Commissievergadering op 9 december 2025

Mijnheer de minister, onlangs kreeg de fraude door een thuisverpleegkundige ruime aandacht in de media. Daarna bleek dat er ook grootschalige fraude bij een arts en een tandarts zou zijn vastgesteld. Die dossiers zouden ook door de pers zijn ingekeken.

Ik zou graag meer informatie ontvangen over het dossier van de betrokken tandarts. Over welke soort fraude gaat het precies? Kunt u toelichten om welke handelingen of behandelingen het ging? Kunt u meer vertellen over het verloop van dat fraudedossier? Op welke manier werd die fraude opgespoord? Wanneer werden er vaststellingen gedaan en welke waren dat? Welke sancties zijn opgelegd?

In het artikel wordt een bedrag van 627.000 euro vermeld. In het laatste jaarverslag van de DGEC worden eveneens fraudegevallen bij tandartsen gemeld, maar daar gaat het op het eerste gezicht om lagere bedragen per tandarts. Zijn er eerder ook al dergelijke grote fraudedossiers bij tandartsen geweest? Kunt u daar meer toelichting over geven?

Hoeveel andere fraudedossiers met betrekking tot tandartsen zijn bekend en over welke bedragen gaat het? Welke stappen worden er momenteel in verband met die dossiers ondernomen?

In welke mate hangt het gebruik van de derde-betalersregeling samen met de kans op fraude? Wordt er dan vaker fraude vastgesteld? Is het mogelijk om de dossiers die door de pers werden ingekeken ook aan het Parlement te bezorgen?

Opsporen en bestraffen is één zaak, maar fraude voorkomen lijkt mij nog belangrijker. Op welke manier kan daarop volgens u verder worden ingezet? Het lijkt mij zinvol dat de DGEC dergelijke fraudezaken jaarlijks in het Parlement komt toelichten, zodat ze zowel de return als een plan van aanpak voor het daaropvolgende jaar kunnen presenteren. Bent u dat idee genegen?

Mijn volgende vraag gaat over de controle van ons zorgfacturatiesysteem, naar aanleiding van de fraude door de thuisverpleegkundige. Enerzijds is er de controle door de DGEC van het RIZIV. Anderzijds spelen ook de ziekenfondsen hierin een rol.

Via de pers verneem ik dat het RIZIV blijkbaar geen informatie van ziekenfondsen over mogelijke fraudegevallen of misstanden bij zorgverstrekkers ontvangt. Dat roept toch wel vragen op.

Wat is de rol van de ziekenfondsen bij de controle van de juistheid van zorgfacturaties? Wie voert die controles uit en op welke manier gebeurt dat precies? Welke rol spelen de adviserende artsen? Bestaan er rapporten van die controles en wat gebeurt daarmee? Kunt u aangeven welke en hoeveel meldingen over mogelijke foute facturatie of fraude door ziekenfondsen zijn doorgegeven, opgesplitst per verzekeringsinstelling en per provincie?

Voorlopig is het RIZIV blijkbaar nog afhankelijk van gegevens die door de ziekenfondsen worden aangeleverd, maar er zou wel worden gewerkt aan een rechtstreeks toegang door het RIZIV via het Data Flow 2.0-systeem. Wanneer is dat systeem operationeel?

Waar wordt de informatie over zorgverstrekkers verzameld, over verzekeringsinstellingen heen? Klopt het dat dit in het Nationaal college van adviserend artsen is, dat ressorteert onder de Dienst voor uitkeringen van het RIZIV? Klopt het dat zij over gegevens beschikken waarover de DGEC niet beschikt?

Monsieur le ministre, l’auditorat du travail de Gand a confirmé une nouvelle perquisition dans le dossier très médiatisé d’une infirmière indépendante – également élue d'extrême droite –, soupçonnée d’avoir facturé jusqu’à 90 visites par jour aux mutuelles, alors qu’un soignant à domicile particulièrement actif atteint en moyenne une vingtaine de visites quotidiennes. Les premières constatations laissent penser à une fraude massive, avec notamment la saisie de plusieurs véhicules de luxe.

Au-delà de ce cas individuel, cette affaire révèle des failles structurelles dans le modèle de facturation et les contrôles des prestations infirmières. Vous avez annoncé qu’à partir de l’an prochain, un plafond serait instauré sur le nombre de patients qu’un infirmier peut comptabiliser par jour. Cette mesure suscite un large intérêt, tant pour prévenir les abus que pour protéger les soignants honnêtes, qui travaillent souvent dans des conditions difficiles.

Dans ce contexte, monsieur le ministre, quelle forme exacte prendra ce plafond: un nombre maximum de visites, un plafond horaire ou un modèle tenant compte du type de soins et des déplacements?

Ce plafond sera-t-il intégré dans un système automatisé de contrôle via les mutuelles, afin de détecter immédiatement les anomalies plutôt que d’intervenir a posteriori ? Ê tes-vous en communication étroite avec votre collègue le ministre Beenders?

Quelles garanties seront-elles prévues pour éviter d’alourdir la charge administrative ou d’entraver l’activité des infirmières et infirmiers respectueux des règles, notamment en zones rurales et lors de soins complexes?

Ces derniers jours, plusieurs affaires de fraude sociale dans les soins infirmiers à domicile ont été révélées, mettant en lumière des pratiques manifestement incompatibles avec la réalité du terrain.

J'en viens à ma seconde série de questions.

Les cas de fraude sociale se sont multipliés dans le secteur des soins à domicile. Ces dossiers, bien que distincts, révèlent une même réalité: certains acteurs isolés parviennent encore à contourner les mécanismes de contrôle au détriment de la sécurité sociale et de la grande majorité des soignants honnêtes. Ils montrent aussi la nécessité d’un renforcement de la détection automatique, d’une meilleure coopération entre inspections, mutuelles, INAMI et auditorats du travail, ainsi que d’un traitement plus rapide des signaux faibles.

Dans ce contexte, monsieur le ministre, quelles mesures spécifiques entendez-vous prendre pour détecter plus rapidement les schémas manifestement irréalistes, comme un nombre de visites quotidiennes impossible, avant que les dossiers ne prennent une plus grande ampleur?

La coopération entre les acteurs chargés de la lutte contre la fraude – mutuelles, INAMI, auditorats du travail, inspections sociales – sera-t-elle renforcée grâce à un échange automatisé de données ou à des mécanismes d’alerte précoce?

Enfin, envisagez-vous un plan d’action sectoriel ciblé sur les soins de santé à domicile, afin d’éviter que quelques fraudeurs isolés ne nuisent à la crédibilité d’un secteur, où la très grande majorité des infirmières et infirmiers travaillent de manière honnête et professionnelle?

Mijnheer de minister, ik denk dat we de context voldoende hebben geschetst. Het is uiteraard niet aanvaardbaar wanneer er voor dergelijke bedragen wordt gefraudeerd. Dit is een falen in de opvolging door het RIZIV. Daardoor dreigt nu het beeld te ontstaan dat zelfstandige zorgverleners massaal frauderen. Ik ben ervan overtuigd, mijnheer de minister, dat dat niet het beeld is dat u wenst te schetsen.

Dergelijke excessen zijn volgens het veld de absolute uitzondering. Ik denk bovendien dat deze perceptie het beroep kan schaden en het is net een beroep waar we in deze maatschappij bijzonder veel nood aan hebben. Die perceptie kan de aantrekkelijkheid van deze cruciale sector schaden, terwijl we in de toekomst net veel meer zorgverleners nodig zullen hebben.

Daarom heb ik enkele vragen, mijnheer de minister.

Hoe kan het dat deze verpleegkundige, nadat zij reeds in 2017 en opnieuw in 2020 werd gesignaleerd, toch niet strenger werd opgevolgd door het RIZIV? Monitort het RIZIV systematisch de overschrijdingen van het plafond aan prestaties? Hoe kan dan worden verklaard dat deze fraude jarenlang onder de radar bleef? Worden er binnen uw inspectiediensten ook prioriteiten gesteld, zodat zorgverleners die extreem veel prestaties factureren sneller en prioritair worden gecontroleerd? Hoe wilt u vermijden dat individuele fraudedossiers een volledige beroepsgroep in een slecht daglicht plaatsen? Hoe wilt u de aantrekkelijkheid van het beroep vrijwaren?

Mijnheer de minister, we hebben het al gehad over de thuisverpleegkundige die gedurende jaren het RIZIV oplichtte, een dossier dat pas na jaren krachtdadig wordt aangepakt en doorgestuurd naar het arbeidsauditoraat. Het kan niet dat een aantal nestbevuilers een hele sector met zich meeslepen, een sector die bestaat uit zorgverstrekkers die dag en nacht ter beschikking staan van hun patiënten, dat correct doen en dat ook correct tariferen.

De vraag die we ons dan ook onmiddellijk moeten stellen, is of de procedures voldoende gevolgd zijn. Zijn ze op tijd gevolgd? Is er gecontroleerd of ze gevolgd zijn? Zijn de definities fijn genoeg gedefinieerd? Wanneer gaat men over tot een doorverwijzing naar het arbeidsauditoraat? Is daarvoor een procedure voorzien, wordt die gehanteerd en wordt ze ook geëvalueerd? Dat is ook wat we in het regeerakkoord hebben opgenomen, namelijk de evaluatie van de werking en de procedures van de DGEC.

Veel belangrijker dan snel tot actie over te gaan, is het uitvoeren van die evaluatie en na te gaan waar de fouten liggen. Waar schort het aan in de procedure, in de aanpak? Hoe is dit kunnen gebeuren? Hetzelfde geldt voor de apotheker, waarvan gezegd wordt dat er via een achterpoortje gewerkt kan worden.

Ik zie u al het hoofd schudden. Ik ben het volledig met u eens: die uitknop bestaat niet. De unieke barcodes vormen de regel die we hanteren en dat is ook wat de DGEC controleert. Ik heb het in een jaarverslag gelezen, maar wat is daar dan fout gelopen? Is die persoon door de mazen van het net geglipt en zijn de controlemechanismen niet tijdig in gang geschoten? Dat zijn de vragen die we ons sowieso moeten stellen.

Daarnaast heb ik een aantal concrete, vrij technische vragen voor u. Artikel 174 van de wet van 14 juli 1994 vermeldt de notie bedrieglijke handeling . Genoemd artikel is bepalend voor de terugvordering van ten onrechte uitbetaalde prestaties.

Kunt u toelichten wie binnen de DGEC uiteindelijk de beslissing neemt of een bepaalde casus beschouwd moet worden als bedrieglijk in de zin van artikel 174 van de wet? Kunt u ook toelichten wie binnen de DAC de uiteindelijke beslissing neemt of een bepaalde casus beschouwd moet worden als bedrieglijk in de zin van artikel 174 van de wet?

Hetzelfde artikel 174 van de wet van 14 juli 1994 vermeldt de notie bedrieglijke handelingen . Dat is bepaald voor de terugvordering van uitbetaalde prestaties.

Kunt u toelichten of de verzekeringsinstellingen bij de vaststelling van ten onrechte gedane betalingen zelf de afweging maken of een bepaalde casus moet worden beschouwd als bedrieglijk in de zin van artikel 174 van die wet? Indien dat zo is, wie maakt die afweging dan en wie is daarvoor bevoegd? Bestaan er richtlijnen voor de verzekeringsinstellingen over de toepassing van de notie bedrieglijke handelingen ? Wordt bovendien nagegaan of de verzekeringsinstellingen deze regel inzake verjaring, en meer bepaald de toepassing van bedrieglijke handelingen, op een gelijkvormige wijze benaderen?

Wanneer de inspectiediensten van het RIZIV een onderzoek voeren waaruit mogelijks een terugvordering van ten onrechte betaalde prestaties volgt, wordt als bewarende maatregel systematisch de verjaring gestuit ten aanzien van de potentiële debiteur. Kunt u voor zowel de DGEC als de DAC bevestigen of er instructies in die zin bestaan en of die worden nageleefd?

De verzekeringsinstellingen worden in toenemende mate geresponsabiliseerd voor een beter beheer van de middelen van de ziekteverzekering. Dat is een goede zaak en dat hebben we in het regeerakkoord ingeschreven. Zijn er instructies voor de ziektefondsen over het stuiten van de verjaring met het oog op een potentiële - dus al dan niet vastgestelde - terugvordering?

Wat betreft de casus van de apotheker, mijnheer de minister, die op 6 december in de pers kwam, blijkt dat een verjaringstermijn van drie jaar werd toegepast voor de frauderende apotheker, die zelf in de krant getuigde.

Graag verneem ik van u waarom, hoewel artikel 174 van de wet van 14 juli 1994 een termijn van vijf jaar voorziet om terug te vorderen in geval van bedrieglijke handelingen, in dit dossier slechts een verjaringstermijn van drie jaar is gehanteerd. Dank u.

Mijnheer de minister, ik heb heel veel respect voor alle zorgverleners, ook voor de thuisverpleegkundigen. Iedereen hier heeft dat, meen ik. Het zijn zij die elke dag klaarstaan om mensen na een operatie weer op de been te krijgen of om ervoor te zorgen dat oudere mensen langer zelfstandig thuis kunnen blijven wonen.

Het is heel jammer te zien hoe de schandalige wanpraktijken van enkelen nu een slecht licht werpen op al die zorgverleners die dag in, dag uit het beste van zichzelf geven in vaak moeilijke omstandigheden. Er is nu een terecht debat over hoe de fraude bestreden moet worden. Ik meen dat dit nieuws ons toch aan het denken moet zetten over de prestatiegeneeskunde in het algemeen. Zorgverleners worden nu voornamelijk gefinancierd op basis van het aantal prestaties dat ze aanrekenen. Wij vinden dat we weg van dat systeem moeten gaan.

Mensen kiezen voor de zorg omdat de zorg betekenisvol mensenwerk is. Het prestatiesysteem dwingt zorgverleners voortdurend hun centen te tellen en het biedt openingen voor dergelijke wanpraktijken. In die zin kijken wij nu uit naar de resultaten van het pilootproject om thuisverpleegkundigen via een uurloon te verlonen

Ik heb ter zake wel enkele vragen.

Is er nu eigenlijk zicht op hoeveel van de actieve thuisverpleegkundigen op het terrein binnen zo’n systeem werken? Is dat er nog niet? Hoe evalueren andere organisaties en stakeholders als de mutualiteiten de sector thuisverpleging? Heeft zo’n project vroeger al op de plank gelegen? Is er is vraag naar vanuit de sector? Is het een geheel nieuw initiatief dat van u uitgaat? Wie komt specifiek in aanmerking om deel te nemen aan het project?

Monsieur le ministre, on se retrouve avec des révélations qui se succèdent sur des fraudes majeures au sein de notre système de soins, qu'il s'agisse de l'affaire bien connue de l'infirmière à domicile ou de ce pharmacien ayant facturé pendant des décennies des médicaments jamais délivrés, ce qui soulève de vraies interrogations quant à l'efficacité et la réactivité des mécanismes de contrôle de l'INAMI.

Ce qui est frappant dans ces deux affaires, c'est que les pratiques frauduleuses ont perduré pendant des années, malgré des signaux, des analyses de données et même des procédures déjà engagées. Ces dossiers révèlent donc des failles structurelles, juridiques et opérationnelles qui doivent être pleinement examinées, parce qu'elles mettent en danger non seulement les finances publiques mais aussi la confiance des citoyens dans la solidarité qui fonde notre système de santé.

Concernant ce fameux pharmacien condamné, celui-ci aurait exploité pendant près de 30 ans une faille technique liée à l'encodage manuel en cas de panne informatique, un système censé assurer la continuité du service mais manifestement vulnérable à des détournements massifs. L'INAMI rappelle être juridiquement contraint par des procédures strictes et ne pas disposer des moyens nécessaires pour suspendre un numéro INAMI, même en cas de récidive avérée. Les sanctions appliquées (amendes, récupérations, etc.) se sont révélées insuffisantes pour mettre fin aux fraudes.

Monsieur le ministre, comment expliquer que, malgré des signaux répétés, des anomalies manifestes et des enquêtes en cours, ces pratiques aient pu perdurer durant de si longues périodes? Confirmez-vous que les services de contrôle ne disposent toujours pas, à ce jour, de la possibilité d'empêcher un prestataire récidiviste de continuer à exercer?

Enfin, vous avez annoncé une réforme permettant aux juridictions administratives de suspendre le numéro INAMI d'un dispensateur en cas de prestations non effectuées. Ce sera un outil effectivement attendu depuis longtemps par les services de contrôle. Quand cette réforme sera-t-elle concrètement mise en œuvre?

Monsieur le ministre, à mon tour, je souhaite revenir sur ces problèmes de fraude sociale qui impactent la société, et singulièrement le cas particulier qui a déjà été évoqué par certains collègues et qui a beaucoup fait parler la semaine dernière. Il s'agit de cette infirmière, conseillère communale Vlaams Belang, qui aurait transmis à l'INAMI de fausses prestations. On apprend en effet qu'elle pouvait déclarer jusqu'à 90 visites par jour, quand des professionnels du secteur nous disent qu'on tourne plutôt autour de 20 visites par jour pour une soignante ou un soignant qui réalise son travail de manière digne et humaine. Ces fausses déclarations dans le chef de cette infirmière lui permettaient visiblement d'avoir un rythme de vie plus que confortable, puisque plusieurs voitures de luxe notamment ont été saisies à son domicile.

Par ailleurs, voici deux jours, comme évoqué par mon collègue de DéFI, on découvrait dans la presse qu'un pharmacien avait détourné 250 000 euros grâce à une faille du système de l'INAMI. Ces cas particuliers illustrent en tout cas une problématique réelle qui mérite une réponse appropriée.

Avant tout, et j'aurais dû commencer par là, il faut évidemment préciser qu'une écrasante majorité d'infirmières et d'infirmiers réalisent un travail remarquable avec probité, tout comme les pharmaciennes et les pharmaciens. Malheureusement, ces tristes épisodes jettent un peu l'opprobre sur ces professions éminemment essentielles.

Il y a quelques jours, monsieur le ministre, à la suite du cas particulier de l'infirmière, vous avez annoncé un plafonnement du nombre de visites par jour. Compte tenu de cette récente déclaration, pourriez-vous nous expliquer les contours de la réforme que vous comptez mener? Pouvez-vous nous confirmer que cette réforme, certainement salutaire, n'alourdira pas les démarches administratives du personnel soignant?

Mijnheer de minister, ik wil graag iets rechtzetten. U zei dat wij nooit hebben gereageerd op eerdere fraudegevallen, maar ik heb al verschillende parlementaire vragen over fraudegevallen gesteld. Ik heb ook al regelmatig vragen over DGEC-krapporten gesteld. Het klopt dus niet dat wij alleen door de pers zijn gealarmeerd.

Ik wil op een aantal zaken repliceren of meer verduidelijking vragen. U zegt dat er 108 meldingen vanuit de verzekeringsinstellingen zijn geweest, maar dat geldt alleen voor de thuisverpleegkundigen. U had het over de Katz-controles. Ik zal een schriftelijke vraag indienen voor de andere zorgberoepen.

Ik verwacht nog de schriftelijke antwoorden, die ik zeker zal nakijken.

Het is me niet helemaal duidelijk of de meldingen vanuit de verzekeringsinstellingen ook daadwerkelijk bij de Dienst Geneeskundige Evaluatie en Controle terechtkomen. In de pers stond dat zij daar geen meldingen van ontvangen en geen toegang toe hebben. Dat moet wellicht ook worden verduidelijkt.

U zei: naast de derde-betaler zijn er ook fraudegevallen. Dat geloof ik zeker, maar ik vraag mij af wat de verhouding is. Zijn er al dan niet meer fraudegevallen wanneer de derde-betalerrichtlijn wordt gebruikt dan wanneer die niet wordt toegepast?

In het algemeen denk ik dat er op een aantal vlakken echt moet worden gewerkt. Er is aandacht nodig voor een betere nomenclatuur. Ik zeg niet dat dat een excuus is voor misbruik, maar niet alleen de gedeconventioneerde zorgverstrekkers frauderen, vaak zijn degenen die misbruik maken van de nomenclatuur de fraudeurs. Gelukkig is dat een heel kleine minderheid, zoals verschillende collega's al hebben aangegeven, maar wel moet de nomenclatuur eerst goed op punt staan. Vervolgens moet fraude opgespoord en streng bestraft worden. Iedereen moet daarin zijn rol spelen, ook de ziekenfondsen. Of zij dat ten volle doen, is mij niet helemaal duidelijk. Daarop zullen we later verder ingaan.

Daarnaast is het ook belangrijk dat de patiënten duidelijkere facturen krijgen, zodat zij in begrijpelijke taal kunnen lezen wat er is aangerekend.

Tot slot moeten we ook snel werk maken van een beter klachtrecht, zodat patiënten weten waar ze terechtkunnen om meldingen te doen. In dit dossier, in soortgelijke dossiers, is dat nog een manco. Niet iedereen weet waar men terechtkan als men een vermoeden heeft dat er iets niet correct is.

Merci, monsieur le ministre, pour vos réponses.

Quelle que soit la mani è re dont ces affaires ont été révélées, elles mettent en évidence un syst è me qui réagit trop tard. Quand une infirmi è re peut facturer 80 ou 90 prestations quotidiennes sans que cela déclenche la moindre alerte, cela signifie que le problème n'est pas individuel mais structurel.

Dans ce contexte, nous saluons votre volonté et vos éclaircissements par rapport au renforcement des contrôles. Cependant, une chose est sûre: nous ne pouvons plus nous contenter d'intervenir a posteriori , il faut détecter l'anomalie d è s qu'elle apparaît. C'est pour cela que le futur plafond d'activité ne pourra être efficace qu' à la condition expresse d'être intelligent. J'ai compris qu'on parlait de montants, d'un plafond de montants et pas du nombre de patients.

Quand on élabore un système de plafond, il importe que ce système soit intelligent, c'est-à-dire qu'il prenne en considération un certain nombre de critères (le type de soins, la charge réelle de travail, le temps de déplacement) davantage qu'un chiffre brut; en effet, il ne faudrait pas pénaliser ceux qui travaillent honnêtement, en particulier dans les zones rurales et en soins complexes. Il faudrait aussi un système intégré dans un contrôle automatisé via les mutuelles et l'INAMI, permettant de détecter immédiatement ce qui est matériellement impossible, plutôt que de laisser prospérer des dérives massives.

Au-delà du plafond, nous insistons également sur l'urgence d'un véritable échange de données en temps réel entre mutuelles, INAMI, Inspection sociale et auditorat du travail. Chacun doit jouer son rôle. Sans ce volet, nous continuerons à découvrir trop tard des schémas frauduleux qui auraient pu être repérés dès les premiers signaux faibles.

Je veux le redire avec force, 99 % des infirmiers et des infirmières travaillent avec intégrité. Ils ne doivent pas subir des lourdeurs administratives supplémentaires parce que quelques fraudeurs isolés détournent le système et ternissent l'image d'un secteur qui est profondément dévoué. C'est en distinguant clairement les abus manifestes du travail honnête et en modernisant nos mécanismes de détection que nous protégerons à la fois nos finances publiques et le professionnalisme des soignants.

Mijnheer de minister, dank u voor uw uitgebreid antwoord.

Ondanks uw uitgebreid antwoord heb ik het gevoel dat we weinig echt concrete antwoorden hebben gekregen waarmee we verder aan de slag kunnen. U hebt een paar keer gezegd dat u die flow al voldoende heeft toegelicht, maar het zou misschien wel handig zijn dat we eens op een A4'tje kunnen zien wat exact de flow is binnen het RIZIV.

Goed, dan heeft mij dat niet bereikt. Mijn verontschuldigingen daarvoor. Ik zal daarnaar kijken.

In ieder geval, uit uw antwoord blijkt die flow niet volledig duidelijk te zijn. Ik wil graag herhalen, en dat hebt u gelukkig in uw antwoord ook benadrukt, dat het totaal geen zin heeft een volledige beroepsgroep door de mangel te halen omdat er een of meerdere fraudegevallen zijn. Dat is altijd te veroordelen. Als er fraude is moet dat altijd worden aangepakt. Maar de manier waarop wij daarop reageren, en ook u als bevoegd minister, is daarin heel relevant.

Ik vind dat u de eerste uren en dagen na dat voorval het vuurtje niet hebt geblust maar eerder aangewakkerd, door te zeggen dat u bijkomende wetgeving nodig hebt om dit soort fraudegevallen te kunnen aanpakken. Quod non. Het is duidelijk dat er heel wat regelgeving bestaat binnen het RIZIV, maar die wordt blijkbaar niet altijd even accuraat toegepast.

In antwoord op een vraag van ander parlementslid zei u dat u het goed vindt dat er duidelijke facturatie zou komen naar de patiënten. Inderdaad, ik denk dat het niet slecht zou zijn dat mensen inzage krijgen in wat de werkelijke factuur is, ook wanneer er sprake is van een derde-betalerssysteem. Niet alleen omdat op die manier fraude sneller zou kunnen worden aangepakt, maar ook en vooral omdat mensen zouden zien wat de eigenlijke kostprijs is van de zorgverlening die ze ontvangen.

Tot slot denken wij niet, maar we zullen die discussie voeren op het moment dat het voorstel voorligt in de Kamer, dat het schorsen of afnemen van een RIZIV-nummer per se de beste en enige maatregel is die we kunnen nemen om fraude te bestrijden. Dat zou absoluut een eindpunt moeten zijn en geen beginpunt.

Mijnheer de minister, op vandaag loopt er een actie van de thuisverpleegkundigen. Ze dragen drie lintjes: een wit, een groen en een zwart. Dat zijn toevallig de kleuren die ik aan heb. Wit voor hoop op een beleid met goede dialoog, groen als teken van trots op een beroep van zorgverstrekker en zwart voor de verontwaardiging over de fraude. Deze drie lintjes zijn echt een teken van het gevoel dat in de sector leeft en dat u deelt, namelijk dat wat er gebeurt, niet kan.

Het kan niet dat de verpleegkundigen, die vol goede wil werken, door die carrousel van fraude in een verkeerd daglicht worden geplaatst. Ik ben het met u eens dat men ook bij het lezen van de berichtgeving in de pers enige voorzichtigheid aan de dag moet leggen, want het is niet altijd een correcte weergave van de feiten. Ik ben het niet eens met u dat de wapens sterker moeten of onvoldoende gebruikt zijn. Als men een geweer of een pistool gebruikt, moet de loop ervan gekuist zijn en misschien gebeurt dat nog niet altijd.

U hebt inderdaad alarm geslagen, net zoals ook het RIZIV dat deed, in verschillende gremia. Dat is nu net de reden waarom wij in de discussies rond het nieuwe regeerakkoord het zinnetje rond de evaluatie van de procedures binnen de DGEC hebben ingeschreven. We hebben er samen over gediscussieerd en u bent ermee akkoord gegaan. We zijn daar overeengekomen dat die procedures moeten gecontroleerd worden, want men neigt soms wat in de richting van willekeur. Dat is althans het gevoel dat sommige zorgverstrekkers krijgen.

Als ik zeg dat niet alle wapens zijn gebruikt, dan bedoel ik vooral het feit dat er niet meteen werd doorgeschakeld naar het Arbeidsauditoraat. We hebben die discussie al gevoerd en u zegt dat er wel voldoende en snel genoeg is gehandeld. Ik verwijs opnieuw naar het vonnis van 19 oktober 2020 van de kamer van eerste aanleg, waarin de interpretatie rond artikel 77secties van de GVU-wet wordt gehanteerd. Men had mijns inziens dus al eerder kunnen handelen.

Ook vandaag nog lopen er procedures waarbij we ons vragen kunnen stellen, zoals de procedure van november 2023 over een klacht die in diezelfde maand aan de DGEC werd gemeld met betrekking tot twee partners die werken onder eenzelfde RIZIV-nummer, waarvan één niet-verpleegkundige. Het is gekend bij de DGEC en er werden klachten ingediend, maar toch werkt men verder en verzorgt men zonder diploma patiënten. Dat zou moeten leiden tot een schorsing van de derde betaler. Er zijn er in 2023 maar negen geweest, vier personen en vijf verenigingen. Men kan hier krachtdadiger ingrijpen.

Wanneer er echt sprake is van fraude moeten we kunnen ingrijpen.

Risicoanalyses, daar ben ik het volledig mee eens, moeten worden uitgevoerd en dat is in het geval van die apotheker ook noodzakelijk gebleken. Wanneer een apotheker afwijkt qua unieke barcodes, kan men zeker het risico bepalen en controleren hoe men hiermee omgaat.

Wat moet er nu echter echt gebeuren in die sector van de thuisverpleegkundigen, mijnheer de minister? De controle van die procedures moet inderdaad absoluut gebeuren. Die subsidies en forfaits die worden toegekend, moeten ook eens gecontroleerd worden, want ook daar komen veel klachten uit. Sinds het publiceren van het KB is dat namelijk nog niet gebeurd. De middelen die daardoor vrijkomen, zouden we kunnen gebruiken om de nomenclatuur te herzien. Die controle is echter nog niet uitgevoerd, mijnheer de minister.

De vertegenwoordiging van de zelfstandige thuisverpleegkundigen in de overeenkomstencommissie is ook iets waarover we het echt nog eens moeten hebben. Die vertegenwoordiging is essentieel voor de nomenclatuur en het beleid.

Tot slot, mijnheer de minister, wil ik het hebben over de zorgnoden. Wat betreft die Katzschalen, misschien is het ook eens tijd om daarnaar te kijken. BelRAI is erg moeilijk en wordt internationaal niet gebruikt. De BelRAI Screener zou mogelijk een antwoord kunnen zijn om samen met de Katzschalen te gebruiken.

Waarop u niet hebt geantwoord, is op de vraag wie de beslissing neemt wanneer het om fraude gaat of niet, om door te verwijzen of niet, binnen de DGEC en binnen de DAC. Ik zal die vraag opnieuw schriftelijk indienen. Dank u wel.

Dan zou ik kort iets willen zeggen, namens de Vooruitfractie. Ik denk dat er drie belangrijke zaken zijn. Ten eerste, en daar zijn we het allemaal over eens, de overgrote meerderheid van de zorgverstrekkers – en ik noem ze bewust zorgverstrekkers – doet haar beroep met passie en correct en biedt goede zorg aan haar patiënt. Ten tweede, de rotte appels moeten eruit en daar zijn we het ook allemaal over eens. De verschillende actoren hebben dus mechanismen nodig om die rotte appels te verwijderen. We kijken, mijnheer de minister, allemaal uit naar uw actieplan 'handhaving', want een aantal zaken – en daarover zullen we een discussie moeten voeren – moeten worden versterkt. Het gaat daarbij over verschillende maatregelen. Er zijn ook verschillende zaken die al lopen en die moeten worden versterkt. Ten derde, en daar zijn we het ook allemaal over eens, geldt dat zowel preventieve acties als, waar nodig, repressieve acties moeten worden genomen om fraude te bestrijden. We zijn het er ook over eens dat dat alle actoren betreft, gaande van de VI’s, DG Evaluatie en Controle, DG Administratie en Controle, tot het auditoraat en zelfs de rechtbanken. Mijnheer de minister, u moet al die actoren betrekken bij uw actieplan houdende handhaving. Dan kunnen we hopelijk snel een stap vooruit zetten, ter bescherming van de overgrote meerderheid van de zorgverstrekkers die hun beroep met passie en correct uitoefenen.

Monsieur le ministre, un récent décès lié à la rage a été confirmé en France par l'Institut Pasteur, rappelant que cette maladie quasiment disparue d'Europe occidentale reste mortelle. En effet, elle peut être transmise à l'être humain par morsure ou griffure d'animaux domestiques ou sauvages contaminés. Ce cas interroge sur la vigilance à maintenir dans les pays voisins, dont la Belgique, où la mobilité accrue des personnes et des animaux peut exposer à un risque de réintroduction.

Dans ce contexte, il est essentiel de rappeler les procédures prévues en cas de suspicion ou de confirmation d'un cas de rage sur notre territoire, tant pour la prise en charge médicale des personnes exposées que pour les mesures sanitaires et vétérinaires. La disponibilité du vaccin antirabique ainsi que l'existence d'un protocole clair post-exposition sont des éléments déterminants pour éviter toute propagation. La surveillance des importations d'animaux, notamment en provenance des zones endémiques, reste également un point crucial.

Pouvez-vous préciser le protocole sanitaire actuellement en vigueur en cas de détection d'un cas de rage en Belgique? De quand date la dernière indication de cette maladie sur notre territoire, pour l'humain et aussi pour l'animal? Quelles dispositions sont-elles prises pour assurer la disponibilité du vaccin et la protection rapide des personnes exposées?

Monsieur le ministre, la rage est une maladie virale qui se transmet de l'animal à l'homme. Lorsqu'un traitement n'est pas administré après exposition et dès l'apparition des symptômes, la rage est mortelle dans 100 % des cas. Seule une vaccination préventive ou post-exposition rapide peut sauver des vies. La Belgique est officiellement indemne de rage depuis 2001.

Sciensano est un acteur important. Le laboratoire national de référence a développé un réseau de surveillance conjointement avec l'AFSCA et les régions ainsi que les vétérinaires. Le service qualité des vaccins et des produits sanguins est le laboratoire officiel belge pour le contrôle des médicaments, qui est responsable du contrôle qualité des vaccins à rage avant qu'ils ne puissent être mis sur le marché européen. Le centre antirabique de l'Institut de médecine tropicale est quant à lui responsable du traitement post-exposition.

Des inquiétudes émergent concernant la disponibilité des vaccins et des immunoglobulines en Belgique, la couverture vaccinale des groupes à risque – c'est-à-dire voyageurs fréquents, vétérinaires ou personnes travaillant avec la faune – ainsi que la sensibilisation du grand public face à ce danger souvent méconnu. La lutte contre la rage en Belgique relève de différents niveaux de pouvoir.

Cette thématique fait-elle l'objet d'échanges avec les autres niveaux de pouvoir compétents? Pouvez-vous préciser l'état actuel des stocks stratégiques de vaccins antirabiques et d'immunoglobulines en Belgique? Ces stocks sont-ils suffisants pour faire face à plusieurs cas d'exposition simultanés? Disposez-vous de données concernant la mise en œuvre des recommandations qui ont été émises, notamment par Sciensano ainsi que par l'Institut de médecine tropicale, en matière de vaccination préventive pour les personnes à risque? Enfin, des campagnes d'informations spécifiques en concertation avec les autres niveaux de pouvoir sont-elles prévues afin de rappeler au grand public et aux publics à risque la gravité de cette maladie, les gestes préventifs à adopter et les réflexes à adopter également en cas de morsure ou de contact suspect?

Merci monsieur le ministre. Je vous remercie pour les chiffres et les différentes informations que vous nous avez transmises.

La mise en place d'un protocole adapté et d'un suivi des autorités sanitaires est prioritaire d'un point de vue sanitaire.

Concernant la campagne d'information, j'ai bien pris note également que cela relevait des entités fédérées. Je ne manquerai pas de relayer auprès de mes collègues parce que cette problématique est importante et souvent méconnue et une communication peut sauver des vies. Je ne doute pas non plus que vous et votre administration suivrez cette problématique de près.

Merci, monsieur le ministre, pour vos réponses détaillées. Ici, mon intention n'était pas de faire un ping-pong entre les ministres du gouvernement, que ce soit ici ou à la région. Je souhaitais attirer votre attention pour que vous soyez justement le chef d'orchestre d'une parfaite coordination entre les différents niveaux de pouvoir. Même si cela n'est pas de votre ressort immédiat, je pense qu'il est de votre devoir – des vies humaines étant en jeu – de suggérer éventuellement une communication à la région au sujet de cette problématique.

Mijnheer de minister, ik kom nog eens terug op het endometriosedossier. Intussen heb ik via een schriftelijke vraag al wat meer informatie van u ontvangen over dit onderwerp. Endometriose staat opnieuw volop in de actualiteit. Het is een van die onzichtbare ziekten die, ook in het kader van de Warmste Week, veel aandacht verdient. In april 2023 heeft de commissie voor Gezondheid een resolutie goedgekeurd met een aantal vragen aan de regering. U hebt aangegeven uw schouders daaronder te willen zetten. U bent met een actieplan gekomen en intussen hebben we ook al heel wat bijkomende informatie ontvangen, vooral over de inzet van multidisciplinaire centra, dataverzameling en de verbetering van de nomenclatuur.

Recent antwoordde u dat de Technisch-medische Raad volop bezig is met een voorstel in het kader van die nomenclatuur, aangezien de huidige nomenclatuur zeer algemeen is. Er wordt gestreefd naar kwaliteitsborging voor patiënten. Ook wordt samen met de regio's, gelet op hun bevoegdheid, bekeken hoe opleidingen kunnen worden aangepakt. Er is veel overleg nodig met patiëntenorganisaties en andere betrokkenen.

Mijnheer de minister, ik had graag van u vernomen waar we vandaag staan. Welke concrete stappen zijn gezet en kunnen nog worden gezet voor een goede zorg voor de duizenden endometriosepatiënten?

Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. Ik denk dat een vraag en een antwoord mekaar gekruist hebben en dat deze vraag op de agenda is blijven staan. Veel patiënten vragen mij – ik was immers een van de initiatiefnemers – waar we vandaag staan. Misschien is er nog niet veel zichtbaar op het terrein, wat begrijpelijk is. Er zijn acties ondernomen, zeker in het kader van de Warmste Week. Het zou fijn zijn om, ook in het kader van de resolutie die destijds kamerbreed is gesteund, een voortgangsplan te kunnen zien en inzicht te krijgen in de concrete initiatieven en timing. Het is bemoedigend dat er in het kader van verstrekkingen en nomenclatuur echt aan die oefening wordt gewerkt. Vandaag worden patiënten op het terrein immers voor complexe chirurgie geweigerd of wordt hun operatie uitgesteld wegens de nomenclatuur. Het is daarom belangrijk dat er een concreet tijdspad is. Informatie is cruciaal, gezien de vele taboes rond dat onderwerp. Het is positief dat in het kader van de Warmste Week aandacht wordt besteed aan de problematiek. Vandaag hebt u getoond dat er effectief acties op het terrein plaatsvinden. Het zou goed zijn om de opvolging daarvan mee te nemen en over die initiatieven te communiceren. Ik wil graag vragen stellen, maar ben ervan overtuigd dat u daaromtrent ook wel de nodige communicatie zult voeren. Patiënten verdienen het om te zien welke goede initiatieven in het Parlement en door de regering worden genomen.

Mijnheer de minister, ik kaart hier tegen mijn gewoonte in een dossier met een voor mijn provincie West-Vlaanderen belang aan, namelijk de erkenning van de MUG-helikopter. Collega Piedboeuf zal dat op zijn beurt voor de MUG-helikopter van Bra-Sur Lienne doen.

Afgelopen dagen deden onder andere dokter Müller, erevoorzitter van de stichting MUG-heli, en dokter Steen, huidig voorzitter, in verscheidene persartikelen hun beklag erover dat, hoewel het regeerakkoord in federale erkenning en structurele financiering van de MUG-helikopter voorziet, zij sceptisch zijn en weinig hoop koesteren. Uw woordvoerder reageerde daarop met te stellen dat u de afspraak daarrond in het regeerakkoord zeer ernstig neemt. Dat is nodig. Vandaag nog wees dokter Steen erop dat de MUG-helikopter dit jaar al meer dan 1.000 vluchten uitvoerde, voorwaar een historische prestatie.

De stichting zelf – ik ken de organisatie van dichtbij – zit intussen niet stil. Naast een MUG-wagen in de provincie neemt ook de MUG-helikopter bijvoorbeeld bloed O-negatief mee aan boord met het oog op pre-hospitalisatie en stabilisatie van patiënten. Er is veel rond te doen en de stichting zelf moest wel wat zalven, aangezien heel wat lokale besturen, die momenteel werk maken van een besparingsoefening en gesterkt door het zinnetje in het regeerakkoord over de federale financiering, van plan waren om minder tot zelfs geen middelen meer bij te dragen aan die dienstverlening.

Vorige keer suste u dat u advies had gevraagd aan de Federale Raad Dringende Geneeskundige Hulpverlening en dat u met een voorstel zou komen. Ik vraag gewoon duidelijkheid voor de mensen op het terrein, mijnheer de minister. Komt er iets, en zo ja, wat?

Monsieur le ministre, l’accès rapide et qualifié aux soins médicaux urgents reste un enjeu fondamental de santé publique, particulièrement dans les régions rurales ou éloignées des grands centres hospitaliers hyperspécialisés. Les études scientifiques récentes, menées tant par des universités belges que par des acteurs de terrain, ont démontré que le recours au service héliporté d’urgence permet de réduire de façon significative les délais d’intervention, offrant ainsi à chaque patient, quel que soit son lieu de résidence, les mêmes chances de survie et de récupération que dans les zones urbaines.

Au mois de juin dernier, en réponse à des questions parlementaires, vous avez annoncé demander un rapport au Conseil national des secours médicaux d’urgence afin de juger de la valeur ajouté du vecteur héliporté.

Mes questions sont donc les suivantes: Avez-vous reçu ce rapport? Si tel est le cas, pouvez-vous nous faire part des conclusions que vous en tirez? L'accord de gouvernement prévoit qu'il y aura une reconnaissance définitive du vecteur héliporté afin d’assurer la pérennité des deux structures héliportées médicales actuelle (Bruges et Bra). Au vu de cet accord, pouvez-vous nous préciser quand cette reconnaissance aura bien lieu? Un calendrier de travail est-il déjà fixé?

Je vous remercie de vos réponses.

Mijnheer de minister, u hebt eigenlijk hetzelfde antwoord gegeven als begin dit jaar, toen het advies van de federale Raad voor Dringende Geneeskundige Hulpverlening uitkwam. U ging het toen ook bekijken op basis van het advies. U zei toen kort wat dit advies zou inhouden. U zegt nu dat u zult bekijken wat uw beslissing zal zijn.

Ik wil u vragen om ook in overleg te gaan met hen. Zorg voor duidelijkheid en een timing. Wij hebben hierover in het kader van het regeerakkoord gesproken. Er is een engagement opgenomen in het regeerakkoord. Laten wij bekijken op welke manier het kan. Ik heb voor een stuk ook begrip voor de voorwaarden die hieraan gekoppeld zijn. We moeten echter heel snel duidelijkheid krijgen. Dit dossier kent al een jarenlange periode van onzekerheid. Eens die duidelijkheid er is, weet men waar men aan toe is en hoe dit kan ingeschakeld worden in het kader van dringende medische hulpverlening.

Ik laat dit niet los. Ik ben voor een stuk ontgoocheld, want ik dacht dat we vandaag al verder stonden en richting besluitvorming gingen. Ik vraag u om duidelijkheid en om een timing. Dat is wat de mensen op het terrein zouden moeten kunnen krijgen van u.

Monsieur le ministre, l’accord de gouvernement prévoit une reconnaissance définitive du vecteur héliporté afin d’assurer la pérennité des deux structures héliportées actuelles. Vous indiquez que le conseil est que ce soit intégré à l'ensemble de l'aide médicale urgente avec le vecteur routier, que ce soit basé sur des critères scientifiques, que seulement deux unités soient financées et que le coût soit le même pour le patient. Nous sommes bien d'accord là-dessus. L'accord de gouvernement est clair. Il n'y a plus qu'à mettre cela en place. Monsieur le ministre, je vous remercie de bien vouloir essayer d'arriver à ce dispositif prévu par l’accord de gouvernement, qui est absolument indispensable dans certains cas, notamment en zone rurale, quand il faut intervenir rapidement et envoyer les blessés, les patients dans un hôpital au niveau pour les accueillir. Nous avons une complémentarité avec le Grand-Duché de Luxembourg qui peut aussi être développée. Des territoires peuvent être couverts tant par le Grand-Duché de Luxembourg d'un côté que par l'hélicoptère de Bra-sur-Lienne de l'autre. Il est important d'assurer la même qualité de soins à tous les endroits du pays. Monsieur le ministre, merci de votre réponse. J'attends la résolution et la mise en œuvre de la reconnaissance du vecteur héliporté.

Monsieur le ministre, je reviens vers vous avec une thématique qui me tient à cœur: le soutien aux sages-femmes.

L’accord de gouvernement prévoit notamment un statut social pour les sages-femmes en cas de conventionnement, le renforcement de leur rôle dans le suivi des grossesses à faible risque, la création d’un cadre attractif pour les soins de première ligne, ainsi que la mise en œuvre d’une approche intégrée et interdisciplinaire des soins périnataux en collaboration avec les gynécologues et les sages-femmes.

Dans la lettre de mission adressée par le gouvernement à l’INAMI concernant le budget 2026, il est rappelé la nécessité de poursuivre le travail sur des parcours renforçant le rôle des sages-femmes dans les soins primaires. Il y est également indiqué qu’il conviendrait de réfléchir à la manière de dégager des moyens afin d’investir de façon ciblée dans les meilleurs honoraires.

Monsieur le ministre, dans l’attente de la réforme de la nomenclature qui permettra de revaloriser cette profession, et dans le contexte budgétaire difficile que nous connaissons, quelles mesures de soutien et quelles perspectives existent pour les sages-femmes, qui jouent un rôle essentiel dans l’accompagnement des futurs et jeunes parents ainsi que des nouveau-nés?

Monsieur le ministre, le hasard de l'agenda veut que j'ai été informé que vous les rencontrerez demain. Vous pourrez donc, à mon avis, leur apporter cette réponse qu'elles attendent tant. L'introduction du ticket modérateur est déjà une très bonne chose. Elle a été perçue très positivement et donne un bon signal. C'est clairement une priorité pour vous de trouver une solution pour ce métier car l'ensemble des soignants souffrent vraiment d'une urgence en revalorisation salariale. On sait très bien qu'il y a une iniquité dans les dépenses en soins de santé. On en parle souvent. Encore aujourd'hui, on a parlé de fraude sociale. Ces dizaines de milliers d'euros, de millions d'euros qui ne vont pas directement dans l'intérêt des soins de santé, c'est un problème. Et, pendant ce temps-là, des soignants sont mal valorisés. Hormis les sages-femmes, il y en a d'autres; je ne vais pas les énumérer. En soins de santé, il y a du gaspillage. On a récemment parlé aussi de surconsommation de médicaments. Il existent donc vraiment des moyens pour revaloriser tous ceux qui passent du temps à côté du patient. Cela doit être une priorité du gouvernement et je ne doute pas que nous sommes sur la même longueur d'onde à ce sujet. Pour ce qui est des sages-femmes, je veux insister sur leur rôle primaire dans les soins de santé. À partir de l'année prochaine, la population de ma région devra faire plus d'une heure en voiture pour avoir accès à une maternité. C'est la première fois en Belgique qu'une région est aussi isolée et se retrouve sans maternité. On aura dès lors besoin de ces personnes de terrain qui permettront d'éviter des catastrophes sur le plan sanitaire, dont les problématiques liées à l'obstétrique et aux accouchements inopinés. Je compte donc sur vous, monsieur le ministre, pour parvenir rapidement à une solution avant que le secteur ne s'essouffle.

Monsieur le ministre, la création d'un CPVS à Mons est annoncée depuis plusieurs années. En début de législature, il m'avait été confirmé que les moyens financiers étaient bien prévus pour une ouverture en 2026.

Cependant, il ne semble plus certain aujourd'hui que le centre soit implanté à Mons, puisqu'il est désormais question d'un CPVS pour l'ensemble de l'arrondissement judiciaire Mons-Tournai. Les candidatures ont été déposées au printemps et la décision de l'INAMI était attendue pour l'automne. Nous sommes maintenant en décembre et donc en hiver.

Monsieur le ministre, pouvez-vous tout d'abord nous communiquer la décision quant au lieu retenu pour l'implantation du prochain CPVS dans l'arrondissement Mons-Tournai? Le cas échéant, pouvez-vous confirmer que l'ouverture du centre reste bien prévue pour 2026?

Monsieur le ministre, les Centres de Prise en charge des Violences Sexuelles (CPVS) jouent un rôle essentiel, un rôle de soutien et d'accompagnement global, à la fois médical, psychologique et judiciaire, dans un cadre sécurisé et intégré.

On compte aujourd'hui en Belgique 11 CPVS, dont un à Bruxelles, et leur nombre sera porté à 13 en 2026 afin de couvrir l'ensemble du pays. À ce jour, le Brabant wallon reste la seule province dépourvue de CPVS, malgré un accord conclu en ce sens sous le gouvernement Vivaldi.

Pourtant, tout est prêt. J'ai pu rencontrer des infirmières de l'hôpital Saint-Pierre d'Ottignies qui ont introduit la candidature pour l'ouverture d'un CPVS. Les locaux sont déjà disponibles et conçus spécialement pour le centre. L'hôpital a le soutien de la commune d'Ottignies-Louvain-la-Neuve ainsi que de la province. Il ne manque donc plus que l'accord du fédéral.

Monsieur le ministre, cet accord est-il toujours d'actualité? Pouvez-vous me confirmer que le Brabant wallon aura bien un CPVS et qu'ainsi toutes les provinces du pays seront couvertes?

Vous avez lancé cet appel à candidatures. Pouvez-vous me dire combien de dossiers ont été introduits, combien d'entre eux provenaient du Brabant wallon et sur base de quels critères ils seront sélectionnés, s'ils ne l'ont pas encore été?

Je me permets de vous rappeler les arguments qui plaident en faveur d'un CPVS à Ottignies-Louvain-la-Neuve. La ville est géographiquement située en plein centre du pays, à la croisée des grands axes routiers et ferroviaires. La commune abrite pas moins de 20 000 étudiants de hautes écoles et d'universités, une population particulièrement vulnérable aux violences sexuelles.

Comme je l'ai dit, la Clinique Saint-Pierre dispose du personnel nécessaire, mais aussi de locaux équipés pour accueillir les victimes dans des conditions optimales.

Les services de police ont été spécifiquement formés à la prise en charge des victimes de violences sexuelles et collaborent déjà avec le parquet du Brabant wallon via la procédure d'assistance aux victimes d'agressions sexuelles (PAVAS).

Enfin, la synergie entre la clinique, l'UCLouvain, le parquet, le gouverneur, la province, la ville d'Ottignies et la police garantit une approche intégrée, cohérente et prête à être déployée sans délai.

Merci, monsieur le ministre pour votre réponse. Comme vous dites, on va prendre notre mal en patience, on a vraiment hâte d'avoir la décision finale.

Monsieur le ministre, je ne vais pas rappeler les arguments, puisque c'est l'INAMI qui évalue en ce moment même les critères. Je vous remercie d'avoir confirmé qu'il y aura bien un CPVS en Brabant-wallon, en espérant évidemment qu'on tienne compte des candidatures, où là tout est déjà prêt, comme je l'expliquais dans ma question, pour accueillir ce centre et donc pouvoir prendre en charge au plus vite les victimes de violences sexuelles.

Mijnheer de minister, mijn vraag gaat over blaassondes. Ze is gebaseerd op het verhaal van een jongetje van 6 jaar. Hij krijgt autosondes voor urine terugbetaald en een aantal bijhorende thuisverpleegkundige zorgen. Die thuisverpleegkundige prestaties voor blaassondage met bepaalde nummers kunnen volgens een nieuwe regelgeving niet meer gecumuleerd worden met terugbetaalde sondes voor autosondage. Dat is normaal, want een dubbele terugbetaling van prestaties is niet noodzakelijk.

In het verhaal dat tot mij kwam, gaat het echter om een kind van 6 jaar dat autosondages terugbetaald krijgt, maar op school niet kan worden geholpen. Dit doordat de ouders het kind bij de sondage moeten helpen. Daarom gaan thuisverpleegkundigen naar school om de thuisverpleegkundige zorg toe te dienen.

Sinds het nieuwe koninklijk besluit moeten die zorgen worden betaald, wat neerkomt op meer dan 200 euro per maand. Ik denk dat bij het opmaken van de regelgeving dit niet werd voorzien. Ik had ook vernomen dat de Christelijke Mutualiteit en waarschijnlijk ook andere mutualiteiten controles uitvoeren op de eventuele cumulatie van sondage.

Graag verneem ik van u in hoeverre de informatie die de patiënt of voogd aan de thuisverpleegkundige verstrekt, bindend is. In hoeverre kan de thuisverpleegkundige altijd vaststellen of het al dan niet sondes betreft voor autosondage? Indien de patiënt verkeerde informatie geeft en er toch thuisverpleegkundige zorg wordt aangerekend, hoe wordt dat dan geïnterpreteerd?

De prestaties voor blaassondage worden terugbetaald op doktersvoorschrift. Waar ligt de verantwoordelijkheid van de voorschrijvende arts? Mij is gemeld dat er soms wordt overgegaan tot blaasspoelingen in plaats van sondages, wat ongeveer dezelfde nomenclatuur betreft, maar een andere uitvoering is. Hoe kan dit gecontroleerd worden?

Hoeveel overtredingen zijn er al vastgesteld?

Bepaalde patiënten die in aanmerking komen voor autosondage ondervinden in kwetsbare periodes moeilijkheden. Bestaat daar een mogelijkheid om toch zorg terugbetaald te krijgen?

Kan een verpleegkundige op het zicht weten welke sondes terugbetaald worden of niet?

Ik dank u voor het antwoord, mijnheer de minister. Ik denk dat er twee zaken essentieel zijn. Ten eerste, we moeten een oplossing vinden bij gemengd gebruik, voor kinderen of personen met een handicap, zodat er geen extra kosten voor die patiënten ontstaan wanneer de entourage, de voogd of de verzorgende, het kind of de persoon met een handicap niet kan helpen. Tweehonderd euro per maand opleggen is immers veel, zeker wanneer men de betrachting heeft om zo autonoom mogelijk te werken. Autosondages bestaan immers om de last op de verzorgende organisatie zo minimaal mogelijk te houden. Hiervoor moet een oplossing worden gezocht. Ik ben dan ook zeer tevreden dat u de commissie hebt samengeroepen om te onderzoeken of er voor die mensen in een verstrekking van terugbetaalde thuisverpleegkundige zorg kan worden voorzien. Ten tweede, de verpleegkundige moet over een authentieke bron beschikken om te controleren of de zorgen al dan niet kunnen worden toegediend tegen terugbetaalde tarieven. Dat is essentieel. Zolang een zorgverstrekker niet kan controleren of de sondes al dan niet voor autosondage zijn, kan hij heel moeilijk de juiste tarieven aanrekenen en werken zoals het hoort. Uiteraard is 238.000 euro veel geld en klopt het dat een dubbele terugbetaling niet noodzakelijk is. Daarom dient de situatie veeleer per casus te worden onderzocht, waarbij in uitzonderingen voor de meest kwetsbaren kan worden voorzien.

Mijnheer de minister, een tijdje geleden heeft een toch vrij bekend econoom, de heer Van de Cloot, de alarmbel geluid. Volgens hem dreigt dit zorgmodel, dat net inzet op toegankelijkheid, efficiëntie en patiëntnabijheid, door het huidige beleid bewust te worden ondermijnd. Hij noemt dat roekeloos en mogelijk onomkeerbaar. Hij stelt dat een op de vier artsen overweegt te stoppen met extramurale activiteiten als de financiële druk verder toeneemt.

Jonge artsen voelen zich naar eigen zeggen afgeremd in hun plannen en ontmoedigd in hun ondernemerschap. Het risico bestaat dan ook dat velen afhaken, met alle gevolgen voor de toegankelijkheid van zorg en de capaciteit in de ziekenhuizen, die nu al onder zware druk staan.

U weet dat wij die analyse delen. Zoals de econoom aangeeft, is het extramurale precies een deel van de oplossing voor een duurzame gezondheidszorg. Die kan kwaliteitsvol, dichtbij en kostenefficiënt zijn. Maar mogelijke nieuwe beleidsmaatregelen, zoals uw plannen inzake ereloonsupplementen, kunnen de autonomie en het voortbestaan van dit zorgmodel in gevaar brengen.

Mijnheer de minister, die waarschuwing komt toch niet van de minste, vandaar mijn concrete vragen.

Hoe reageert u op de analyse dat het huidige beleid de extramurale zorg structureel zou verzwakken in plaats van versterken? Bent u zich bewust van de signalen dat een op de vier artsen overweegt te stoppen met extramurale zorg?

Hoe wilt u voorkomen dat in dit segment van onze gezondheidszorg, dat toch zeer belangrijk is, instort? Zult u de autonomie, de financiële leefbaarheid en de aantrekkelijkheid van de extramurale zorg versterken, zodat zorgverleners gemotiveerd blijven ook buiten het ziekenhuis actief te blijven? Hoe wilt u dat doen?

Bent u bereid, mijnheer de minister, samen met de sector te werken aan een stabiele langetermijnvisie voor de extramurale zorg, met duidelijke garanties voor de kwaliteit, voor de continuïteit en voor de vrije keuze van de patiënt?

Mijnheer de minister, we zitten een beetje op een andere golflengte. We zullen naar aanleiding van de bespreking van de kaderwet de gelegenheid hebben om hierop verder in te gaan. We zullen dat zeker niet nalaten. Ik dank u voorlopig voor uw antwoorden.

Mijnheer de minister, enige tijd geleden raakte bekend dat ouders van een tiener in transitie die afgelopen zomer uit het leven stapte klacht hebben ingediend bij het AZ Groeninge in Kortrijk. Volgens berichten in de media kreeg de jongere na één enkel gesprek met een arts en psycholoog testosteron voorgeschreven. Dat gebeurde zonder grondige voorafgaande psychologische screening of langdurige begeleiding. Dat is een pijnpunt waar we in het verleden al vaker over hebben gedebatteerd. De ouders geven aan dat hun bezorgdheden niet tijdig werden opgevolgd en dat zij geen inzage kregen in het medisch dossier van hun kind.

De tragische gebeurtenis roept ernstige vragen op over de zorgvuldigheid van de procedures bij gendertransities, zeker wanneer het gaat om minderjarigen of jongvolwassenen met onderliggende psychologische problemen.

Mijnheer de minister, welke richtlijnen of protocollen bestaan er in ons land voor ziekenhuizen en artsen die betrokken zijn bij medische transities bij jongeren of jongvolwassenen? Wordt ook toegezien op de naleving van die richtlijnen? Wat zijn de controlemechanismen bij ziekenhuizen die dergelijke behandelingen aanbieden?

Overweegt u, naar aanleiding van dit tragische geval, om bijkomende maatregelen te nemen om te garanderen dat elke medische transitie voorafgegaan wordt door een grondige psychologische evaluatie en begeleiding? Zult u erop toezien dat ouders in dergelijke dossiers tijdig en correct geïnformeerd worden, binnen de grenzen van het beroepsgeheim en de rechten van de patiënt?

Mijnheer de minister, bedankt voor uw antwoord. Het is uiteraard zeer moeilijk en tragisch, zoals u zegt. Maar, en dat is een discussie die we wel vaker voeren binnen dit thema, psychologische begeleiding en zorg in de transgenderzorg is essentieel. U refereert aan de transgendercentra, maar uiteraard gaat het hier om zorg buiten een multidisciplinair centrum dat een akkoord heeft gesloten rond transgenderzorg. Dan kan men inderdaad in die gevarenzone terechtkomen waarbij de psychologische begeleiding in deze casus wellicht, of zo wordt althans gezegd, niet is toegepast. Ik heb een paar jaar geleden een ander geval met u besproken. Dat ging toen over de toediening van puberteitsremmers, ook buiten een dergelijk centrum, waarbij geen psychologische begeleiding werd gegeven. Vandaar dat we die KCE-studie samen afgesproken hebben binnen het regeerakkoord. Het is essentieel dat we daarmee bekijken of die zorgen optimaal zijn. Wordt het psychologisch aspect, dat in de internationale wetenschappelijke vakpers wordt benadrukt, voldoende toegepast? Gaat men, vooraleer medicatie toe te dienen, psychologische zorg en screening toepassen om dan het traject te beginnen en dat nog verder op te volgen? Het is heel belangrijk dat we onze patiënten goed omkaderen en met die centra aan het werk gaan, zodat de patiënten de juiste therapie krijgen. U haalt zelfmedicatie aan. Ik denk niet dat dit nu de casus is, maar ik ben er wel van overtuigd dat lange wachtlijsten een doorslaggevende rol kunnen spelen in de keuze van patiënten voor bepaalde centra.

Vanaf 1 augustus 2025 wordt een RSV-vaccin terugbetaald voor 65-plussers met een verhoogd risico op ernstige RSV-ziekte, alsook voor 65-plussers die verblijven in residentiële zorg. Dit is uiteraard een belangrijke stap in de bescherming van kwetsbare ouderen, zeker met het oog op het komende RSV-seizoen.

Toch zijn er signalen dat er mogelijk tekorten zouden zijn in de bevoorrading van het vaccin, wat uiteraard vragen oproept over de praktische haalbaarheid van deze terugbetalingsmaatregel.

Graag verneem ik het volgende van u:

Kunt u bevestigen of er momenteel voldoende voorraad is van het vaccin om aan de verwachte vraag bij 65-plussers te voldoen?

Welke maatregelen worden genomen om eventuele tekorten of leveringsproblemen te voorkomen, zeker gezien de start van het RSV-seizoen in het najaar?

Dank u, mijnheer de minister. Het is wel een beetje godgeklaagd. Men verkrijgt een terugbetaling voor het vaccin en er wordt met een producent afgesproken dat er terugbetaling geldt, maar dan wordt ook verwacht dat die producent aan de vraag van de markt kan voldoen. Dat is een van de voorwaarden. Men ziet in de praktijk dat de voorschriften zich opstapelen en dat patiënten ongerust worden, terwijl ze vroeger misschien niet gealarmeerd waren maar nu, na het krijgen van een voorschrift van een arts, hebben ze beslist om zich te laten vaccineren, maar ze kunnen het vaccin niet krijgen. Dat is geen goede manier van werken. U bent het daar wellicht mee eens. Dat zijn zaken die we moeten vermijden en die we in de bespreking met de producent zeker op tafel mogen leggen.

Ik kan alleen maar vaststellen dat mijn collega’s daardoor opnieuw ettelijke telefoongesprekken en extra contacten met patiënten hebben moeten voeren. Het belangrijkste is evenwel dat de motivatie van de patiënt niet mag verdwijnen. We weten allemaal dat het vaccin gezondheidswinst oplevert en ziekenhuisopnames kan vermijden. We moeten er dus voor zorgen dat de medicatie beschikbaar is.

Monsieur le ministre, j'ai récemment vu un reportage sur la pratique du tatouage en Belgique. Certains témoignages et certains constats étaient assez interpellants. En janvier dernier, en réponse à une question écrite, vous indiquiez que "les tatoueurs ne sont pas des professionnels de la santé et le contrôle de leur pratique trouve difficilement sa place dans les processus du SPF Santé publique. Il en résulte que plus aucune ressource humaine ou logistique n'est allouée à cette activité. Par conséquent, aucun contrôle dans des salons de tatouage n'a lieu en 2023 et en 2024."

Vous indiquiez également que "sous la précédente législature, des contacts ont été pris pour transférer le contrôle des tatoueurs, qui ne sont pas des professionnels des soins de santé, au SPF Économie, à l'instar d'autres professions libérales. Ces discussions n'ont pas pu être clôturées avant la fin de la législature et la période d'affaires courantes qui a suivi."

La situation actuelle est assez préoccupante. Cela n'est pas nouveau. Déjà en avril 2022, en réponse à une question écrite, vous indiquez que, "jusqu'ici, aucune procédure d'agrément des tatoueurs n'a jamais été mise en place. Les conditions actuelles ne permettent pas un contrôle efficace et un suivi des pratiques et des produits pour pouvoir garantir la sécurité du client, et un sentiment d'impunité règne dans le secteur. À cet égard, je souhaite me concerter avec les différents acteurs aux différents niveaux de compétences pour agir afin de pouvoir parvenir à un réel suivi des formations et des pratiques, ainsi qu'à un outil de contrôle efficace."

Monsieur le ministre, quelles sont les raisons pour lesquelles l'arrêté royal du 25 novembre 2005 réglementant les tatouages n'a jamais été mis en œuvre? Pourquoi aucune procédure d'agrément n'a-t-elle été mise en place? Où en sont les discussions avec vos collègues en charge de l' É conomie et de la Protection des consommateurs pour veiller à ce que la pratique du tatouage soit effectivement contrôlée et, surtout, que la sécurité des consommateurs soit assurée? Vous êtes-vous concerté avec les différents acteurs des différents niveaux de compétences pour parvenir à un réel suivi des formations et des pratiques ainsi qu'à un outil de contrôle efficace, conformément à votre souhait exprimé en 2022? Enfin, quand pouvons-nous espérer des améliorations rapides sur le terrain?

Monsieur le ministre, merci pour votre réponse détaillée. Vingt ans se sont écoulés depuis l’adoption de l’arrêté royal censé réglementer la pratique du tatouage. Dans ce laps de temps, le tatouage est passé d’une pratique "marginale" – si on peut parler ainsi – pour initiés et curieux, à un véritable phénomène de masse, qui touche actuellement toutes les tranches d’âge de la société, des jeunes adolescents aux seniors avancés. C’est une mode qui ne cesse de croître. Je pense qu’il est vraiment temps d’adopter des solutions en termes de formation et de contrôles. Je suis persuadée que la population attend de vous que vous en soyez le chef d’orchestre. En tout cas, je pense que c’est votre rôle, en termes de santé publique, même si, comme vous le dites, le tatouage n’est pas un acte médical.

Monsieur le ministre, dans la nuit du 13 au 14 octobre dernier, une femme belgo-marocaine aurait été victime d'un enchaînement particulièrement grave de violences médicales et policières après s'être rendue aux urgences de l'hôpital UZ Jette alors qu'elle faisait une fausse couche.

Selon le témoignage recueilli par son avocate, la patiente aurait été refoulée par le médecin de garde sans examen adéquat au motif qu'elle ne parlait pas le néerlandais. Malgré son hémorragie, elle aurait ensuite été expulsée de l'hôpital par la police, humiliée et insultée au commissariat selon ses dires, avant d'être finalement prise en charge plusieurs heures plus tard dans un autre établissement. Le rapport médical confirme qu'elle a fait une fausse couche et une plainte a été déposée contre le médecin et les policiers concernés.

Ces faits, s'ils sont avérés, soulèvent évidemment des questions extrêmement préoccupantes quant au respect du droit fondamental à la santé, à la non-discrimination dans l'accès aux soins ainsi qu'à la formation du personnel médical en matière d'éthique et de prise en charge. Ce n'est par ailleurs vraisemblablement pas la première fois que l'UZ Jette est mis en cause pour des refus de soins envers des patientes vulnérables, ce qui laisse craindre l'existence de problèmes systémiques au sein de l'établissement et plus largement dans certains services hospitaliers.

Monsieur le ministre, avez-vous pu faire toute la lumière sur les faits survenus à l'UZ Jette? Des éléments d'informations complémentaires vous sont-ils parvenus? Quel dispositif de contrôle et de sanctions existe-t-il actuellement pour prévenir et pour sanctionner les refus de soins dans les hôpitaux de notre pays? Envisagez-vous de renforcer la formation du personnel médical sur les biais discriminatoires, notamment le syndrome méditerranéen évoqué par l'avocate de la victime? Enfin, comment comptez-vous garantir le respect du droit fondamental à la santé et aux soins sans distinction de langue, d'origine ou de statut administratif sur l'ensemble du territoire?

Mijnheer de minister, een vrouw in de nacht van 13 op 14 oktober die een miskraam kreeg, werd niet verzorgd op de spoeddienst van het UZ Jette, omdat haar vraag om zorg werd toegeschreven aan wat de medische wereld het syndrome méditerranéen noemt. Haar advocaat spreekt van medisch racisme. Zo zijn er overigens al een dertigtal meldingen bij Unia gedaan, maar dat is het topje van de ijsberg. Er is dus wel degelijk een probleem. Het ergste is wel dat de betrokken dame ook nog administratief door de politie werd aangehouden en ook met politioneel racisme werd geconfronteerd.

Het UZ Jette heeft de feiten onderzocht. Welke informatie hebt u daarover ontvangen? Hoe wordt het onderzoek nu opgevolgd?

Hoe kunt u garanderen dat alle patiënten in een medische noodsituatie toegang krijgen tot een kwaliteitsvolle en een respectvolle behandeling in een ziekenhuis?

Welke stappen onderneemt u vandaag om racisme en discriminatie in de zorg tegen te gaan? Welke bijkomende maatregelen kunnen genomen worden in de medische opleidingen en in de permanente vorming om culturele affiniteiten mee te geven aan het zorgpersoneel?

Monsieur le ministre, je vous remercie d'avoir pu nous rappeler les différentes possibilités de dépôt de plainte en matière de soins de santé; cela clarifie le débat. Je comprends bien que vous ne puissiez pas vous exprimer plus avant sur un cas individuel. C'est pourquoi mes questions portaient sur un angle de vue plus général. Il nous semble effectivement intolérable qu'une patiente puisse être traitée ainsi, spécialement si elle souffre de symptômes urgents. On attendait dès lors, monsieur le ministre, peut-être des réponses un peu plus de principe de votre part pour éviter que de tels faits ne se reproduisent. J'ai bien noté ce que vous nous avez déjà indiqué comme possibilités en matière de plainte.

Ik begrijp dat u zich niet kunt uitspreken over een individueel geval. Het is goed om te weten wat men kan doen wanneer men te maken krijgt met weigering van zorg, discriminatie of racisme. De vraag is echter niet wat een individu kan doen, maar wat u zult doen, mijnheer de minister. Het gaat hier niet om een individueel probleem, maar om een structureel probleem. Er zijn ook andere meldingen, er is een probleem van racisme en discriminatie in de gezondheidszorg. Dat is een afspiegeling van het structureel racisme in de samenleving. In de opleiding van het zorgpersoneel wordt daaraan onvoldoende aandacht besteed. U zegt dat die opleiding geen federale bevoegdheid is, maar een bevoegdheid van de deelstaten. Dat is een gemakkelijk antwoord. Het gaat hier immers wel over een patiënte aan wie zorg werd geweigerd, wat een inbreuk vormt op een fundamenteel mensenrecht, en het gebeurde in een ziekenhuis en ziekenhuizen vallen wel onder uw bevoegdheid. In die zin was uw antwoord teleurstellend.

Les pénuries de médicaments constituent un enjeu de santé publique majeur et sont la source de vives inquiétudes pour de nombreux patients mais aussi pour les prestataires de soins. Nous sommes bien conscients de cette situation.

L'accord de gouvernement prévoit que les pénuries de médicaments doivent être traitées au niveau européen et au niveau belge, notamment par le biais du Critical Medicines Act, qui vise à diversifier les chaînes d'approvisionnement mais aussi à garantir une plus grande autonomie stratégique ouverte pour les médicaments essentiels. L'accord prévoit également, pour garantir la sécurité de l'approvisionnement au niveau belge, que des efforts seront déployés pour assurer la transparence ainsi qu'une évaluation des mécanismes de fixation des prix, une obligation contraignante de service public de la part des différents acteurs et une liste de médicaments essentiels. L'accord fait également référence à un nouveau cadre pharmaceutique pluriannuel, ayant notamment pour objectif de lutter contre les pénuries de médicaments, ainsi qu'à un dialogue structurel entre les ministres compétents et l'industrie pharmaceutique.

Monsieur le ministre, pourriez-vous faire un état des lieux des démarches menées pour lutter contre ces pénuries? Où en sont notamment les négociations pour le nouveau cadre pharmaceutique pluriannuel et le dialogue structurel mené avec l'industrie pharmaceutique?

Quelles sont les conclusions concrètes de ces initiatives?

Quelles mesures sont prévues à court terme pour assurer que chaque membre de la chaîne d'approvisionnement prenne bien ses responsabilités dans la lutte contre ces pénuries?

Enfin, vu l'importance du secteur pharmaceutique en Belgique, pouvez-vous nous éclairer quant à l'impact du Critical Medicines Act, notamment sur des enjeux importants tels que le soutien à la production locale, la compétitivité, l'accessibilité financière et la sécurité d'approvisionnement?

Monsieur le ministre, je vous remercie de votre réponse transparente, qui n'est pas très rassurante. Cela dit, nous comptons sur vous parce que c'est un enjeu crucial qu'en tant que pharmacienne, je vis quotidiennement. Vous vous situez à un autre niveau, mais il s'agit toujours de pénurie de médicaments et de stock stratégique. Pensons aussi aux conflits commerciaux et même armés qui sont à nos portes. Il sera trop tard pour pleurer ensuite. Je vois que ce problème vous tient à cœur. Cela me rassure légèrement. Vous n'avez pas tout pouvoir en ce domaine, mais il faudrait peut-être passer le mot selon lequel chaque député européen devra se prononcer au bon moment. J'espère que c'est ainsi que nous pourrons nous en sortir dans ce dossier crucial. En effet, nous savons tous qu'en cas de conflit armé ou de catastrophe naturelle, les premières choses manquantes sont l'eau, la nourriture et les médicaments.

Monsieur le ministre, l'unité Audit Hôpitaux a publié en octobre les résultats d'un audit mené dans les centres de dialyse agréés consacré au traitement des patients souffrant d'insuffisance rénale chronique en phase terminale.

On y lit que les transplantations rénales constituent la référence en matière de traitement de l'insuffisance rénale chronique terminale et qu'à l'avenir, les transplantations pourraient être amenées à jouer un rôle encore plus important aujourd'hui. Les auteurs de l'audit constatent en Belgique un nombre plus élevé de transplantations basées sur des donneurs décédés par rapport à l'Europe, mais un nombre nettement moins élevé de transplantations via des donneurs vivants. Ils recommandent d'ailleurs des efforts de sensibilisation de la part des autorités et de la communauté médicale, en plus d'un soutien bien développé aux donneurs vivants et de la facilitation de la sélection des donneurs.

En effet, le don d'organes de son vivant peut être freiné par un manque de connaissance de la population, par les conséquences directes de la transplantation ou bien des conséquences indirectes sur d'autres facettes de la vie. En 2024, 523 transplantations de rein ont été réalisées en Belgique. Mais la même année, 1 203 personnes étaient sur la liste d'attente pour un don de rein.

Si la presse relayait fin octobre la greffe au Canada sur un homme en état de mort cérébrale d'un rein dont le groupe sanguin avait été modifié pour devenir universel, nous sommes encore loin de pouvoir faire bénéficier d'un rein universel les patients en attente d'une greffe. Nous devons donc veiller, par d'autres voies, à augmenter le nombre de donneurs vivants de rein.

Monsieur le ministre, quels sont, selon vous, les principaux obstacles au don d'organes de donneurs vivants? Avez-vous pris connaissance des recommandations relatives aux transplantations contenues dans l'audit consacré au traitement des patients souffrant d'insuffisance rénale chronique? Quelles suites comptez-vous éventuellement y donner? Et comptez-vous mettre en œuvre des mesures concrètes pour lever ces freins? Si oui, lesquelles et dans quels délais?

Monsieur le ministre, je vous remercie pour votre réponse qui donne un message d'espoir pour les nombreux dialysés de Belgique.

Mijnheer de minister, ik verwijs naar de ingediende vraag.

Van 3 tot 9 november 2025 organiseert het FAGG de tiende editie van de jaarlijkse MedSafetyWeek. Het doel van deze internationale campagne is niet te onderschatten: zowel patiënten als zorgverleners sensibiliseren over het grote belang van het melden van vermoedelijke bijwerkingen van geneesmiddelen.

Uit cijfers van het FAGG blijkt dat het aantal meldingen de afgelopen tien jaar sterk is toegenomen, met een verdubbeling van het aantal rapportages. Deze stijging is voornamelijk te danken aan een toegenomen bewustzijn en participatie van patiënten en dat is positief te noemen.

Desondanks blijft er een structureel probleem van onderrapportering bestaan. Het FAGG geeft zelf aan dat naar schatting slechts 5 tot 10% van alle vermoedelijke bijwerkingen effectief wordt gemeld. Dit betekent dat belangrijke veiligheidsproblemen van geneesmiddelen mogelijk pas later worden ontdekt. De jaarlijkse campagne is dus van essentieel belang om de controle over onze geneesmiddelen te versterken en de veiligheid voor iedereen te verhogen.

Gezien het belang van deze campagne, had ik graag de volgende vragen gesteld:

Heeft het FAGG de impact van de MedSafetyWeek 2025 reeds geëvalueerd? Heeft de campagne, net als voorgaande jaren, geleid tot een meetbare piek in het aantal meldingen van bijwerkingen in de periode tijdens en vlak na de campagne?

Welke specifieke acties en communicatiekanalen heeft het FAGG dit jaar ingezet om de campagne bekend te maken bij het grote publiek enerzijds en bij de zorgprofessionals anderzijds?

Het FAGG streeft ernaar iedereen te bereiken. Hoe werd gewaarborgd dat de communicatiecampagne voldoende inclusief was en ook moeilijk bereikbare doelgroepen effectief heeft aangesproken?

Uit de analyse over de afgelopen tien jaar blijkt dat patiënten vaker niet-ernstige bijwerkingen melden dan zorgverleners. Wat is momenteel de algemene verhouding tussen de meldingen van ernstige en niet-ernstige bijwerkingen? Merkt het FAGG dat een sensibiliseringscampagne als deze ook specifiek effect heeft op het verlagen van de drempel voor het melden van (vaak vergeten) niet-ernstige bijwerkingen?

Mijnheer de minister, we moeten dus verder blijven inzetten op die jaarlijkse actieweek. Het FAGG moet daarover breed communiceren, zoals dat ook nu het geval was. Daarnaast moet die communicatie inclusief zijn om verschillende doelgroepen te bereiken, zoals u zelf ook hebt aangegeven. Elke aangifte van een ernstige of niet-ernstige bijwerking kan ons gezondheidsbeleid alleen helpen verbeteren. Daarom moeten we blijven sensibiliseren en daarop blijven inzetten.

Mijnheer de minister, uit het koninklijk besluit van 23 november 2022 dat de loco- en supraregionale zorgopdrachten van de ziekenhuisnetwerken en de geografische spreiding van de locoregionale zorgopdrachten vaststelt, is gebleken dat PET-scans toegewezen worden aan het supraregionaal niveau. De Federale Raad voor Ziekenhuisvoorzieningen gaf echter het advies om deze op locoregionaal niveau te brengen. Naar aanleiding van een vraag die ik u stelde in 2023, gaf u aan dat de indeling een dynamisch karakter heeft en op regelmatige tijdstippen geëvalueerd moeten worden.

Hebben er ondertussen al evaluaties plaatsgevonden? Indien wel, wat zijn de voornaamste bevindingen daarvan? Indien niet, wanneer mogen we een evaluatie verwachten? Welke stappen zult u ondernemen als uit de evaluatie zou blijken dat het advies van de Federale Raad correct was en de PET-scans beter een locoregionale opdracht zouden zijn? Is het volgens u eerder een locoregionale of een supraregionale opdracht?

Hoe staat het momenteel met de wachtlijsten en de regionale spreiding van PET-scancapaciteit? Zijn er signalen van capaciteitsproblemen, langere doorlooptijden of verschillen in toegankelijkheid tussen regio's die mogelijk verband houden met de huidige supraregionale organisatie? Ten slotte, zal een eventuele kwalificatie van PET-scans als locoregionale zorgopdracht volgens u leiden tot een stijging van het aantal uitgevoerde scans?

Mijnheer de minister, ik volg u daar wel in wat betreft de uitgangspunten, namelijk dat we een evenwicht moeten bewaren tussen voldoende aanbod en overconsumptie. Ik volg u ook wanneer u zegt dat de factor die waarschijnlijk het belangrijkst is om het aantal scans te kunnen opdrijven het hoogopgeleid personeel is dat daarvoor nodig is. Wat is dan het gemakkelijkste? Is dat als de supraregionale scans meer kunnen draaien of is het gemakkelijker om het nodige personeel aan te werven als het een locoregionale opdracht zou zijn? Ik hoor graag dat u dit opvolgt en dat u op de hoogte bent van het feit dat er almaar meer indicaties zijn omtrent die PET-scans. Ik volg dit de komende jaren samen met u verder op.

Mijnheer de minister, ik wil het vandaag graag hebben over Lili, een anderhalf jaar oud meisje uit Heist-op-den-Berg. Lili lijdt aan SPG-50, een uiterst zeldzame en progressieve hersenziekte. Die ziekte tast haar hersenen en haar ruggenmerg aan, en verstoort haar motoriek. Dat kan leiden tot spasticiteit, epilepsie, en verlies van zelfstandigheid.

Gelukkig is er een behandeling voor SPG-50, maar daarvoor moesten Lili en haar gezin naar de Verenigde Staten. Daar krijgt ze toegang tot een experimentele behandeling. Het medicijn wordt gratis aangeboden, want Lili maakt deel uit van een trial. Alle bijkomende kosten, zoals de verplaatsing, het verblijf en de hospitalisatie, moet het gezin echter zelf betalen. In totaal gaat het om een bedrag van 250.000 euro.

De bewoners van Heist-op-den-Berg en omstreken zijn massaal in actie gekomen. Via crowdfunding, inzamelacties, benefieten, en comedyshows, werd het nodige geld ingezameld, waardoor Lili en haar gezin naar de VS konden vertrekken.

De solidariteit met Lili toont aan wat mensen samen kunnen bereiken. Ik wil mijn respect betuigen voor iedereen die er aan meegeholpen heeft.

Een en ander roept echter ook vragen op. Daarom stel ik deze vraag. Het kan toch niet de bedoeling zijn dat de behandeling van Lili, en van andere kinderen in haar situatie, afhangt van zulke acties, of van de portemonnee van de ouders?

Mijnheer de minister, vandaag is de behandeling van Lili afhankelijk van lokale solidariteit. Kunnen we gezinnen zoals dat van Lili niet op een meer structurele manier ondersteunen vanuit de overheid?

In ons land bestaat het Solidariteitsfonds, dat bedoeld is om patiënten met zeldzame aandoeningen te helpen, maar dat nu enkel het geneesmiddel zelf terugbetaalt. Reis- en verblijfskosten worden enkel vergoed wanneer de behandeling plaatsvindt binnen een straal van 350 kilometer rond Brussel. In gevallen zoals dat van Lili rijst natuurlijk de vraag of er geen alternatief mogelijk is. Het gezin moet nu immers naar de Verenigde Staten.

Bent u bereid om te onderzoeken of het Solidariteitsfonds kan worden uitgebreid, zodat in uitzonderlijke gevallen ook de bijkomende kosten kunnen worden terugbetaald? Of zou het in dergelijke gevallen mogelijk zijn om samen te werken met het ziekenhuis hier en het farmabedrijf in de Verenigde Staten, waarbij het medicijn wordt opgezonden, of waarbij de lokale ziekenhuisapotheek het medicijn kan produceren op kosten van het Solidariteitsfonds?

Ik kijk uit naar uw antwoord.

Mijnheer de minister, uw antwoord toont deels aan dat er heel veel mechanismen bestaan die proberen te waarborgen dat de financiële drempels worden weggenomen en dat die mechanismen, zoals het Solidariteitsfonds, heel belangrijk zijn om te verzekeren dat mensen daadwerkelijk toegang hebben tot de noodzakelijke zorg. Er blijven inderdaad nog enkele vragen die niet helemaal duidelijk zijn. Wij hadden begrepen dat een van de modaliteiten was dat het onderzoek binnen een straal van 350 kilometer moet plaatsvinden, waardoor Lili effectief niet in aanmerking komt. Dat is in uw antwoord niet geheel duidelijk. U hebt ook een vraagteken geplaatst bij de studie waaraan zij deelneemt, namelijk of die studie haar de facto al niet uitsluit van het Solidariteitsfonds. Dat zullen we nader moeten bekijken. Er is blijkbaar ook een andere procedure, maar dan niet met de Verenigde Staten. U hebt zelf aangegeven dat het jammer is dat dat meisje onder al de uitzonderingen van de bestaande mechanismen valt, waardoor men uiteindelijk 250.000 euro moest verzamelen om haar de noodzakelijke behandeling te geven. Het is fantastisch dat de Heistenaren dat samen hebben gedaan, maar het is jammer dat er vanuit de overheid procedures bestaan die zeer complex zijn, met modaliteiten, lijstjes, regels en uitzonderingen, waarin veel mensen hun weg niet vinden of uiteindelijk toch moeten terugvallen op de solidariteit van de gemeenschap. Wat dat betreft hebben we naar mijn mening in ons land nog een weg te gaan. Het is belangrijk dat we dat ter harte nemen en snel ernstig werk maken van verbeteringen.

Mijnheer de minister, deze vraag gaat over dunnevezelneuropathie.

Zo'n 500.000 tot 700.000 mensen lijden aan een zeldzame ziekte. Een daarvan is dunnevezelneuropathie. Dit is een polyneuropathie waarbij dunne zenuwvezels slecht functioneren. Patiënten ervaren brandende, prikkende pijn, maar ook gevoelstoornissen, hartkloppingen en maag- en darmklachten. Momenteel is er geen behandeling beschikbaar. Er kan alleen aan symptoombestrijding worden gedaan.

Patiënten kunnen wel geholpen worden met kinesitherapie. Omdat dunne vezelneuropathie niet is opgenomen op de lijst van E-pathologieën, wordt deze behandeling niet terugbetaald. Daardoor is kinesitherapie zeer duur voor deze patiënten. In Nederland is dunnevezelneuropathie echter wel erkend. Daar bestaat er een expertisecentrum en wordt de behandeling terugbetaald.

We kregen een getuigenis binnen van iemand die aan deze ziekte lijdt en die reeds meerdere keren contact heeft opgenomen met uw kabinet, maar nog geen antwoord heeft ontvangen op zijn vragen.

Naar aanleiding van zijn getuigenis wil ik hier graag horen waarom dunnevezelneuropathie in België niet erkend wordt en wat het te volgen pad is. Ik begrijp dat dit via de artsen van de mutualiteit kan worden geregeld, maar de vraag is of u als minister ook geen initiatief kunt nemen. Dit is niet de eerste keer dat hierover in het Parlement gesproken wordt. Welk initiatief kunt u nemen om deze mensen te helpen?

Mijnheer de minister, ik heb het niet helemaal goed begrepen. U zegt dat het niet is omdat het op de lijst staat dat men daar d'office recht op heeft.

Als men een functionele beperking heeft die niet op de lijst staat, dan kan men (…)

Kunt u geen initiatief nemen zodat dit op die lijst komt?

Oké, dat is heel verhelderend. Dank u.

Mijnheer de minister, uit recente cijfers van een verzekeringsinstelling blijkt dat het antibioticagebruik in België sterk gedaald is. Dat is een opsteker, hoewel het geen reden tot euforie is, want antimicrobiële resistentie eist jaarlijks nog steeds 600 levens in ons land. Vooral het gebruik van tweedelijnsantibiotica blijft met 43 % alarmerend hoog, aangezien het streefcijfer 20 % bedraagt. Te vaak verlaten patiënten de praktijk nog steeds met een voorschrift onder het motto ‘baat het niet, dan schaadt het niet’, terwijl het tegendeel waar is, vandaar de volgende twee vragen.

Hoe zult u de opvolging van artsen aanscherpen om het torenhoge gebruik van tweedelijnsantibiotica terug te dringen en hoe zult u hen beter ondersteunen in het actief ontraden en informeren van hun patiënten over correct antibioticagebruik? Wat is de stand van zaken in het overleg met de farmasector over aangepaste verpakkingsgroottes, zodat restjes in huisapotheken en risicovolle zelfmedicatie kunnen worden vermeden?

Mijnheer de minister, ik wil niet de doemprofeet zijn. Ik denk dat de studie en het rapport aantonen dat beleid zijn vruchten kan afwerpen wanneer actie wordt ondernomen. Er staan een aantal positieve elementen in. Zo zien we bijvoorbeeld in tertiaire ziekenhuizen – waar de meest kwetsbare patiënten en de meest complexe infecties worden behandeld en de klinische situatie dus zeer moeilijk is – een reductie in het gebruik van antibiotica, wat kan bijdragen tot het vermijden van het ontstaan van superresistente ziekteverwekkers. In primaire en secundaire ziekenhuizen, waar het patiëntenbestand breder en individueel minder complex is, blijft het verbruik evenwel stijgen, vandaar mijn vragen.

Welke concrete maatregelen zult u implementeren om de huidige daling van het totale antibioticagebruik te versnellen? Aan het huidige tempo zullen we versneld moeten handelen om de Europese doelstelling te halen.

Hoe zult u ervoor zorgen dat ziekenhuizen verplicht worden de meer granulair ziekenhuisgebaseerde meeteenheden, zoals dosis per patiëntendag, te gebruiken om de intensiteit van het antibioticagebruik nauwkeurig te beoordelen? Ziet u andere mogelijkheden om het antibioticagebruik in ziekenhuizen te harmoniseren en zo bij te dragen aan de EU-doelstelling?

Mijnheer de minister, dank u wel voor uw antwoord. Ten eerste zijn we het er allemaal over eens dat het antibioticagebruik nog verder beperkt moet worden om redenen van volksgezondheid. Antibiotica zijn geneesmiddelen die rationeel en correct gebruikt moeten worden. De beschikbare tools, hetzij individuele feedback van het RIZIV, hetzij de antibioticabarometer, hetzij digitale ondersteuning, moeten nog beter bekendgemaakt worden bij de voorschrijvers. We moeten hen wijzen op hun verantwoordelijkheid en tegelijkertijd de patiënt informeren en op zijn of haar verantwoordelijkheid wijzen, zodat het antibioticagebruik in de juiste richting evolueert.

Ten tweede heb ik met betrekking tot de verpakkingen begrepen dat u binnenkort overleg opstart met de farmasector en de Belgische Commissie voor de Coördinatie van het Antibioticabeleid (BAPCOC). Binnen enkele weken zullen wij u dus opnieuw een vraag moeten stellen over hoe dat overleg verloopt, in de hoop dat het positieve resultaten oplevert voor de verpakkingsgroottes.

Dank u wel, mijnheer de minister, voor uw antwoord. U verwees naar de klinische complexiteit. Net daarom heb ik het voorbeeld aangehaald dat er wel degelijk een daling wordt vastgesteld bij de meest klinisch complexe ziekenhuizen, namelijk de tertiaire ziekenhuizen, terwijl er een stijging optreedt in ziekenhuizen die op basis van de rapportering minder complex lijken.

U gaf aan dat er een dataprobleem is en dat de stratificatie moet worden bekeken om na te gaan of de klinische complexiteit correct naar voren komt. Ik leid uit uw antwoord af dat de huidige labels van primaire en secundaire ziekenhuizen dus misschien niet volledig correct zijn en dat complexere situaties de stijging zouden kunnen veroorzaken. Dan zou het nuttig zijn om te bekijken ten opzichte van welk basisniveau die daling en stijging gerapporteerd worden, wat ik niet heb gedaan.

Ik zal dit verder nagaan, maar ik heb begrepen dat er mogelijk een data-issue is, dat in eerste instantie moet worden aangepakt.

Monsieur le ministre, le budget des soins de santé 2026 contient une mesure qui suscite de fortes réactions sur le terrain, chez les médecins généralistes. Vous en avez déjà parlé, à partir du 1 er janvier, les médecins généralistes ne pourront plus prescrire de scanner de la colonne lombaire, sauf en cas d'urgence. Cet examen pourra seulement être prescrit par d’autres spécialistes.

J'étais un des premiers à vous interpeller en début d'année, lors du budget initial 2025, sur le fait que trop d'examens, trop de scanners étaient prescrits. Je vous avais même dit que je préfère que cet argent, autour de 200-250 euros, soit réorienté vers des traitements de kinésithérapie. Je comprends donc très bien qu'il y a une surconsommation en imagerie médicale.

Mais fin octobre, en commission de la Santé, vous indiquiez que "ce sont les radiologues qui sont à l'initiative de cette décision" et que vous avez suivi l'avis de l'association des radiologues. Or la Société belge de radiologie (SBR) a précisé dans plusieurs médias médicaux spécialisés que, si elle soutient la mesure, "elle regrette qu'elle ait été intégrée à la dernière minute dans le budget sans concertation préalable". Elle précise que "le Conseil technique médical doit encore se pencher sur les modalités concrètes" et se demande si c'est réalisable d'ici janvier 2026.

Si nous défendons tous une imagerie mieux ciblée, nous nous interrogeons sur les raisons pour lesquelles on passe directement d'une surconsommation mal encadrée à une interdiction pure et simple. D'autant que l'accord de gouvernement prévoit d'instaurer un système d'aide à la décision clinique intégré à la prescription électronique et de définir des normes d'imagerie fondées sur les données probantes et les comparaisons internationales.

Dès lors, monsieur le ministre, pourquoi avez-vous choisi l'interdiction plutôt que l'accompagnement pourtant prévu dans l'accord Arizona? Pourquoi ne pas mettre en place le système d’aide à la décision clinique en médecine générale avant de restreindre les prescriptions? Une concertation avec les acteurs de terrain est-elle en cours à ce sujet?

Cette interdiction concerne-t-elle également les IRM lombaires? Dans ce cas, prévoyez-vous de renforcer l'accessibilité à l'IRM, qui est souvent demandée secondairement, après un scanner?

Où en est l'élaboration des modalités concrètes par le Conseil technique médical évoquées par la Société belge de radiologie?

Monsieur le ministre, comme je l'entends bien, il y aura sans doute une suite à tout cela. Et je suis demandeur qu'il y ait une suite dans laquelle on puisse concerter vraiment, comme vous le dites, les acteurs universitaires, les médecins de terrain et les radiologues.

Je suis tout à fait convaincu qu'il y a de la surprescription et qu'on doit aussi éviter l'exposition aux examens ionisants. Je vous rejoins complètement. Néanmoins, vous comprendrez que cette mesure a été vécue brutalement, un peu comme si on infantilisait les médecins généralistes de la première ligne. Il faut vraiment aller vers un système d'aide à la décision clinique qui serait certainement mieux perçu par les médecins sur le terrain.

Je pensais qu'on serait peut-être les seuls au monde à interdire aux médecins généralistes de prescrire des scanners. Pour m'être un peu renseigné, c'est déjà le cas aux Pays-Bas et en Allemagne. Et ces pays vont même plus loin en interdisant aussi l'IRM. De même, au Royaume-Uni et en Irlande, ces examens sont fortement cadrés. Cela va même plus loin en Australie, qui est extrêmement sévère, où la prescription des examens spécialisés des genoux est quasiment interdite après 50 ans.

Je suis tout à fait pour une médecine basée sur la clinique, en évitant de faire trop d'examens cliniques. Mais il faut absolument éviter des mesures brutales, carrées qui justement ne tiennent pas compte de cette réflexion que j'amène ici. Je pense qu'il y a moyen d'évoluer et de demander aux acteurs de terrain de participer à l'élaboration de ce système d'aide à la décision clinique.

Suite à votre dernier propos, on constate qu'il y a une distorsion avec la pratique en Flandre, avec une grosse densité de population et un accès rapide aux hôpitaux. Je peux vous assurer qu'en première ligne dans les zones à pénurie médicale, les gens se présentent chez leur médecin généraliste avec des pathologies vraiment très aiguës et surprenantes, que des collègues qui travaillent à Bruxelles ou en ville de manière générale ne voient jamais. Mais en tout cas, chez nous, c'est de la vraie première ligne. Des gens attendent deux jours pour avoir un rendez-vous chez le médecin généraliste pour une pathologie aiguë et qui aurait dû peut-être inviter le patient à se rendre plus vite vers un service d'urgence. Mais il semble que les gens suivent ce qu'on leur a toujours dit, à savoir de consulter d'abord le médecin généraliste. Et c'est préférable, je pense, de garder cela en l'état. Il faut laisser aussi de la flexibilité aux examens complémentaires tout en responsabilisant tous ces examens très coûteux et souvent inutiles.

Monsieur le ministre, comme on l'a déj à évoqué plusieurs fois au sein de cette commission, la CIM a approuvé la création d'un groupe d'experts indépendants chargé d'élaborer un projet de réforme du paysage hospitalier. Ce panel d'experts est chargé de formuler des recommandations concernant la future organisation du paysage hospitalier en Belgique.

Il nous revient qu'à la demande du groupe d'experts, le KCE réalisera une série de simulations. Ces simulations ont pour but d'objectiver les recommandations du groupe d'experts et de les étayer par des données scientifiques. Selon le calendrier qu'on connaît, l'avis du groupe d'experts était attendu pour fin novembre 2025.

Vu que ce processus constitue une étape importante du projet de réforme du paysage hospitalier et qu'il aura indéniablement un impact considérable sur l'avenir de nos structures hospitalières et sur l'accessibilité aux soins, il nous semble essentiel que le Parlement soit informé régulièrement et qu'il puisse être impliqué dans le processus de réforme.

Monsieur le ministre, est-ce que vous pouvez nous confirmer que l'avis du groupe d'experts indépendants sur la réforme du paysage hospitalier a bien été rendu à la fin du mois de novembre dernier? Cet avis sera-t-il rendu public et communiqué au Parlement, le cas échéant? Pouvez-vous nous expliquer quel sera le rôle spécifique du KCE dans la réalisation des simulations et comment celles-ci vont contribuer à l'objectivation des recommandations du groupe d'experts? Le travail du KCE suivra-t-il la remise du rapport ou se fera-t-il simultanément? Comment, monsieur le ministre, comptez-vous garantir l'implication du Parlement dans le suivi de cet avis et dans les décisions politiques qui en découleront? Comment les parties prenantes continueront-elles à être impliquées?

Merci pour votre réponse. L'avis est prévu pour un peu plus tard que ce que l'on imaginait, mais c'est très bien que vous nous donniez la date, à savoir le 17 décembre prochain. J'entends aussi que vous souhaitez tenir les parlementaires régulièrement au courant. Je pense que c'est important, évidemment en termes de transparence, mais aussi en termes de dialogue et de possibilité de débat autour de cette réforme importante, dont nous soutenons le principe, comme nous vous l'avons déjà dit à plusieurs reprises.

Nous resterons bien sûr vigilants et critiques sur les choix qui seront faits et aimerions donc être autant que possible bien outillés en amont pour pouvoir apprécier les orientations qui seront prises.

Ik zou het natuurlijk betreuren mocht de minister zijn voorbereiding hier niet kunnen gebruiken.

Ik wil het graag even hebben over ultrabewerkte voeding, mijnheer de minister. Midden november verschenen daarover opnieuw verschillende artikels in The Lancet , die oproepen om in te grijpen en het gebruik van ultrabewerkte voeding aan banden te leggen. Er is immers steeds meer medische evidentie dat die producten leiden tot – of toch minstens gelinkt zijn aan – een aantal ziektes, zoals verschillende soorten kanker, hart- en vaatziekten, diabetes, enzovoort.

Mijn oud-collega De Sutter heeft u daarover ook al bevraagd. U antwoordde toen dat daarrond in het regeerakkoord eigenlijk niet veel voorzien is. Het is dus een beetje zoeken wat we kunnen doen, maar u gaf wel aan dat u zou bekijken wat mogelijk is.

Ondertussen verscheen er in juni een rapport van de Hoge Gezondheidsraad, waarin die medische evidentie opnieuw wordt onderbouwd. Ook was er een advies om ultrabewerkte voeding zoveel mogelijk te mijden. In september vond bovendien een symposium plaats, waarbij u zelf het openingswoord hebt verzorgd om een standpunt te creëren over gezonde voeding en de rol van ultrabewerkte voeding daarin.

Ik heb dus een aantal vragen over dat thema.

Welke concrete acties voor gezonde voeding werden afgesproken na afloop van het symposium? Hoe zult u dat binnen de grenzen van het regeerakkoord nastreven? Ziet u eventueel ruimte binnen de verdere invulling van de nieuwe gezondheidsdoelstellingen?

We hebben het in deze commissie al enkele keren gehad over de tabaksindustrie. Ziet u gelijkenissen tussen de commerciële methodes van deze industrie en die van de voedingsindustrie, specifiek van multinationals en fastfoodketens? Zullen we dan ook gelijkaardige acties voeren, bijvoorbeeld op het vlak van het beperken van reclame?

Monsieur le ministre, très récemment, la ville de San Francisco a déposé une plainte historique contre dix géants de l'agroalimentaire, estimant que certains aliments ultra-transformés, riches en additifs, sucres raffinés et graisses modifiées contribuent directement à l'explosion des maladies chroniques avec un coût sanitaire et économique massif pour la collectivité.

En Belgique, nous venons d'adopter des mesures importantes concernant le remboursement de certains médicaments, comme les antiacides ou les statines, dans un objectif de bon usage et de responsabilisation. Mais parallèlement à ces décisions, un message essentiel doit être entendu. La santé ne se résume pas aux médicaments. La prévention passe aussi par la lutte contre les habitudes de vie délétères, en particulier les comportements alimentaires qui favorisent le recours excessif à ces traitements.

Monsieur le ministre, face à l'exemple américain, envisagez-vous une initiative politique forte au niveau fédéral pour sensibiliser la population aux risques liés à la consommation d'aliments ultra-transformés qui aggravent l'obésité, le diabète et les maladies cardiovasculaires, pour encourager le secteur alimentaire à proposer des produits plus sains et pour mieux encadrer la promotion de ces produits? Allons-nous devoir attendre, comme à San Francisco, qu'une collectivité saisisse la justice pour reconnaître l'impact sanitaire majeur de ces produits?

Mijnheer de minister, ik kijk zeker uit naar de verdere stappen die u daarin zult ondernemen. Gezien de snel evoluerende medische toestand denk ik wel dat u ook uw collega’s aan de regeringstafel – ik hoor dat de heer Gatelier daarin eigenlijk een medestander is – moet betrekken om te zien of we niet meer moeten doen dan onderzoeken.

Ik heb ook een bijkomende suggestie. Het is goed dat u in overleg treedt met de privésector, maar ik denk dat u ook met de regionale overheden moet overleggen, omdat zij eveneens een aantal promotiecampagnes rond voeding voeren. Ik vind dat wij als overheid het goede voorbeeld moeten geven.

Monsieur le ministre, je vous remercie.

Cela fait des années, bien avant d'entrer en politique, que je fais de la lutte contre la malbouffe une priorité. Les statistiques sont très négatives puisque les cancers augmentent chez les jeunes adultes. Vous devrez bientôt organiser des dépistages du cancer du sein dès l'âge de 30 ans ou du cancer du côlon dès l'âge de 35 ans. Sur les photos scolaires que les enfants montrent fièrement à leurs grands-parents, la moitié des élèves sont en surpoids, ce qu'on ne voyait pas il y a 20 ou 30 ans.

Nous sommes donc véritablement face à un problème sanitaire majeur. On le sait, ce sont les aliments ultra-transformés, les aliments sucrés et les additifs mis dans l'alimentation avec des graisses saturées qui sont responsables de ces maladies graves.

Quoi qu'il en soit, je m'opposerai toujours aux politiques de santé qui veulent diminuer le budget des soins de santé sans en même temps faire d'efforts pour punir l'industrie agroalimentaire, qui est vraiment une source majeure de maladies graves.

J'ai entendu votre réponse, monsieur le ministre. Je pense que nous allons dans le bon sens et vous avez tout mon soutien.

Monsieur le ministre, le dernier rapport Sciensano sur le VIH en Belgique révèle que, si le nombre total de nouveaux diagnostics est resté stable en 2024 avec 662 cas, on voit une augmentation significative chez les hommes belges, notamment une hausse de 33 % parmi les hétérosexuels et de 15 % parmi les hommes ayant des relations sexuelles avec des hommes. On voit également que la Région de Bruxelles-Capitale est disproportionnellement touchée, avec un taux de diagnostic presque trois fois supérieur à la moyenne nationale.

Monsieur le ministre, dans ce contexte et en concertation avec vos collègues des entités fédérées, quelles mesures comptez-vous mettre en place en matière de prévention et de dépistage?

Selon l’Institut de médecine tropicale, les principaux freins à l’utilisation de la PrEP (prophylaxie pré-exposition) sont un manque de connaissance, la stigmatisation et les inégalités. Quelles initiatives envisagez-vous pour améliorer l’accessibilité à la PrEP et à la PEP (prophylaxie post-exposition) ? Des mesures sont-elles envisagées en matière de formation et de sensibilisation de la première ligne? Des discussions sont-elles toujours en cours pour permettre la prescription et le suivi de la PrEP par les généralistes?

Merci, monsieur le ministre.