet gaat om 100 miljoen euro aan investeringen die on hold staan en die zullen worden afgeblazen, als we in dit land en in Europa niet doen wat nodig is. Vooral de Lage Landen, met twee wereldhavens, Rotterdam en de Port of Antwerp-Bruges, worden door die industriële impasse zeer zwaar getroffen. Ik kan niet genoeg beklemtonen dat de verliezen die we daardoor lijden, niet louter economisch zijn, al zouden Groen en links graag horen van degrowth. Het verlies is namelijk ook ecologisch van aard. De investering die ExxonMobil bijvoorbeeld pauzeert, gaat namelijk om een fabriek die plastic afval chemisch zou moeten recycleren volgens de meest moderne standaarden. Er zijn nog andere duurzaamheidsinvesteringen die om dezelfde reden niet doorgaan, zoals bij ArcellorMittal. Ik kan een hele lijst maken van projecten die om economische redenen niet doorgaan. We zijn dus bijzonder slecht bezig wat onze economie, onze werkgelegenheid en de ecologische transitie betreft, tenzij men Europa wilt decarboniseren door het te deïndustrialiseren, maar dan moet men dat maar eens openlijk zeggen.NEWPARAGRAPHSinds het begin van mijn ambtstermijn en ook al lang daarvoor pleit ik voor een Europese strategie om die problematiek aan te pakken. De geesten rijpen zichtbaar. Tegen mijn natuur in ben ik hoopvol. Er waait een andere wind door Europa, en die zou, in tegenstelling tot de Europese traditie, sneller tot resultaten kunnen leiden dan wij denken of gewend zijn. Ik hoop het en ik werk er hard aan.NEWPARAGRAPHWe kijken uit naar de opvolging van de Clean Industrial Deal van de Europese Commissie en de industrie-versterkende plannen. Overal waar ik kom in Europa, hamer ik daarop; dat zal u wellicht zijn opgevallen. Dat ontslaat ons echter niet van de plicht om in ons eigen land te doen wat we zelf kunnen: een verstandiger energiebeleid zonder dogma’s. Vanmorgen was ik nog in Dessel en Mol. We willen zonder dogma’s een specifiek beleid voeren tegen de hoge energiekosten. We werken ook aan meer competitieve loonlasten. We doen wat we kunnen. De noodzakelijke arbeidsmarkthervormingen zullen hopelijk dit jaar allemaal door het Parlement worden goedgekeurd. Daarnaast is er het Make 2030-initiatief, waarbij de sectoren en de regio’s samen met ons moeten zorgen voor minder complexiteit en groeiversterkende maatregelen. De economie reageert daar heel positief op en dat mag ook gezegd worden.NEWPARAGRAPHIn het regeerakkoord is bovendien het principe opgenomen dat wij een fout, die de afgelopen decennia zo vaak werd gemaakt, niet meer willen herhalen: de traditie van gold-plating in ons land, en overigens niet alleen in ons land. De staat van onze industrie, zowel in ons land als in Europa, zal een blijvend aandachtspunt zijn van de regering en van mezelf, dag na dag, tot er beterschap komt en, wat mij betreft, liever vandaag dan morgen."
    },
    {
      "speaker": "Reccino Van Lommel",
      "text": "Premier, na zeven maanden regering-De Wever zie ik eigenlijk geen verandering voor onze industrie. Ik zie alleen maar bedrijven die het steeds moeilijker krijgen en elders investeren. Ik zie bedrijven die uit noodzaak gewaardeerde medewerkers afdanken.NEWPARAGRAPHTegelijk zie ik een regering die zich bezighoudt met buitenlandse conflicten. Ondertussen bent u verknocht aan de Belgische macht, zoals destijds de heer Verhofstadt of de heer De Croo. U kunt als zelfverklaard Vlaams-nationalist dan wel blij worden van een staande ovatie op een congres van de Waalse liberalen of de grapjas uithangen bij Europese ontmoetingen. Onze Vlaamse industrie heeft geen reden om blij te zijn, als uw oplossingen uitsluitend in de Europese Unie worden gezocht. Het is bloedserieus, premier. Uw geloofwaardigheid wordt echt wel problematisch.NEWPARAGRAPHRed onze industrie, niet morgen of overmorgen, maar vandaag."
    },
    {
      "speaker": "Katrijn van Riet",
      "text": "Mijnheer de eerste minister, ik dank u voor uw antwoord.NEWPARAGRAPHU stemt mij al enigszins optimistischer. We maken samen werk van de Clean Industrial Deal en we vermijden gold-plating. We moeten er gewoon voor zorgen dat Europa de eigen werkgelegenheid niet bant door een strenge regelgeving. Hoe kan immers van een vrije markt met een gelijk speelveld worden gesproken, als de spelregels verschillen voor veel te veel spelers?NEWPARAGRAPHGeef onze industrie de broodnodige ademruimte. Meer heb ik daaraan niet toe te voegen."
    },
    {
      "speaker": "Mathieu Michel",
      "text": "Merci pour votre réponse, monsieur le premier ministre.\nIl est évidemment essentiel – je pense que vous vous en rendez compte, comme tous les gouvernements doivent s'en rendre compte – que nous prenions conscience de l'ampleur de ce qui est en train de se jouer. Nous devons absolument mobiliser toutes nos énergies et toutes nos intelligences pour rendre notre économie plus compétitive.\nÀ  l'heure où nous nous interrogeons sur les nécessités de mener des réformes en profondeur, il ne faut pas oublier que notre capacité à soutenir notre modèle social dépend directement de la compétitivité de ces entreprises, également sur la scène internationale. C'est pourquoi je suis convaincu qu'il est essentiel de la renforcer et aussi probablement de s'interroger sur une certaine forme de naïveté que nous avons pu développer, notamment sur notre loyauté en matière de fiscalité à l'international. C'est le cas, à mon sens, de Pillar 2."
    }
  ]