Plenaire vergadering op 11 december 2025

Mijnheer de voorzitter, na een aantal zeer mooie toespraken moet ik helaas op meer materiële zaken terugkomen.

De vraag van collega Coenegrachts was aan de premier gericht, maar die wordt naar minister Jambon doorverwezen. Eigenlijk heeft dat niks met de bevoegdheid van minister Jambon te maken. De titel van de vraag was: "Sire, 50 dagen." Dat gaat over de cohesie in de regering. Dat gaat over de losse eindjes. Dat gaat over meer dan de fiscaliteit. Dit was echt een vraag voor de premier.

De heer De Croo kwam hier altijd op alle vragen antwoorden. De premier was ook niet aangemeld als afwezig vandaag. Ik heb dat althans nergens teruggevonden. Heeft de premier schrik van de oppositie, mijnheer de voorzitter?

Wij stellen ons echt grote vragen. We vinden het niet kunnen dat die vragen telkens naar een andere minister worden doorverwezen. Wij vragen dat de premier hier komt antwoorden op de vragen die hem worden gesteld.

Monsieur le président, je suis confrontée au même problème que l'Open Vld. J'ai déposé une question pour le premier ministre à propos du grand accord qui nous a été annoncé le 24 novembre. Comme c'est maintenant le cinquième kern qui est organisé pour finaliser cet accord, je me demande s'il y a oui ou non un accord.

Nous avons évidemment posé des questions au gouvernement, par exemple à M. Clarinval hier, mais celui-ci n'avait à nouveau pas de réponse à nous donner. Qu'est-ce qui cloche?

C'est pour cela que je veux interroger le premier ministre, pour qu'il dise s'il y a un accord au gouvernement, mais le premier ministre me renvoie à M. Jambon, alors que je n'ai aucune question sur les pensions. Mes questions portent sur l'indexation des primes de nuit, sur les catégories de la TVA – sur ce point, j'imagine que M. Jambon pourra me répondre. Il est consternant de voir que le premier ministre ne vient pas répondre aux questions.

Monsieur le ministre, à l’Est de la RDC, tout est en train de basculer. Uvira, une ville stratégique, est tombée aux mains des rebelles du M23. C’est une gifle pour Washington. Les accords de paix négociés par M. Trump la semaine passée n’étaient que de la poudre aux yeux, car nous sommes à nouveau sous la menace d’une déstabilisation de toute la région des Grands Lacs. Soyons clairs, monsieur le ministre, le Rwanda de M. Kagame joue un rôle central dans ce conflit. Son soutien aux rebelles du M23 alimente une guerre par procuration qui déstabilise non seulement la RDC, mais également les pays voisins.

Les chiffres sont glaçants, chers collègues. Rien qu’à Uvira, 413 civils ont été tués en quelques heures avec, parmi eux, des femmes et des enfants. À l’échelle nationale, la RDC compte 6,4 millions de déplacés internes, dont la moitié sont des femmes. Derrière ces chiffres, ce sont des familles entières qui fuient, des enfants et des femmes qui errent, subissant des violences sexuelles dans l’indifférence la plus totale.

Pendant ce temps, au niveau européen, la question n’est toujours pas traitée sérieusement, malgré les nombreuses demandes de la société civile et malgré votre initiative de mettre ce point à l’ordre du jour. Chaque jour, ce sont des milliers de femmes et d’enfants qui fuient, qui meurent et qui pleurent.

Monsieur le ministre, la Belgique est-elle toujours prête à soutenir l’inscription de cette guerre à l’ordre du jour du Conseil européen? Êtes-vous prêt à dire clairement que le Rwanda de M. Kagame est responsable de ce conflit, à demander des sanctions sévères, à l’instar de celles que vous aviez demandées pour la Russie de M. Poutine? Surtout, êtes-vous prêt à obtenir des actions concrètes de l’Union européenne pour protéger les populations et soutenir une paix durable? Si ce conflit était à nos portes, vos collègues ministres des Affaires étrangères resteraient-ils aussi passifs? Monsieur le ministre, chaque jour de silence diplomatique alourdit le bilan, et nous devons protéger les populations.

Monsieur le ministre, je vous remercie pour votre réponse. Uvira, c'est la deuxième entrée du plus grand lac d'Afrique, le Tanganyika. Les rebelles veulent traverser le Tanganyika afin de pouvoir également s'emparer des minerais parce que c'est une région qui est riche. Et puis, ils veulent aller au Katanga et on connaît la suite. Monsieur le ministre, je vous encourage à passer des paroles aux actes. Vous avez exhorté, il faut maintenant des sanctions. Beaucoup de conflits sont oubliés, au Congo, au Soudan, au Cambodge, en Afghanistan. Mais ces conflits continuent à broyer des vies. Monsieur le ministre, vous l'avez reconnu, ce sont toujours les femmes et les enfants qui paient le prix lourd. Le viol est utilisé comme arme de guerre en RDC. Savez-vous pourquoi? C'est pour dépeupler les villages, les repeupler avec d'autres populations et continuer à piller sans justice. Monsieur le ministre, la Belgique doit être la voix de ces conflits oubliés et porter haut la dénonciation du viol comme arme de guerre.

Mijnheer de voorzitter, collega’s, slaapwandelaars kennen we allemaal. Ze lijken volledig wakker, maar ze negeren heel wat signalen van hun omgeving, en ze hebben nog nauwelijks contact met de realiteit.

Mijnheer de minister, ik hoop dat ons continent niet vol slaapwandelaars zit. Steeds meer komen er signalen van de overkant van de oceaan dat Europa niet langer wordt beschouwd als een trouwe bondgenoot, maar eerder als een concurrent. Voor diegenen die nog mochten twijfelen, de nieuwe Amerikaanse veiligheidsstrategie is duidelijk. Washington kijkt niet langer naar Europa als een gelijkwaardige partner, maar als een beschaving die op het randje van de zelfvernietiging staat.

Sommigen zeggen dat Trump Europa een spiegel voorhoudt. Misschien hebben ze – weliswaar maar een klein beetje – gelijk. Ik meen dat we hier en daar, op sommige vlakken, een beetje moeten bijkleuren en dat we onze strategie wat moeten aanpassen.

Maar met uitspraken die actief verzet kweken tegen het Europees model, tegen de normen en waarden van Europa, tegen onze democratische rechtsstaat met zijn stevige sociale zekerheid, bevinden de Verenigde Staten zich steeds meer in het gezelschap van Rusland. Die landen willen Europa niet versterken, maar juist verzwakken en strategisch uit elkaar spelen om hun eigen macht en invloed te versterken.

De maskers vallen af, want ze kunnen daarbij rekenen op Europese slippendragers, op de Trumppartijen binnen Europa, die ze willen versterken. Ook daarvoor moeten we waakzaam zijn. Zij willen Europa niet versterken, maar juist verzwakken. ( Applaus )

We mogen niet langer slaapwandelen. We moeten wakker worden. Ik hoop dat België een sterke rol kan spelen om de overige Europese landen te overtuigen (…)

Monsieur le ministre, le 5 décembre, la Maison-Blanche a publié sa nouvelle note stratégique concernant la sécurité nationale des É tats-Unis. C'est un véritable bouleversement. Les É tats-Unis sont-ils encore les amis de l'Europe? En effet, dans cette note, on trouve la volonté de détruire l'Union européenne, la volonté de remplacer des régimes centristes – tels qu'ils se placent dans beaucoup de pays européens – par des partis d'extrême droite, et la volonté de s'accorder avec la Russie et la Chine au détriment de l'Europe.

Quelles sont les réactions européennes? Défendons-nous avec force nos intérêts, nos valeurs? Non, non parce qu'il y a les aveugles, les autruches qui se cachent la tête dans le sable, ceux qui considèrent que ce document n'est qu'un document politique sans conséquences et que tout va rentrer dans l'ordre. Les lâches, les lâches qui se taisent pour ne pas vexer ou contredire "big daddy", par peur de représailles. Les MAGA européens – y compris dans notre pays – qui trouvent que l'administration Trump a raison de remettre en cause nos valeurs fondamentales.

Monsieur le ministre, qu'attendez-vous pour défendre le projet européen de Jean Monnet, Robert Schuman ou Paul-Henri Spaak face à ces agressions verbales et commerciales venues d'outre-Atlantique? Comment expliquez-vous ce silence radio côté européen? L'urgence n'est-elle pas de renforcer notre action commune?

Monsieur le ministre, pour que nos citoyens respectent notre Union européenne, nos dirigeants doivent porter fièrement la bannière bleue et ses douze étoiles d'or.

Monsieur le ministre, la nouvelle stratégie de sécurité nationale de Donald Trump est un document majeur, pas seulement parce qu'il définit les priorités américaines, mais parce qu'il dévoile, sans ambiguïté, un impérialisme américain assumé.

Les États-Unis y expliquent, noir sur blanc, comment ils comptent maintenir leur domination sur le monde. Cela commence par l'Amérique latine. Pour Trump, cette région n'est rien d'autre que l'arrière-cour des États-Unis. Nous le voyons clairement aujourd'hui, avec l'agression contre le Venezuela sous des faux prétextes. Je rappelle ici que vous avez dit, par le passé, que vous souteniez les prétextes avancés par M. Trump.

Au Moyen-Orient et en Afrique, le message est tout aussi clair. Ce qui intéresse Washington, ce sont les ressources et les matières premières.

Mais Trump veut aussi vassaliser l'Europe, la mettre au service de l'économie et des multinationales américaines. Washington nous pousse à acheter encore plus d'armes américaines, à rester dépendants en matière énergétique et industrielle, et prétend même décider avec qui nous devons commercer ou non.

Ils soutiennent ouvertement l'extrême droite en Europe et ne cachent plus vouloir influencer les élections dans les pays européens en faveur de leurs intérêts, au détriment des intérêts des peuples européens. C'est une attaque contre notre souveraineté, monsieur le ministre. Ils veulent déstabiliser l'Europe en misant sur la division et en montant les États les uns contre les autres. Nous assistons à une attaque frontale.

Monsieur le ministre, la dernière fois que je vous ai interrogé sur l'agression américaine au Venezuela, vous avez insisté sur le fait que vous partagez les mêmes inquiétudes que M. Trump, et sur le fait qu’il s’agit d’alliés.

Alors, je vous pose la question aujourd'hui: face à cette hostilité, considérez-vous toujours les États-Unis comme des alliés? Comme ministre des Affaires étrangères, quelles mesures allez-vous prendre pour protéger notre pays contre l'agression américaine?

Mijnheer de minister, ambtgenoten, we herinneren ons allemaal de geweldige speech van de Amerikaanse vicepresident J.D. Vance dit jaar in München en enkele maanden later lazen we de reportage van het Franse magazine Le Figaro , dat kopte: ‘Reis naar Belgistan , hoe België islamiseert’.

De nieuwe veiligheidsstrategie van de VS bevat nu een even treffende als zorgwekkende analyse over Europa, die luidt als volgt: "Door de aanhoudende massa-immigratie en demografische omwenteling" – sommigen zouden de term ontvolking durven te gebruiken – "staat Europa op het punt om zijn beschaving kwijt te geraken. Over enkele decennia zal de meerderheid van de bevolking van bepaalde NAVO-lidstaten waarschijnlijk uit niet-Europeanen bestaan en dus zal het de vraag zijn of zij hun plek in de wereld of hun band met de VS nog steeds hetzelfde zien als de landen die zich ooit bij de NAVO aansloten. Onvermijdelijk zal de toekomst van een natie worden bepaald door de mensen die een land toelaat binnen zijn grenzen, met name in welke aantallen en vanwaar ze komen. Het tijdperk van de massa-immigratie moet eindigen."

De VS waarschuwt dus dat, bij gelijkblijvend oikofoob en globalistisch weg-met-onsbeleid, Europa zal blijven islamiseren en uiteindelijk Eurabië zal worden, een waarschuwing die vele islamcritici reeds gaven, waaronder Bat Ye'or in haar gelijknamig boek. Ik raad iedereen aan om het eens te lezen.

Mijnheer de minister, deelt u deze analyse? Zo neen, waarom niet? In hoeverre zal het regeringsbeleid rekening houden met die nieuwe veiligheidsstrategie van de Verenigde Staten?

Monsieur le ministre, il y a quelques jours, une importante note de la Maison- Blanche est sortie. Elle décrit l'Europe comme un continent en disparition civilisationnelle. C'est une vision catastrophiste. On y lit tout mais surtout n'importe quoi, sans la moindre étude sérieuse, mais avec une intention claire: affaiblir l'Union européenne, faire reculer l'État de droit, démanteler nos protections sociales et climatiques et, surtout, encourager la montée de l'extrême droite.

Le plus choquant, c'est que certains, dans le gouvernement Arizona, applaudissent. On entend le président du premier parti francophone dire: "C'est un rapport que j’aurais pu écrire moi-même." On entend un ministre fédéral dire que Trump a parfaitement raison. Soyons clairs, quand ce président de parti et ce ministre disent qu'ils se reconnaissent dans ce texte, ce n'est pas innocent. Ils valident une stratégie américaine qui appelle clairement à cultiver la résistance à l'intérieur des pays européens, pour influencer nos choix politiques. C'est très grave parce que c'est de l'ingérence. C'est un problème politique majeur. Surtout, se rend-on compte de ce qu'ils valident? On parle d'un président, Trump, qui fait arrêter des familles sur leur lieu de travail, qui démonte toutes les politiques climatiques, qui attaque frontalement le droit des femmes, des minorités, des migrants, des personnes trans. Est-ce cela le modèle que l'Arizona veut amener ici? Est-ce cela, votre vision?

Monsieur le ministre, ceci vous met face à une responsabilité claire. Mes questions sont simples. Comment la diplomatie belge analyse-t-elle cette note qui assume clairement vouloir intervenir dans les dynamiques politiques européennes? Quelles garanties pouvez-vous donner quant à la protection de notre souveraineté, face à une vision qui cherche à affaiblir nos institutions et à pousser l'extrême droite dans nos parlements? Nous en avons eu la démonstration juste avant. Comment va-t-on rappeler à l'administration américaine que la coopération transatlantique ne peut pas se construire au détriment des droits humains, de l'État de droit et de l'action climatique?

Mijnheer de minister, we hebben nota genomen van het nieuw nationaal veiligheidsplan van de Verenigde Staten, dat nogal fel is ten opzichte van Europa en dat Europa behoorlijk bekritiseert. Het geeft vooral duiding bij het standpunt dat Europa de nationale soevereiniteit en identiteit van de Verenigde Staten in gevaar zou brengen. Het rapport is een aanval op de ideologie binnen Europa.

Sta me echter toe duidelijk te stellen dat de Verenigde Staten een essentiële partner zijn en blijven voor ons land en onze bevolking op het vlak van economie, veiligheid en defensie, maar ook op het vlak van geopolitieke stabiliteit.

De ideologische aanval die wij vandaag voelen, werpt een nieuw licht op onze trans-Atlantische relatie. Er is de heel belangrijke NAVO-samenwerking en de bilaterale samenwerking, maar ook het besef dat Europa heel krachtig moet optreden in een wereld die wordt gekenmerkt door grote stress, grote spanningen en heel veel crisissen.

Het feit dat wij niet langer een strategische partner worden genoemd, baart mij de meeste zorgen.

Mijnheer de minister, hoe leest u dat rapport?

Collega's, veel belangrijker dan te beweren dat de Amerikanen het niet goed zouden weten of niet goed doen, vind ik de positie van ons als maatschappij, van ons land en van Europa. Dat is eigenlijk de vraag die ik hier vandaag wil stellen.

Mijnheer de minister, na lezing van dat rapport, welke antwoorden formuleren we om als land maar ook als continent Europa krachtdadig op te treden op zowel diplomatiek als economisch en geopolitiek niveau?

Mijnheer de minister, dank u voor uw antwoord. Wij mogen niet langer blindelings op veiligheidsgaranties van de Verenigde Staten rekenen. Dan zijn we aan het slaapwandelen. Europa moet ontwaken en opstaan, zoals u hebt gezegd. België moet daar als middelgroot land binnen Europa echt een grote rol in spelen. Ik roep u en de voltallige Belgische regering op om die rol op te nemen. We hebben die rol in het verleden gespeeld. Heel wat bekende Belgische politici hebben daaraan bijgedragen en daarmee naam gemaakt binnen Europa. Het is tijd om dat nu opnieuw te doen. We merken dat binnen grote Europese landen af en toe de nationale belangen overwegen, zeker op defensievlak. België moet daar tegen vechten en een voorbeeld vormen. Ik moedig u dan ook aan om die rol op te nemen en wens u daarbij heel veel succes.

Monsieur le ministre, je vous remercie pour les réponses que vous nous apportez. En effet, nous ne devons plus compter uniquement sur l'Oncle Sam. Il faut impérativement défendre notre civilisation européenne, celle qui est née de notre histoire tragique – vous l'avez citée –, une civilisation ouverte au monde, une civilisation basée sur le droit international et la coopération entre États, une civilisation basée sur un État de droit et sur des droits humains, une civilisation où chacun est respecté, une civilisation qui soutient les plus faibles.

Monsieur le ministre, comme précisé dans ma question, il est important et urgent, je persiste et je signe, de consolider la défense de ces valeurs et de renforcer courageusement et avec conviction notre action commune avec les pays européens qui en ont la volonté, mais aussi notre autonomie collaborative. J'en ai toujours été convaincu et, pour que ce message puisse être entendu outre-Atlantique, je le dirai en anglais: vous êtes the right person in the right place.

Monsieur le ministre, votre réponse est décevante. Vous faites un constat moyennement bon, mais vous en tirez les mauvaises conséquences. Vous dites, par exemple, qu'on partage la lutte contre la drogue avec les Etats-Unis. Quand on intercepte un pétrolier vénézuélien au large des côtes vénézuéliennes, est-ce pour lutter contre la drogue? C'est écrit noir sur blanc, c'est pour s'accaparer les richesses vénézuéliennes et c'est pour asseoir sa domination sur le monde.

Ce dont on a besoin, monsieur le ministre, c'est de sortir de la domination américaine et non pas de construire une autre Union européenne des États-Unis bis . Il nous faut construire une Europe qui tend la main vers le reste du monde, une Europe de coopération avec les autres peuples, pas une Europe de course à l'armement. Nous avons besoin d'une Europe de coopération et de travail avec les autres peuples. Il nous faut tendre la main aux peuples du Sud plutôt que de rester sous la domination américaine. Cette logique ne fonctionne pas.

Zwaar beveiligde wintermarkten in plaats van kerstmarkten en een verminkte zogenaamde kerststal in Brussel, jihadisten die naar België kunnen komen en hier vrij rondlopen, de voortdurende instroom van fundamentalistische moslims, openlijke oproepen tot jihadistische terreur, sterk geïslamiseerde scholen en wijken, steeds meer moskeeën en Koranscholen, toenemende islamitische sluierdracht en honderdduizenden moslims op ons grondgebied met verwerpelijke islamitische opvattingen over vrouwen, niet-moslims, ex-moslims en homoseksuelen, infiltratie door de Moslimbroederschap en Hamas enzovoort, als de regering niet inziet dat de Verenigde Staten gelijk hebben en dat de massa-immigratie moet worden gestopt, zal onze eigen beschaving over enkele decennia inderdaad niet meer bestaan.

Merci, monsieur le ministre, pour votre réponse.

Je suis d'accord sur le fait que ce n'est pas une surprise. Qui est d'ailleurs surpris par les propos de Donald Trump? Par contre, ce qui m'étonne, c'est que des membres éminents de votre coalition gouvernementale applaudissent la note de Trump. Ce qui me surprend, c'est que vous ne convoquiez pas l'ambassadeur des États-Unis pour lui tenir les mêmes propos. Que vous ne convoquiez pas le ministre de la Défense pour lui dire que ce n'est pas OK de valider cette note, ou le président du premier parti francophone pour lui dire que ce n'est pas correct d'avoir une alliance et… (Interruption hors micro par M. Bouchez)

Maintenant qu'il est revenu du Qatar, il peut peut-être passer au cabinet. (Brouhaha)

(…)

En parlant de surprise, qui est surpris que M. Bouchez interrompe encore une fois des femmes qui parlent?

(…)

Oui, vous aurez votre droit de parole.

On ne peut pas être aussi incendiaire avec Donald Trump et ne pas convoquer ces membres de la coalition gouvernementale.

Je voudrais clarifier une chose. Je vous ai entendu dire que vous étiez d'accord, que vous aviez un point de convergence avec la pratique ou la lutte migratoire des États-Unis? Voilà qui éclaire la politique de l'Arizona! Cela m'inquiète encore plus.

Mijnheer de minister, we zijn een klein volk, maar we zijn pragmatisch, assertief, dapper en we laten ons niet zomaar destabiliseren. U hebt dat in uw antwoord ook niet laten gebeuren.

Het is inderdaad essentieel dat we ons aanpassen aan nieuwe geopolitieke situaties en dat we vooruitgaan in ons economisch beleid, in ons defensiebeleid en in onze strategische autonomie. We moeten duidelijk maken waar we voor staan en onze stem in de NAVO durven te verheffen. Het is ook essentieel dat we samen met onze partners, de Europese lidstaten, ons een visie op de toekomst eigen maken die ons sterk maakt en stabiliteit biedt aan onze bedrijven, niet alleen in relatie met de VS, maar ook in relatie met andere landen waar we nieuwe markten aanboren, essentieel voor de welvaart voor ons land, denk maar aan de stemming over Mercosur.

Monsieur le président, je tiens seulement à apporter deux éléments. Mme Maouane était en effet très impatiente de pouvoir m'entendre. Je trouve particulièrement choquant d'entendre dans l'Assemblée d'un pays qui est une démocratie libérale des gens qui soutiennent le régime de M. Maduro, dont le pays devrait être l'un des plus riches du monde grâce à ses réserves de pétrole. Or, aujourd'hui, M. Maduro fait tirer sur sa population qui meurt de faim et se rebelle contre cela.

Pour le reste, m adame Maouane, oui, j'assume complètement que j'aurais pu écrire ce rapport, non pas pour les visées que vous me prêtez. Comme vous parlez beaucoup de mon voyage au Qatar, je vous conseille vivement de voyager un peu plus. Cela vous ouvrirait l'esprit et vous réaliseriez à quel point l'Europe est actuellement en perte de vitesse à l'échelle mondiale. Oui, ce rapport dit vrai lorsqu'il indique que l'Europe produisait 25 % de la richesse mondiale et qu'elle n'en produit plus que 14 %. Oui, ce rapport dit vrai lorsqu'il dénonce le fait que l'Europe n'est plus capable de prendre des décisions. Oui, madame, ce rapport dit vrai lorsqu'il dénonce le fait que l'Europe est en train de disparaître de la scène internationale.

(…)

Je connais votre habitude, madame Almaci. Quand on voit votre bilan à la présidence de votre parti, vous feriez mieux de vous montrer très modeste!

Alors, oui, j'assume pleinement que ce n'est pas faire allégeance à Trump. Ce doit être le wake-up call dont l'Europe a enfin besoin et que votre formation politique a empêché, ainsi que celles de toute la gauche. ( Applaudissements nourris sur les bancs du Vlaams Belang et de l'Open Vld )

Eh bien, oui! Cela ne me pose aucun problème. La vérité, c'est votre bilan que nous voyons aujourd'hui!

Merci, monsieur le président.

J'allais répondre, mais je crois que les applaudissements de l'extrême droite constituent la meilleure des réponses aux propos de M. Bouchez. C'est la meilleure des réponses! Georges-Louis Bouchez, le président du MR, reçoit une standing ovation du Vlaams Belang. Je crois que ça se passe de commentaires!

Je pensais que M. Bouchez allait prendre la parole pour s'excuser de m'avoir encore une fois interrompue. Je pensais qu'il allait s'excuser d'interrompre encore une fois quelqu'un qui a la parole et qui dit quelque chose qui lui déplaît. Malheureusement, il ne le fait pas. Mais je n'en suis pas vraiment surprise.

Monsieur Bouchez, si vous aimez tant le Qatar, qui est pour vous ce modèle de démocratie, rejoignez vos Frères musulmans là-bas!

(Mevrouw Almaci vraagt het woord)

Monsieur le président, je ne souhaite pas introduire un fait personnel, mais je trouve simplement très particulière la manière dont la réunion se déroule. Il suffit que quelqu’un soit présent sans être inscrit au débat et qu’il crie sur une personne, en l'empêchant ainsi de continuer à s’exprimer, pour entraîner un fait personnel. Vous devriez plutôt rappeler à l’ordre la personne qui a crié afin qu’elle cesse de le faire. Je suis désolée, il ne s'agit pas d'un fait personnel.

Moi aussi, je pourrais crier durant toute la plénière jusqu’à ce qu’on cite mon nom pour obtenir cinq minutes de parole. Ce n’est pas une façon de procéder ! Lorsqu'on veut intervenir dans un débat, il faut s’inscrire. Un fait personnel n’existe que lorsqu’il s’agit réellement de propos tenus à l’égard d’une personne, pas quand on interrompt la séance.

Voordat ik begin, richt ik mij tot alle collega’s hier. De burgers hebben hier niets aan. Als wij beleid willen voeren, hebben zij niets aan de show die hier wordt opgevoerd.

Collega’s, the ceasefire is a big fat lie , het staakt-het-vuren is een dikke leugen. Dat is wat de mensen in Gaza vandaag zeggen. Dat is de harde waarheid, de harde realiteit. Wat is er veranderd voor de mensen na 10 oktober, na het zogenaamde staakt-het-vuren? Helemaal niets. De bombardementen gaan gewoon door. De gedwongen verhuizing van de Palestijnen gaat gewoon door. De blokkade van voedsel en drinkwater gaat gewoon door. Sterker nog, de bezetting wordt elke dag sneller en agressiever. Sinds 10 oktober zijn er 350 Palestijnen gestorven. Van welk staakt-het-vuren is hier sprake? Pasgeboren baby’s zijn ondervoed. Elke dag vechten zij voor hun leven. Daarnaast zijn er meer dan 700.000 Israëlische kolonisten in de bezette gebieden, verspreid over 280 nederzettingen. Ja, the ceasefire is a big fat lie .

Vergis u niet, de bezetting gebeurt niet zomaar. Dat wordt niet alleen gedaan door de betrokkenen, ook banken en bedrijven zijn erbij betrokken, banken die de financiering steunen en bedrijven die met bulldozers en technologieën het enige ziekenhuis dat daar staat platgooien.

Mijnheer de minister, sinds 2 september hebben wij in Europa een sterk akkoord bereikt met harde sancties. In plaats van te wachten op Europa, nemen wij zelf maatregelen: verlies van tegoeden van Israëlische misdadigers, inreisverbod en een nationale importban, op papier. Ik heb één vraag. Welke sancties zijn er inmiddels daadwerkelijk doorgevoerd? (…)

Mijnheer de minister, de gruwel in Gaza moet stoppen, daarover is iedereen het eens. Toch blijven Belgische banken en bedrijven Israëlische bezettingen financieren. Dat is voor Vooruit onaanvaardbaar. Wij kozen vanaf het begin de kant van de slachtoffers, van alle onschuldige slachtoffers. Dat doen we nu opnieuw. Ons voorstel ligt klaar, wij vragen een investeringsverbod voor alle Belgische banken die met ons spaargeld Israëlische bezettingen financieren. No way. Laten wij de taal spreken die de banken en Netanyahu goed begrijpen, namelijk de taal van het geld. Wij rekenen op u, mijnheer de minister. België moet er alles aan doen om de horror in Gaza te stoppen en vooral om die mensen te helpen.

Mijnheer de minister, de ziekenfondsen zijn ongelooflijk actief. Hotels uitbaten, kastelen bezitten, met Lamborghini’s en Bugatti’s voor de deur, blijkbaar. En dan nog grote muziekfestivals organiseren. Dat laatste stond niet in het zeer uitgebreide dossier van HLN , maar u kent dat festival waarschijnlijk, mijnheer de minister. Misschien bent u er geweest? Les Solidarités, dat kent u toch? Een peperduur evenement voor 60.000 mensen. De BTW zal wat duurder worden, maar ik meen dat dit niet zo erg zal zijn voor Les Solidarités. Big business!

Opgelet, ik ben de eerste om te pleiten voor ondernemerschap, maar dan wel met privégeld. Een verborgen vermogen van maar liefst 6,1 miljard euro. Een jaarlijkse winst van 1,45 miljard. 0 euro belastingen! Dat is gewoon ondenkbaar voor een gewone onderneming. Maar voor de socialisten van Vooruit is dat geen probleem. Hier ons elke week de les komen spellen over de eerlijke bijdrage van iedereen, maar als de kameraden in het vizier komen, wordt het plots heel stil.

Geen vraag. Niet vanwege de N-VA. Die komt deze week met een plan: weg met de ziekenfondsen. Maar Arizona heeft nog maar twee weken geleden 17 miljoen extra aan de ziekenfondsen gegeven, bovenop de 1,3 miljard die ze jaarlijks ontvangen van de overheid. Wat is het dan?

Mijnheer de minister, ik heb maar één vraag voor u vandaag. Vindt u het normaal dat de ziekenfondsen in dit land op een berg geld van 6 miljard euro zitten?

Mijnheer de minister, deze week werden we van onze sokken geblazen door een verbijsterend bericht. De vijf grootste mutualiteiten in dit land hebben 6,1 miljard euro aan kapitaal opgebouwd. Dat is om van te duizelen. Instellingen die feitelijk een overheidsjob doen, namelijk het uitbetalen van ziektekosten en zorguitkeringen, slagen erin om fortuinen op te bouwen.

Er gaan geen twee dagen voorbij of uw administratieve diensten en dus uzelf als bevoegd minister komen op een ontstellend negatieve manier in beeld. Frauduleuze thuisverpleegkundigen en apothekers, fraude met invaliditeits- en werkloosheidsuitkeringen, te veel gefactureerde diensten in ziekenhuizen, sociale woningen aan NAVO-personeelsleden en nu de ziekenfondsen.

Hun vermogen van 6,1 miljard euro is belegd in obligaties, aandelen en vastgoed. Hotels, kastelen, vakantiedomeinen in het buitenland, aandelen in ketens van apotheken, zorgwinkels, opticiens, softwarebedrijven, dat is wat men een gedifferentieerde vermogensportefeuille noemt. De Christelijke Mutualiteit heeft een vermogen van 2,4 miljard euro, de socialistische mutualiteit Solidaris maar 1,4 miljard euro. Hier blijkt dat de verwevenheid van Solidaris met het ABVV de financiële toestand ondoorzichtig maakt.

Mijnheer de minister, ik heb enkele vragen voor u.

Vindt u het nog steeds aanvaardbaar dat uitbetalingsinstellingen ook commerciële activiteiten ontwikkelen? Zou het niet beter zijn dat die betalingen rechtstreeks door de overheid gebeuren?

Vindt u niet dat de financiële overschotten van deze instellingen terug naar de overheid zouden moeten vloeien? Zijn dat geen sterke schouders?

Vindt u de belangenverstrengeling tussen de vakbond en het ziekenfonds in uw socialistische zuil ethisch verantwoord?

Ten slotte, wat gaat u eindelijk doen aan al dat gesjoemel en die onfrisse praktijken?

Mijnheer de minister, wie krijgt er elk jaar meer dan een miljard om zijn taken uit te voeren en krijgt daarboven ook nog eens een grote bonus, gewoon om te doen wat er van hem wordt verwacht? De ziekenfondsen. Wie wordt er gecontroleerd door een controleorgaan waarin hijzelf zetelt en hij dus tegelijkertijd rechter en partij is? De ziekenfondsen. Wie kan zijn leden verplichten een aanvullende verzekering te nemen, waarin zaken zitten als homeopathie en wellness, met de bedoeling om zoveel mogelijk leden te werven en dus zoveel mogelijk belastinggeld binnen te rijven? De ziekenfondsen. Wie bepaalt mee de tarieven, terugbetalingen en supplementenplafonds en heeft er alle belang bij om daarvoor ook extra verzekeringspakketten te verkopen? De ziekenfondsen. Wie heeft een verzekeringsmaatschappij, strijkt meer dan een miljard euro winst op en hoeft daarop geen euro belasting te betalen? De ziekenfondsen.

Dat is nog maar het topje van de ijsberg. Het loopt de spuigaten uit. Een ziekteverzekering beheerd door ziekenfondsen is iets wat men niet zo vaak ziet, maar een systeem van politiekgekleurde ziekenfondsen die elkaar beconcurreren om zoveel mogelijk leden aan te trekken, is echt uniek in Europa. Dat leidt tot politieke belangenvermenging, onvoldoende transparantie en ziekenfondsen die hun eigen belangen boven de belangen van hun leden en de patiënten stellen.

Dat het anders kan, bewijzen heel veel landen. Daar wordt de ziekteverzekering helemaal niet beheerd door de ziekenfondsen. In veel van die landen liggen de administratiekosten van die ziekteverzekering bovendien een pak lager. Het wordt hoog tijd dat we dit systeem ook bij ons in vraag durven te stellen. Deze regering neemt al maatregelen om de ziekenfondsen meer te responsabiliseren, maar dat is niet genoeg. Mijnheer de minister, bent u het daarmee eens?

Mijnheer de minister, vorige week spraken we hier over de graaicultuur binnen uw beleid. Die graaicultuur betrof toen de thuisverpleging en twee dagen later de apothekers. Vandaag staan we hier dankzij een waakzame journalist, de heer Jeroen Bossaert, voor de graaicultuur binnen onze ziekenfondsen.

De ziekenfondsen hebben meer geld in hun kluizen dan de Nationale Bank van België. Samen hebben ze een eigen vermogen van 6,1 miljard euro, waarvan 5,2 miljard euro in beleggingen. Mochten ze dat bedrag vandaag in het begrotingsgat storten, dan had u geen problemen meer en dan had premier De Wever zijn begroting in evenwicht.

Het is ook niet verwonderlijk dat grootste mutualiteit de christelijke mutualiteit is. Het Parlement heeft soms nog een geheugen. Vijftien jaar geleden stonden we hier voor de Arcospaarders. Er verdween 1,4 miljard euro van 800.000 mensen, die waren opgelicht ten eeuwigen dage.

Het gaat niet enkel over de christelijke zuil. Ook de socialistische zuil is vertegenwoordigd. Solidaris beschikt over 1,1 miljard euro in de kas.

Wat verandert er, wat is er veranderd ten opzichte van toen? Niets is veranderd. Het zijn de ideologische en de politieke zuilen die zichzelf verzorgen. Dat gebeurde bij de banken, dat gebeurt bij de ziekenfondsen en dat blijft maar voortduren.

Intussen betalen wij 1,28 miljard euro belastinggeld voor werk dat de overheid zelf kan uitvoeren. In 21 van de 27 Europese landen worden alle uitbetalingen immers door de overheid zelf verricht.

Bovendien bestaat er oneerlijke concurrentie, bijvoorbeeld in de hospitalisatieverzekeringen. Geen van de ziekenfondsen betaalt immers belastingen, hoewel ze hospitalisatieverzekeringen aanbieden. Ze realiseren 1,45 miljard euro winst, terwijl een privébedrijf of een privéverzekeraar wel belastingen moet betalen.

Mijnheer de minister, hoelang zal die graaicultuur nog duren?

Monsieur le ministre, comme vous le saviez sans doute déjà, les mutuelles possèdent un patrimoine financier et immobilier de plus de 6 milliards. Elles pourraient à ce titre figurer au palmarès des grandes fortunes de ce pays.

Obligations, actions, comptes à terme, résidences-services, crèches, hôpitaux, pharmacies, boutiques d'optique, plateformes de consultation médicale, sociétés de logiciels, hôtels en Belgique et à l'étranger, sociétés d'assurance hospitalisation – et j'en passe. On est là bien loin de la gestion des remboursements et des missions sociales de santé publique.

Pourtant, le paradoxe est qu’on entend que les mutuelles n'auraient pas les moyens de contrôler efficacement les maladies de longue durée. Paradoxe encore, on entend que les mutuelles n'auraient pas les moyens de contrôler la situation matérielle justifiant l'octroi du statut BIM.

Monsieur le ministre, allez-vous laisser perdurer les conflits d'intérêts, totalement inacceptables, dans lesquels se trouvent les mutuelles lorsqu'elles sont à la fois organe de contrôle et prestataire de soins ou lorsqu'elles sont membres des organes décisionnels du budget de l’INAMI, qui indiquent les affectations des dépenses de santé?

Allez-vous accepter plus longtemps que l'argent de l'État, des patients et des contribuables destiné à la santé soit utilisé pour gonfler un patrimoine et pour développer des activités étrangères au soutien des malades et à la santé publique?

N'est-il pas temps, aujourd'hui, de revoir fondamentalement le rôle des mutuelles – comme prévu dans l'accord de gouvernement – et de transférer la gestion de l'assurance obligatoire à l’INAMI? N'est-il pas urgent de confier le contrôle des mutuelles à un organisme indépendant des mutualités elles-mêmes?

Je pense qu'il est vraiment temps de prendre ce dossier à bras-le-corps, monsieur le ministre.

Mijnheer de minister, ik heb maar één conclusie als ik naar u luister. U vindt die situatie perfect normaal en wij begrijpen er niks van. De mensen die dat niet normaal vinden, snappen er gewoon niets van.

U beschuldigt iedereen van leugens: de journalisten, uw collega's van de coalitie, van de MR, van de N-VA. U wilt dat de sterke schouders bijdragen, maar u zwijgt als het over de ziekenfondsen gaat.

Ik heb ook een vraag voor de N-VA. Mevrouw Gijbels, u hebt hier veel vragen gesteld, maar wie heeft net een mooie kerstbonus aan de ziekenfondsen gegeven? Dat is de arizonaregering, die 17 miljoen euro extra gaf.

Dit is hetzelfde verhaal als met de Hulpkas voor de werkloosheidsuitkeringen, mijnheer de minister. Dat zal het volgende verhaal in de Kamer zijn. De Hulpkas moet de werkloosheidsuitkeringen uitbetalen, in de plaats van de vakbonden. Doe iets aan de ziekenfondsen.

Mijnheer de minister, uw antwoord is even hallucinant als het vermogen van de mutualiteiten. Het is onbegrijpelijk. U bent al vijf jaar minister met dezelfde bevoegdheid, maar u bakt er helemaal niks van. Tientallen miljarden euro's worden door uw diensten uitbetaald, maar zelden of nooit gecontroleerd. U spreekt over strengere controles, maar blijkbaar werken die niet. Fraude en mistoestanden worden gewoon niet aangepakt. Interne audits gebeuren niet of duren jaren. Uw organisaties draaien vierkant en onprofessioneel. Telkens vraagt u extra geld aan de belastingbetaler om dat alles te maskeren.

U zou beter de stal in uw eigen departement eens uitkuisen en echte besparingen realiseren door de geldverspillende mutualiteiten en vakbonden aan te pakken. De sterkste schouders, weet u wel? Ik vermoed dat dat moeilijk zal liggen bij uw partijvoorzitter, Conner Rousseau, wiens mama de plak zwaait bij Solidaris.

Mijnheer de minister, politieke kleur, ziekenfondsen die ook nog eens vastgoed beheren, eigen verzekeringen kunnen verkopen, participeren in polyklinieken, optiekzaken, apotheken en medische apps, en tegelijkertijd aan tafel zitten waar beslissingen worden genomen over de financiering van onze gezondheidszorg, dat kan niet werken. Nagenoeg elk ander land organiseert dat anders en bovendien goedkoper.

Dat wij ooit een verstrenging van de controles op de ziekenfondsen hebben goedgekeurd, is logisch. Dat u dat als argument gebruikt, kan ik echt niet begrijpen.

Mijnheer de minister, probeer er eens vanop afstand naar te kijken. Dan zult u zien dat ons systeem not done is en ouderwets is, dat er enorme risico’s van belangenvermenging zijn. Dat moet stoppen.

Mijnheer de minister, wij hebben een plan. Ik hoop nog steeds altijd dat een parlementair debat mogelijk is, dat de geesten zullen rijpen en dat we geleidelijk kunnen overgaan tot een afschaffing van de ziekenfondsen als publieke uitbetaler.

Mijnheer de minister, u zou het woord solidariteit nog niet mogen spellen en ik weet niet of u het überhaupt kunt spellen. Zolang men in dit land ofwel liberaal ofwel socialistisch ofwel katholiek kan zijn, zal er niets veranderen.

De heer Moons heeft gelijk. Zolang de moeder van de partijvoorzitter voorzitter is van de raad van bestuur van de socialistische mutualiteit, zal er niets veranderen. Dat is al jaren het geval. Daar zit de belangenvermenging. Men moet niet spreken over solidariteit, maar over belangenvermenging. Er zal niets veranderen, daarvan ben ik honderd procent zeker.

Mijnheer de minister, ik heb heel uw beleidsperiode op Volksgezondheid meegemaakt, de covidperiode, het Medista-schandaal en de universiteit met 65 miljoen. Als u nog één keer het woord solidariteit uitspreekt, zal ik ook eens burlen vanuit het publiek.

Si j'entends bien, monsieur le ministre, vous trouvez normal qu'à partir de l'argent public dévolu chaque année aux mutualités, l'argent des contribuables et des cotisants des mutualités, on constitue progressivement un capital de 6,1 milliards. Vous trouvez cela normal. Moi, j'ai un problème avec ça, et avec la triple casquette d'organisations qui sont à la fois des acteurs publics, des acteurs privés et des acteurs politiques. C'est inconcevable dans une démocratie qui fonctionne selon des canevas et des règles correctes. Il faut clarifier cela; c'est ce que nous demandons. Nous demandons une clarification, et que chacun reste dans son rôle. Il n'est pas normal, me semble-t-il, au moment où l'on demande des efforts à tout le monde, où l'on réclame des taxes de temps en temps à la population, qu'un secteur y échappe et continue à jouir de privilèges particuliers. C'est le cas des mutualités aujourd'hui.

Mijnheer de minister, wie ziek is, moet geholpen worden met de juiste zorg. Iedereen heeft recht op de beste en betaalbare zorg, zonder te moeten vrezen voor onbetaalbare facturen. Solidariteit, mijnheer Dedecker, daarvoor zal Vooruit als partij van de zorg blijven strijden, hier in het Parlement en in het Europees Parlement.

De meer dan twintig jaar oude Europese geneesmiddelenwetgeving is absoluut aan modernisering toe. Vandaar dat wij, samen met u, mijnheer de minister, hebben geijverd en gestreden voor een nieuw Europees farmapakket, een pakket dat de beschikbaarheid van betaalbare geneesmiddelen voor onze patiënten garandeert. Het moet tekorten vermijden en ervoor zorgen dat firma’s niet zomaar een land zonder geneesmiddelen kunnen zetten door hun productie en/of consumptie te verhuizen naar een land waar zij meer winst kunnen maken. Met het pakket moderniseren we ook het Europees Geneesmiddelenagentschap, zodat innovatieve geneesmiddelen sneller beschikbaar worden, en stimuleren we innovatie en onderzoek naar bijvoorbeeld weesgeneesmiddelen, die bijzonder belangrijk zijn voor patiënten met een zeldzame ziekte. Tot slot versterken we met het pakket onze strategische autonomie en onze concurrentiepositie in Europa en verminderen we de afhankelijkheid van niet-EU-landen.

Mijnheer de minister, vanmorgen omstreeks vijf uur is na zeer lange onderhandelingen een politiek akkoord bereikt tussen de Raad en het Parlement over de hervorming van de Europese farmawetgeving. Kunt u toelichten welke doelstellingen werden bereikt en wat de hopelijk voor ons land positieve gevolgen zijn?

Dank u wel voor uw antwoord, mijnheer de minister. Beter voor de patiënten, dat horen we graag. De Europese farmawetgeving moet inderdaad een duidelijk kader scheppen. Dat kader is belangrijk voor een eerlijke verdeling, de toegankelijkheid en de beschikbaarheid van geneesmiddelen tegen een redelijke prijs. De beste en betaalbare zorg voor iedereen, die boodschap brengen wij, socialisten van Vooruit, al jaren en blijven we doen, tot in Europa. De beste en betaalbare zorg, toegankelijk voor iedereen, zal voor ons een strijdpunt blijven, hier, nu, morgen en overmorgen. Als partij van de zorg met solidariteit hoog in het vaandel, zullen we dat overal blijven zeggen.

Mijnheer de minister, het stormt al enkele weken in Arizona, vandaag over de mutualiteiten, maar eigenlijk al drie weken over iets waarover u en de premier waren komen beloven dat er een definitief akkoord was. Het is in dat opzicht maar goed dat de premier ooit 50 dagen tijd is gaan vragen aan de koning, want op die manier heeft hij nog twee weken over om effectief tot een definitief akkoord te komen.

De werven die openliggen, mijnheer de vice-eersteminister, noemt u de losse eindjes. Modaliteiten, denk ik, zult u dadelijk zeggen. In die losse eindjes zijn er twee soorten, collega’s.

Er is de eerste soort, de punten die Vooruit belangrijk vindt. Neem de meerwaardebelasting. Vorige week was daar discussie over. Wanneer gaat ze in? Is dat met terugwerkende kracht? Slaan we een jaar over? In de regering is er een freelancer, de heer Bouchez, en die zei bij Villa Politica dat dat niet kan en dat het tegen de beginselen van de fiscale wetgeving ingaat om dat met terugwerkende kracht te doen, dus slaat de regering een jaar over. Geen 24 uur later besliste de regering om het in maart goed te keuren en het toch met terugwerkende kracht in te voeren. Als de socialisten iets belangrijk vinden, dan kan het snel gaan.

Er is echter ook een tweede categorie, de zaken die de socialisten niet graag hebben, zoals de verhoging van de btw op hotels, zeer specifiek. Zij maken een akkoord met u, bellen vervolgens naar Vlaams minister Depraetere en laten haar een brief schrijven om te vragen of dat toch niet een jaar kan worden uitgesteld. Collega’s, ik ben wel een beetje ontgoocheld, want over de gasfactuur heeft minister Depraetere geen brief gestuurd, maar ieder zijn prioriteiten, natuurlijk.

Mijnheer de vicepremier, de vraag is heel eenvoudig: wanneer kunt u eindelijk duidelijkheid geven? Wanneer komt er zekerheid voor ondernemers? Wanneer gaat u knopen doorhakken? Dank u wel.

Mijnheer Jambon, mijn eerste vraag is: waar is de eerste minister? Deze ochtend las ik namelijk in de krant dat het kernkabinet gisteren opnieuw vergaderd heeft over de losse eindjes van het regeerakkoord, maar dat er geen witte rook was. Ik wilde dus aan de eerste minister vragen hoe het nu zit in de regering en of er een akkoord is, maar blijkbaar wil de eerste minister niet komen en stuurt hij u.

Le 24 novembre, vous avez annoncé en grande pompe qu’il y avait un accord. Deux semaines et demie plus tard, nous n’avons toujours aucune précision. Il est clair que les 9,5 milliards ont été calculés aux doigt mouillé.

Vous étiez toutefois d’accord sur deux points. Premièrement, vous avez voulu envoyer la facture aux travailleurs et travailleuses de ce pays par le biais d’augmentations de TVA et d’accises, ainsi qu’évidemment par une attaque en règle contre l’indexation de nos salaires et de nos pensions. Deuxièmement, vous avez voulu faire ombre à la mobilisation sociale en cours.

Pour le reste, malgré nos questions, nous n’avons pas eu de réponses. Je vais donc vous les reposer. Vous avez décidé de plafonner l’indexation des salaires au-delà de 4 000 euros brut par mois. Comment allez-vous calculer ces 4 000 euros brut? Les primes de nuit, les primes de fin d’année et les pécules de vacances seront-ils inclus? Comment ferez-vous, par exemple, pour une personne qui travaille à mi-temps? Vous ne savez pas répondre à cette question; en tout cas, M. Clarinval n'a pas su y répondre hier. Pourtant, vous avez inscrit 883 millions d’euros dans le tableau budgétaire. Expliquez-moi comment vous avez fait ce calcul car je ne comprends pas tout!

Monsieur Jambon, le 1 er janvier 2026 approche. Normalement, les salaires de centaines de milliers de personnes doivent être complètement indexés. Cependant, vous avez du retard sur votre planning. Pouvez-vous au moins me confirmer qu’au 1 er janvier tous les salaires seront intégralement indexés?

Mijnheer de minister, er is een ijzeren wet in de politiek, misschien zelfs een gouden regel, en dat is dan dat men moet proberen om de prioritaire voorstellen aan het begin van een legislatuur te realiseren. Als die op het einde van een legislatuur komen, dan is er ofwel geen geld meer, ofwel is uw coalitiepartner niet meer van plan om nog veel toe te geven.

Ik hield mijn hart dus vast toen ik in het regeerakkoord las dat de lastenverlaging op arbeid – die wij natuurlijk steunen, want we zijn het zwaarst belaste land ter wereld – pas in 2029 zou worden uitgevoerd. Als er nog geld is, denk ik dan meteen. Dat zullen we zien.

In die zin was het goed dat de heer Bouchez, die de bui al zag hangen, op een bepaald moment zei dat we dat naar voren gingen trekken en dat al in 2026 en 2027 zouden doen. Wat blijkt nu echter uit dat begrotingsakkoord? Dat komt niet naar voren, het gaat naar achteren, nog na deze regering, naar 2030 voor het laatste miljard.

Wat mogen de mensen nu eigenlijk verwachten? De premier spreekt altijd over 1.000 euro die er netto bij zou komen. Volgens mij is dat gedeeld door 12 ongeveer 85 euro netto per maand, maar volgens de heer Ronse, de N-VA-fractieleider, is dat 150 euro netto per maand. Over hoeveel geld gaat het nu precies? Hoeveel mogen de mensen verwachten en wanneer mogen ze dat verwachten? Als er 1 miljard, een kwart, is doorgeschoven naar 2030, moet ik dan een kwart van die 85 euro nemen en zullen de mensen in 2029 dus gemiddeld 65 euro netto mogen verwachten?

Ik heb nog 10 seconden spreektijd, dus u mag mij ook de indexsprong uitleggen voor mensen die niet via de spilindex werken, want ik kan niet goed volgen.

Mijnheer de minister, ik dank u voor de moed en zelfopoffering om hier wel te komen antwoorden op de vragen, in plaats van de eerste minister. Hij heeft u achtergelaten met een 'bescheten commissie', zoals wij thuis zeggen.

U hebt zich heel ijverig van uw taak gekweten. Wanneer u hier komt uitleggen dat het normaal is om op 21 juli een zomerakkoord af te sluiten en op 11 december nog steeds over de details te discussiëren, zijn we in de geschiedenis toch verkeerd bezig. Ik denk dat Yves Leterme dat nooit voor elkaar gekregen heeft.

U noemt het losse eindjes en details, maar voor ondernemers zijn dat geen details, mijnheer de minister. Dat is de essentie van ondernemen. Dat raakt aan de kern van hun zaak. U creëert onzekerheid terwijl de economie in brand staat. Terwijl de wereld doordraait, draait uw regering rondjes over de btw.

Alstublieft, de ondernemers vragen om duidelijkheid, om een energiekorting en om duidelijkheid over de nachtarbeid. Make it happen . Ga aan tafel zitten en sluit een akkoord.

Monsieur Jambon, vous nous dites que le pouvoir d'achat va être amélioré sous ce gouvernement, mais qui paie la TVA sur les frites? Le travailleur ne la paie-t-il pas? Qui va payer les accises sur le gaz? Ce ne sont pas les travailleurs? Bien sûr que si! De qui allez-vous raboter l'indexation des salaires? Quels sont les salaires qui augmenteront moins que prévu? Ce ne sont pas ceux des travailleurs? Bien sûr que si, et même des travailleurs qui travaillent très dur. Quant aux retraités qui touchent plus de 2 000 euros brut, n'ont-ils pas travaillé toute leur vie pour mériter cette pension? Si! C'est leur pouvoir d'achat que vous diminuez. Puis, vous parlez de 2030. Entre-temps, les loyers, les minervaux, les taxes communales, etc., les gens n'en verront pas la couleur.

Ensuite, ce qui se passe n'est pas normal. Non, vous n'avez pas trouvé de véritable accord. Vous n'êtes pas forts. Les gens doivent le savoir: rien n'est voté. Le mouvement social n'est pas à l'arrêt, malgré tout, et annonce déjà de nouvelles actions. Nous y serons présents (…)

Mijnheer de minister, werken moet lonen, al is dat op zich nominaal geen doel. Het doel is dat men daarmee meer koopkracht krijgt. Het is namelijk niet interessant om enkel meer nettoloon op de rekening te krijgen als alles duurder wordt. Wanneer we de optelsom van alle belastingen maken, zien we dat er reeds beslist is om 3,9 miljard euro aan belastingen toe te voegen, terwijl er in totaal 3,8 miljard euro aan lastenverlagingen zijn. Ik heb het dan nog niet over de indexsprong. Dit is dus geen vestzak-broekzakoperatie, u zit gewoon in de zakken van de mensen. Ik kan nu al zeggen dat gescheiden mensen die met aardgas verwarmen armer zullen worden en geen klein beetje! Gezinnen waar een huismoeder of huisvader werkt, zullen eveneens armer worden. En dan heb ik het nog niet over de Vlaamse maatregelen. Daarnaast nog een punt. Het voordeel van de indexsprong gaat niet naar de bedrijven. U roomt dat voor de helft af. Zij zullen dus belastingen betalen op een loon dat niet wordt uitbetaald, dat niet bestaat! Op die manier zal de belastingdruk uiteraard stijgen.

Ik kaart een ons welbekend thema aan, namelijk Belfius, mijnheer de minister. Helaas moet ik zeggen dat ik de beslissing rond Belfius dom en kortzichtig vind. De beslissing om een vijfde van de aandelen in onze overheidsbank in de etalage te zetten, is dom, omdat de bank werd gered met geld van de belastingbetalers. In plaats van haar in te zetten voor de belastingbetaler en voor de Belgische economie, volgt u nu de wilde plannen van de CEO, die al heel lang weg wil van onder de vleugels van de overheid en die zich steeds meer op de allerrijksten richt. De gouden kip, die er enkel kwam dankzij ons allemaal in heel moeilijke tijden, moet blijkbaar vooral eieren opbrengen voor een luxesegment en voor bonussen voor de directie.

Het is ook kortzichtig. De verkoop is een eenmalige maatregel die tijdelijk wat cash zal opbrengen, maar op lange termijn minder zal opleveren. Daarna is er onherroepelijk een externe partner bij, die ook zijn deel van de eieren, van de centen zal willen en mee de koers van de bank zal willen bepalen. U krijgt één keer middelen om de begroting te stutten, maar nadien zijn we 20% van de aandelen kwijt. De staatsschuld zal er nauwelijks door dalen. Het is een druppel op een hete plaat.

Ik vind de beslissing bedroevend. Il faut le faire , na de bankencrisis, zeker omdat Belfius de afgelopen vijftien jaar alsmaar slechter presteert op het vlak van maatschappelijk engagement. Belfius behoort tot de slechtste banken in ons land. Ethiek, mensenrechten en klimaat lijken niet belangrijk. Samen met BNP Paribas behoort Belfius tot de slechtste leerlingen, maar ze heeft wel geld om luxueuze penthouses in Knokke te kopen en om bonussen uit te keren.

Mijn vragen zijn eenvoudig.Hoe verantwoordt u de oneshotmaatregel als overheid?

Hoe zult u voorkomen dat de bank verder afglijdt op het vlak van mensenrechten, ethiek en maatschappelijk verantwoord bankieren?

Waarom kiest u er niet voor om de kapitaalpositie af te romen?

Ten slotte, hoe zult u de kunstcollectie van Belfius beschermen? Dat is geen detail.

Mevrouw Almaci, laat ik beginnen met de essentie. De Belfiusoperatie is geen begrotingsoefening. Het is geen middel om de begroting op te smukken. De opbrengsten uit de verkoop zijn ook geen ontvangsten die het vorderingensaldo zullen beïnvloeden. Daarom is de opbrengst bewust niet opgenomen in de huidige begrotingscijfers. Het is integendeel een strategische beslissing op lange termijn, gericht op de duurzame versterking van de bank en is geen eenmalige boekhoudkundige ingreep.

De afgelopen jaren heeft Belfius een sterk parcours afgelegd. Met de overheid als enige aandeelhouder botst de bank echter stilaan op haar groeilimiet. Door het kapitaal gedeeltelijk voor private aandeelhouders open te stellen, creëren we een nieuwe dynamiek en toegang tot aanvullende expertise en extra kapitaal. Dat biedt nieuwe mogelijkheden om de bestaande groeicurve te versterken. Mevrouw Almaci, ik zie dat ik u glimlacht. Ik heb u dus een grappige middag bezorgd en ten minste één doelstelling bereikt.

De overheid blijft een belangrijke meerderheidsaandeelhouder van Belfius. We blijven dus mee aan het stuur zitten, maar laten ruimte voor versterking, omdat die nodig is. De overheid behoudt, zelfs met een verkoop van maximaal 20 %, een invloedrijke positie met 80 % van de aandelen. De Belgische Staat blijft zo waken over de financiële stabiliteit, over de kredietverlening aan kmo's en aan lokale besturen en over de nationale verankering van de bank. Bovendien bestaat de mogelijkheid om dankzij de verdere groei en de versterkte balans via een extra dividend excess capital uit te keren.

De begrotingsgevolgen van de verkoop worden gecompenseerd door een verhoging van de winstuitkering tot een niveau dat courant is bij andere banken. De payout ratio zal worden verhoogd van 40 % naar 50 %. De gewone dividenden voor de overheid blijven dus stabiel, zelfs met een wat kleiner aandelenpakket.

Mijnheer de minister, wie maakt u wat wijs? We verkopen een vijfde, zodat we meer kunnen groeien? Met alle liefde, maar de nieuwe aandeelhouder zal ook een vinger in de pap willen hebben.

Het is een groot vraagteken of dat de bank stabieler zal maken. Het geheugen blijkt soms kort te zijn. We kunnen allemaal bij het ouder worden misschien iets vergeten, maar dit hier? Toen het over Euroclear ging en de Russische tegoeden, was de premier degene die in Europa iedereen inpeperde om de kip met de gouden eieren niet te slachten, aangezien dat geld is van Rusland.

Met het geld van de belastingbetaler doet u nu exact hetzelfde, zij het gedeeltelijk. Begrijpe wie kan. De waarheid is dat de verkoop onnodig is. Daarmee zet u de deur open voor nog meer expansie. We waren samen zeer combatief tijdens de bankencrisis en nu bent u – het moet mij van het hart – totaal onverschillig en vertelt u het tegenovergestelde verhaal, enkel opdat de CEO meer bonussen kan krijgen en zich op de markt kan begeven. De gouden eieren mogen nu mee worden verdeeld onder anderen. Dat is de realiteit. De kip werd nochtans gered met geld van elke belastingbetaler. Toen waren ze er niet bij.

Madame la ministre, bravo! Félicitations, le parquet national financier ne sera pas indépendant, et c'est exactement ce que vous vouliez. Vous avez en effet remporté le rapport de forces au sein du gouvernement, puisque, contrairement aux engagements pris par le MR et par Les Engagés, ce parquet national ne sera pas indépendant et sera sous la tutelle du parquet fédéral, ce qui, selon moi, hypothèque grandement ses chances de réussite.

Pourquoi? D'abord, parce que la criminalité financière est vraiment un type de criminalité très particulier. Elle exige une autonomie fonctionnelle, une capacité de pilotage propre et surtout une indépendance aux aléas d'un parquet fédéral qui doit s'occuper de terrorisme, de cybercriminalité, de cybersécurité, de traite des êtres humains. En installant cette dépendance, vous faites dépendre la lutte contre la criminalité financière des aléas, des circonstances, des choix, dont les choix en ressources humaines, du parquet fédéral.

Par ailleurs, les deux principaux terrains d'action d'un futur parquet national financier sont le blanchiment et la corruption. C'est-à-dire des sujets qui touchent en partie le monde politique. Et, avec tout le respect que j'ai pour l'actuel parquet fédéral, il s'agit d'une entité qui reste structurellement liée à l'exécutif.

Là encore, il suffit de voir le modèle français, qui était pourtant repris dans votre accord. Il n'y a pas photo entre la réussite du parquet national financier à partir du moment où il a été institué et ce qui s'était produit avant. Maintenant, on a des procès instruits qui vont au bout – dans l'affaire Sarkozy et dans d'autres affaires.

En plaçant ce parquet fiscal et financier sous la tutelle du parquet fédéral, vous créez in fine un instrument affaibli, éloigné des standards internationaux, contraire aux recommandations des acteurs de terrain et potentiellement incapable de répondre à l'ampleur des défis.

Madame la ministre, quelle garantie d'indépendance offrez-vous à ce parquet et de quoi, diable, avez-vous peur?

Madame la ministre, je vous remercie pour vos réponses mais je n'y crois toujours pas pleinement. Vous annoncez l'engagement de 10 magistrats, de 10 juristes supplémentaires. Certes, ces moyens seront immédiatement placés sur une double contrainte très claire: la hiérarchie du parquet fédéral et une politique pénale qui risque d'être absorbée par d'autres priorités nationales. On sait qu'en pratique, le travail en silo ne fonctionne pas. Comme vous l'avez dit, les fraudes financières modernes nécessitent effectivement une spécialisation profonde, du temps long et surtout une liberté de mouvement, ce qui ne me paraît pas possible dans la structure intégrée que vous allez nous présenter. Et donc, chers collègues du MR et des Engagés, la prochaine fois, quitte à vous approprier une idée qui n'était pas dans vos programmes mais dans celui de DéFI, faites-le complètement, s'il vous plaît, sans vous arrêter en route et sans renoncement.

Mijnheer de minister, er komt een zeer gezellige periode aan voor ons allen. Collega’s, de kerstkalkoen komt binnenkort op tafel. Dat is een gezellige periode waar we allemaal naar uitkijken, behalve onze politiediensten en onze burgemeesters, want voor hen hangt over deze periode een sombere schaduw.

Op oudejaarsavond vorig jaar veranderde Brussel immers in een waar inferno. We weten dat we voorbereid moeten zijn, mijnheer de minister. We moeten goed voorbereid zijn en stappen ondernemen. Wij pleiten daarom ten eerste voor een verbod op gezichtsbedekkende kledij. We moeten daders absoluut kunnen identificeren.

Daarnaast pleiten we voor het toepassen van preventieve maatregelen zoals huisarrest, zeker voor degenen die vorig jaar in Brussel de boel volledig op stelten hebben gezet. We vragen eveneens een duidelijk mandaat voor onze politiediensten. Zij moeten kunnen optreden. Het kan niet dat ze moeten toekijken. Ze moeten de middelen krijgen om doortastend op te treden. Mijnheer de minister, bent u daarop voorbereid?

Onze burgemeesters, onze schepenen en onze lokale politiediensten bereiden zich ook voor. Zij willen wel maatregelen nemen, maar hebben daarvoor ondersteuning nodig. Die ondersteuning kan worden gegeven. Heel wat van onze lokale politiediensten zijn voorstander van preventief huisarrest. Daarvoor moeten dan wel de nodige procedures worden voorzien of verduidelijkt. De expertise die al is uitgebouwd, bijvoorbeeld in Antwerpen, kan ertoe leiden dat er duidelijkheid komt en dat er procedures zijn die overeind blijven. Mijnheer de minister, hoe zult u de lokale besturen en de lokale politie daarbij ondersteunen?

Mijnheer de minister, uiteindelijk belanden wij in een vreemde situatie waarbij het meer wordt opgenomen voor de daders, die één nacht moeten thuisblijven maar die de boel al herhaaldelijk op stelten hebben gezet, dan voor de hulpdiensten en de ordediensten, die voor onze veiligheid moeten zorgen. Dat mogen wij niet laten gebeuren. Wij moeten samen een vuist maken tegen alle crapuul dat ieder jaar opnieuw de boel op stelten zet. Dat betekent inderdaad het lokale en het federale niveau, het Nationaal Crisiscentrum en de federale politie, onze lokale politiediensten, u als minister en onze burgemeesters. Laat ons dit jaar heel hard dat signaal geven.

Madame la ministre, à l'heure où l'Europe redéfinit les contours de sa politique migratoire, des États membres et des partis dont le MR saluent ici une avancée historique: la création de hubs de retour hors de l'Union et la possibilité de renvoyer des demandeurs déboutés vers des pays tiers dits "sûrs". Ces hubs constituent une évolution importante du cadre européen.

Par cet accord, l'Union se dote enfin d'outils concrets pour renforcer les procédures de retour et assurer également une répartition plus efficace des responsabilités. Il était temps, car notre système d'accueil ressemble à un chantier où l'on voudrait bâtir étage après étage sans avoir finalement de fondations stables. À force d'ajouter du poids sans pause, ce n'est pas la volonté qui manque, mais c'est la stabilité. Rien ne tient vraiment et rien ne peut s'ancrer durablement. Pour garder un cap clair et assurer une place sûre à ceux qui en ont réellement besoin, il faut éviter la surcharge et rétablir l'équilibre.

Les décisions européennes vont précisément dans cette direction et offrent les moyens de stabiliser l'ensemble du système de l'asile. Ces avancées appellent aussi certaines clarifications, en particulier quant aux conditions de mise en œuvre dans les pays tiers.

Madame la ministre, avez-vous une idée du calendrier dans lequel les institutions européennes adopteront définitivement les textes juridiques? Comment la Belgique envisage-t-elle de mettre en œuvre ces nouvelles dispositions? Comment et par qui sera assuré le contrôle du respect des droits humains dans ces hubs de retour, afin de s'assurer que ces mesures s'inscrivent dans nos engagements européens? Quelle part financière la Belgique devra-t-elle assumer? Quelle est la répartition du financement de ces différents dispositifs? Enfin, pouvez-vous nous donner aujourd'hui le pourcentage de décisions de retour effectivement exécutées en Belgique?

Mevrouw de minister, als de vreemdelingenpopulatie aan dit tempo blijft groeien, zal binnen negentien jaar nog maar de helft van de bevolking Vlaamse roots hebben. Vorig jaar telden we zoveel asielzoekers dat we heel de stad Ninove konden vullen en dit jaar kunt u opnieuw al Aalter vullen. Dat zijn 70.000 mensen op twee jaar tijd.

Veronderstel eens dat uw huis tot de nok vol zit en uw huisbaas u tot een keuze verplicht: ofwel propt u er nog meer mensen bij, ofwel betaalt u een boete omdat u er niet nog meer wilt bij nemen. Dat is precies waartoe de Europese Unie ons nu wil verplichten. Dat noemt men verplichte solidariteit. We moeten dus ofwel meer asielzoekers opnemen, ofwel een boete betalen van 13 miljoen euro. Hongarije en Polen weigeren nu al om te plooien voor de verplichte solidariteit, nul euro en nul extra asielzoekers.

Als u werkelijk wilt dat er binnen negentien jaar nog iets overblijft van Vlaanderen en van de Vlamingen, dan is de vraag niet of u asielzoekers hebt afgekocht of hebt overgenomen van andere lidstaten, maar dan is de vraag of u immigratie wel degelijk gestopt hebt.

Mevrouw de minister, kiest u voor het voortbestaan van Vlaanderen of kiest u voor de vervanging van onze eigen mensen?

Mevrouw de minister, ik denk dat u welgezind van de Europese top bent teruggekeerd, want het stoere Belgische asiel- en migratiebeleid wordt nu ook Europees uitgerold. In die zin zijn jullie een beetje de slippendragers van het extreemrechts gedachtegoed dat Donald Trump hier probeert te installeren. Dat is eigenlijk ook wat minister Prévot daarstraks heeft geantwoord: over asiel en migratie zitten we op dezelfde lijn als de Verenigde Staten.

Het domste migratiebeleid ooit wordt nu dus naar een Europese dimensie getild. De vraag is uiteraard of dat door het Europees Parlement zal raken. Dat valt te betwijfelen. Ik hoop alvast dat men daar intelligenter is dan op de migratietop.

Ik begin bij de terugkeerhubs. Dat idee gaat al langer mee, maar iedereen weet dat zulke hubs duur zijn, weinig intelligent zijn, heel veel geld kosten en met grote juridische obstakels gepaard gaan. Waarom zet u daarmee door als u weet dat die schijnoplossing er nooit zal komen? Heel concreet, bent u van plan om daarin kinderen op te sluiten? Daarover schijnt nog discussie te bestaan.

België zal meebetalen aan het solidariteitsmechanisme. De vraag is echter wat er gebeurt als Hongarije, een land waaraan wij ons steeds meer spiegelen, nu al zegt niemand extra op te nemen en niet te zullen betalen. Stort het kaartenhuisje van de deal dan niet helemaal in, wanneer Hongarije weigert om mee te doen?

Mijn volgende vraag gaat over het Europees Hof voor de Rechten van de Mens en het verdrag zelf. Dat vallen jullie steeds vaker aan. Mensenrechten zijn voor jullie duidelijk een vervelende hinderpaal. Gaat u daarmee door? Hoe beschouwt u dat?

Mevrouw de minister, uw migratiesprookje, dat in de realiteit op het terrein voor veel mensen een nachtmerrie is geworden, gaat almaar verder. Wanneer komt u uit uw ideologische loopgraven?

Merci, madame la ministre, pour vos réponses.

Le MR se réjouit de l'accord européen et soutiendra pleinement sa mise en œuvre. Il était temps de restaurer l'efficacité et la crédibilité de notre politique d'asile. Vous parliez d'un cinquième des retours qui sont effectifs; cela illustre le manque d'efficacité actuel.

Soyons clairs, notre système d'accueil est pour le moment saturé, contrairement à ce que certains veulent faire penser. La Belgique ne peut pas tout assumer seule. Il faut réduire les incitants à l'asile en l'absence de besoins réels de protection, et éviter ce shopping de l'asile qui mine cette solidarité européenne.

Des mesures ont déjà été votées ici même, sous votre impulsion, mais il est maintenant urgent que les résultats soient visibles rapidement. Accélérer le retour lorsqu'une demande est rejetée, ce n'est pas de l'idéologie, c'est du bon sens. C'est ainsi que nous pourrons bâtir un système juste, où les personnes qui en ont vraiment besoin pourront être accueillies, et durable.

Mevrouw de minister, u bent geen slippendrager van extreemrechts, u draagt de slip van Ursula von der Leyen. In 2024 stonden wij op de vijfde slechtste plaats qua aantal asielaanvragen per capita. Dankzij uw beleid zijn wij naar de derde plaats gestegen, nog slechter dus. Wij hebben een derde meer asielaanvragen dan Duitsland, dubbel zoveel als Nederland en drie keer zoveel als Zweden.

De waarheid is dat wij voor een beschavingskeuze staan, aangezien in sommige gemeenten al meer dan 70 % van de bevolking van vreemde herkomst is. Dat is geen natuurramp, maar een doelbewuste politieke keuze. Die keuze hebben wij nooit gemaakt en de Vlaming heeft daarvoor nooit gestemd.

Het Europees migratiebeleid is een doodvonnis voor onze cultuur en onze identiteit. Het is een schande dat u daaraan meewerkt.

Mevrouw de minister, zet die plaat af. U laat telkens opnieuw hetzelfde riedeltje horen. Blijkbaar lukt het u niet om een debat op een ernstig niveau te voeren. Het gaat altijd over mijn partij en over het verleden. Het gaat hier vandaag echter over uw beleid. Met uw beleid probeert u het Vlaams Belang langs rechts voorbij te steken. Met uw beleid schoont u de statistieken op. U laat mensen verdwijnen uit uw statistieken, maar niet uit hun miserie. Daarover gaat het. U verkoopt stoere praatjes, maar we weten dat uw oplossingen, zoals terugkeerhubs, niet zullen werken. Als het toch anders zou uitkomen, dan zal het bijzonder veel geld kosten. Bovendien valt het juridisch gezien niet te onderbouwen. In plaats van uw domme, onrealistische, onwerkbare en juridisch niet te onderbouwen ideeën te exporteren, zou u hier beter een echt deugdelijk beleid op poten zetten. Dat zou u sieren als minister.

Madame la ministre, dans moins d'un mois, votre réforme du chômage verra le jour et entrera en vigueur. L'Arizona prétend qu'elle permettra de remettre les gens au travail. En réalité, elle va surtout précipiter des milliers de familles dans la précarité et augmenter la pression sur les CPAS et nos communes qui sont déjà en difficulté.

Ces CPAS sont en première ligne et vous alertent, depuis des mois, sur l'ampleur du défi. Pourtant, vous persistez à les envoyer au front, désarmés et, en prime, sans les informer de manière honnête sur la façon dont ils seront soutenus. Les CPAS ont en effet appris la semaine passée lors d'un webinaire organisé par votre administration que les compensations promises ne concerneront que les personnes exclues des allocations de chômage, pas celles exclues des allocations d'insertion. C'est une subtilité qui est vraiment de très mauvais goût. On parle de 18 000 jeunes. En outre, les revenus d'intégration dérivés, ceux des cohabitants, ne seront pas non plus pris en compte dans le remboursement complémentaire. Alors, c'est la consternation totale. C'est un nouveau coup dur pour les CPAS à hauteur de 37 millions d'euros supplémentaires à leur charge sur l'ensemble de la législature. Cela, alors que les fonds promis en 2025 n'ont toujours pas été débloqués et que les moyens prévus aujourd'hui par votre gouvernement seront déjà clairement insuffisants.

Le SPW a estimé que l'impact de cette réforme coûtera un demi-milliard d'euros d'ici 2029 aux pouvoirs locaux wallons. Et, en Région bruxelloise, on se situe entre 100 et 150 millions d'euros.

Aujourd'hui, madame la ministre, les CPAS vous demandent des explications claires et un soutien réel, pas des promesses vides. Pourquoi avez-vous exclu les bénéficiaires d'allocations d'insertion du mécanisme de compensation? Cette décision avait-elle été clairement expliquée lors des négociations en juillet? Pourquoi les revenus d'intégration dérivés ne sont-ils pas pris en compte dans les remboursements complémentaires? Après tout cela, oserez-vous encore dire avec vos collègues de ce gouvernement que vous consacrez les moyens suffisants aux CPAS pour compenser vos réformes? J'ai besoin de réponses.

Madame la ministre, je suis consternée par votre réponse. En résumé, d’abord vous ne donnez pas les moyens nécessaires aux CPAS pour compenser les décisions de votre gouvernement, vos réformes. Ensuite, de manière assez sournoise, vous ghostez une partie des exclus en ne prévoyant tout simplement pas de financement complémentaire pour leur prise en charge par les CPAS. Tout cela, sous couvert de vos collègues, notamment des Engagés. Enfin, aujourd'hui encore, vous nous prouvez votre amateurisme, puisque votre majorité corrige votre projet de loi, parce que vous avez oublié le financement d’un autre type d’exclus du chômage. Franchement, il faut arrêter les blagues. Elles sont vraiment très mauvaises. Beaucoup d’erreurs et beaucoup de mensonges. Qu’à cela ne tienne, nous déposons aujourd'hui des amendements afin que vous puissiez revenir sur l’ensemble de vos erreurs dans ce dossier, notamment la compensation pour les exclus des allocations d’insertion. En tout cas, nous ne vous laisserons pas massacrer les institutions que vous êtes censée représenter.

Mijnheer de minister, stel u voor, u bent ondernemer in Vlaanderen. U doet elke dag uw best. U doet onze economie draaien. U bouwt een nieuw bedrijfsgebouw en u investeert daarvoor in isolatie, in zonnepanelen of in warmtepompen. Kortom, u doet exact wat de overheid van u verwacht.

Als beloning krijgt u plots een mail met de mededeling: 'geen aansluiting mogelijk'. Niet vandaag, niet volgende maand, misschien zelfs niet over enkele jaren. Dit is helaas geen theoretisch voorbeeld. Vandaag lazen we in de krant de getuigenis van een bedrijf in Nazareth dat 5.000 liter mazout per dag moet verstoken omdat het maar niet aangesloten raakt op het elektriciteitsnetwerk.

Dit bedrijf is niet alleen. 181 Vlaamse ondernemingen zitten nu in deze situatie. Wie meent dat het niet erger kan, moet maar eens naar Nederland kijken. Daar staan duizenden bedrijven en zelfs scholen en ziekenhuizen op de wachtlijst, met wachttijden tot wel 10 jaar.

Vandaag geldt hier nog steeds het principe: first come, first served. Wie eerst een aanvraag doet, krijgt een aansluiting. Een datacenter, een bedrijf, een school, een ziekenhuis, iedereen komt in dezelfde rij, in dezelfde file, terecht. Zonder enige logica.

Dat is niet werkbaar. We hebben dringend nood aan een kader met duidelijke prioriteiten. Als het aan cd&v ligt, kan het niet dat grote datacenters van multinationals onze netcapaciteit komen opslorpen terwijl onze eigen bedrijven, die hier investeren en hun best doen, die zorgen voor jobs en voor groei, geen of onvoldoende stroom kunnen krijgen.

Ik stel u dan ook de vraag die steeds meer ondernemers zich stellen. Mijnheer de minister, hoe wil u voorkomen dat onze bedrijven ook tot 10 jaar moeten wachten op hun aansluiting?

Sehr geehrter Herr Präsident, sehr geehrter Herr Minister , chers collègues, ma réplique lors de la question que j'ai posée en commission de l' é nergie a peut-être incité ou invité L' E cho à écrire l'article paru ce matin. Il révèle que des centaines d'entreprises se trouvent aujourd'hui bloquées aux portes du réseau électrique wallon.

La récente prise de parole d'ORES confirme malheureusement une réalité que nous connaissons bien. Premièrement, un réseau saturé. Deuxièmement, des entreprises en attente. Troisièmement, des projets qui s'accumulent faute de capacité. Cela démontre, une fois de plus, l'urgence d'une vision cohérente, partagée et maîtrisée à l'échelle du pays.

C'est pour cela que Les Engagés ont tenu à ce que soit intégré dans l'accord de gouvernement le pacte énergétique interfédéral. Celui-ci a pour but de garantir une co-construction entre les différents niveaux de pouvoir (fédéral et entités fédérés). En effet, trop souvent encore, les différents acteurs travaillent seuls au lieu de travailler ensemble. En Flandre, l'initiative EnergieGRIP avance. En Wallonie, le Plan Puissance a réalisé un état des lieux approfondi. Ces démarches existent, mais restent parallèles et déconnectées.

Nous avons besoin d'une coordination renforcée. Notre accord de gouvernement est clair: "Nous développons avec les régions une vision et une stratégie à long terme avec le pragmatisme et l'ambition nécessaires que nous ancrons dans un pacte énergétique interfédéral dans lequel chacun assume la responsabilité de le mettre en œuvre."

Il est temps, monsieur le ministre, de traduire cet engagement dans des actes. J'ai donc deux questions. Quand comptez-vous prendre contact avec les régions afin d'initialiser concrètement ce pacte énergétique interfédéral? Quel plan de travail ou calendrier envisagez-vous pour mettre sur pied cette coordination indispensable entre les différents niveaux de pouvoir?

Mijnheer de minister, ik dank u voor uw antwoord, maar ik moet vaststellen dat ondernemers het op dit moment moeten doen met intenties. De realiteit is dat 181 bedrijven nu geen aansluiting krijgen en dat ze op dieselgeneratoren moeten draaien, omdat ze anders geen stroom hebben. Zonder maatschappelijk afwegingskader blijven we dweilen met de kraan open. U verwijst naar een kader en oplossingen op middellange en korte termijn, maar zolang er geen prioritering gebeurt, blijven onze bedrijven, scholen en ziekenhuizen in dezelfde rij staan als de datacentra, die gigantische hoeveelheden netcapaciteit opslorpen.

Laat ons er dus werk van maken, mijnheer de minister. Verhoog de netcapaciteit en maak ondertussen werk van het afwegingskader. Alleen zo kunnen we Nederlandse toestanden vermijden.

Sehr geehrter Herr Minister, vielen Dank für Ihre Antwort.

Vous savez très bien qu’il y a des acteurs tout à fait différents à d’autres niveaux de pouvoir. Il faut donc collaborer, collaborer, collaborer, collaborer, pour essayer de faire diminuer ce retard à l’avenir.

Comme vous l’avez dit, un acteur nécessaire n’est pas à la table. Cela ne va pas! C’est honteux. Il faut également, de ce côté-là, trouver un accord pour avancer dans cette démarche très importante pour la transition énergétique.

Je terminerai avec un proverbe allemand: " Viele Köche verderben den Brei ." Autrement dit, trop de cuisiniers gâtent la sauce. C’est aussi quelque chose qu’il faut avoir à l’esprit. En l'occurrence, il y a énormément d’acteurs. C’est pour cela que je répète qu’il faut collaborer et faire le nécessaire.

Je suis confiant, monsieur Bihet, que vous allez y arriver.