Over kansspelen

Mijnheer de minister, op 18 februari 2024 kwam een nieuwe kansspelwetgeving tot stand, de zogenaamde wet-Van Hecke. Dat was het resultaat van lobbywerk van de Nationale Loterij, met name van haar opperbaas, de heer Jannie Haek, maar niet alleen bij de heer Van Hecke. Hij heeft toen immers ook de heer Van Quickenborne, die destijds minister was, met 30 miljoen euro aan monopolierente omgekocht om een nieuwe wet uit te vaardigen.

Die wet was een zuivere discriminatie, mijnheer de minister, tussen de private kansspeloperatoren en de Nationale Loterij. Alles werd toegestaan voor de Nationale Loterij, terwijl voor de private operatoren een cumulverbod binnen websites werd ingevoerd, samen met een verstrenging van de regels, een bonusverbod, een verhoging van de leeftijdsgrens en een algemeen reclameverbod. Er bleven nog enkele beperkte uitzonderingen bestaan, onder meer voor het voetbal, mijnheer Bouchez, maar ook die zouden binnenkort verdwijnen, als ik de plannen moet geloven.

Wat gebeurt er dan? Vorige week werd aan minister Beenders de vraag gesteld om de spelersaccounts in te perken. Toen heb ik, beste socialistische vrienden, gezegd dat het beter was één account te bewaren. Dat voorstel hebt u weggestemd. Nu komt uw minister met een andere vraag over de brug.

Er is echter licht aan het einde van de tunnel. Het Grondwettelijk Hof heeft de betrokken wet vernietigd op grond van discriminatie. Die wet discrimineert. De Raad van State zegt dat eveneens. Het Grondwettelijk Hof bevestigt dat standpunt, vandaar mijn vraag aan u, mijnheer de minister.

Zult u het Grondwettelijk Hof volgen? Zult u ook de Raad van State volgen? Er moet nog een bijkomende uitspraak van de Raad van State komen, maar het Grondwettelijk Hof stelt duidelijk dat ook de Nationale Loterij onder het toezicht van de Kansspelcommissie moet vallen. Dat heeft men net proberen te vermijden. De Kansspelcommissie moet immers toezicht houden. De heer Van Hecke – ik zie hem knikken – heeft er op die manier voor gezorgd dat er geen controle meer is op de Nationale Loterij. Die kan iedereen laten spelen en doen wat ze wil.

Mijnheer de minister, het Grondwettelijke Hof heeft bepaald dat u tijd hebt tot het einde van het jaar om daar een mouw aan te passen, om een einde te maken aan de discriminatie, om er eindelijk voor te zorgen dat de Nationale Loterij op dezelfde manier als de private spelers wordt behandeld, zodat ze ook onder het toezicht van de Kansspelcommissie valt. Momenteel kan de Kansspelcommissie door dit arrest van het Grondwettelijke Hof zelfs geen straffen meer uitspreken voor wie dit niet opvolgt.

Mijnheer Bouchez, dit geldt ook als u met Royal Francs Borains veel publiciteit wil maken. Volgens mijn interpretatie van de wet kan iedere voetbalclub, iedere wielerclub, iedere judoclub vandaag zeggen: wij gaan publiciteit maken met een private speler.

Persoonlijke feiten

Faits personnels

Mijnheer de voorzitter, ik ben drie keer genoemd, dus ik denk dat er sprake is van een persoonlijk feit.

Het is steeds hetzelfde liedje met mijnheer Dedecker. Al jaren worden dezelfde beschuldigingen geuit, namelijk dat de heer Haek invloed op mij persoonlijk zou hebben uitgeoefend omdat ik mijn wetsvoorstel in de ene of de andere zin zou hebben aangepakt.

Die aantijgingen komen uit de mond van iemand die spreekt in naam van de private goksector, een sector die alles in het werk heeft gesteld om een wet te vernietigen die democratisch is goedgekeurd.

Mijnheer Dedecker, wat heeft het Grondwettelijk Hof gedaan? Vooraleer u hier uw show komt opvoeren, zou u het arrest beter eens goed lezen. De verstrengingen die in de wet zijn opgenomen, namelijk de verhoging van de leeftijdsgrens van 18 jaar naar 21 jaar, het principieel reclameverbod en het verbod op bonussen, zijn bekrachtigd. Die bepalingen zijn grondwettelijk verklaard en blijven overeind.

Eén artikel is vernietigd, met name het cumulverbod, omdat dat ook expliciet op de loterijen van toepassing moet zijn. Dat is een goede zaak aangezien daar geen meerderheid voor bestond. De overige bepalingen blijven volledig behouden.

Het Grondwettelijk Hof stelt echter dat die verstrengingen ook moeten worden doorgetrokken in de wet op de loterijen. De leeftijdsgrens moet ook daar worden opgetrokken tot 21 jaar en het bonusverbod moet eveneens worden ingevoerd. Dat geldt voor de wet op de loterijen, meer bepaald voor enkele online loterijproducten.

Dat is de uitspraak van het Grondwettelijk Hof. Het gaat om een overwinning voor diegenen die jarenlang hebben gevochten om de sector een halt toe te roepen, ondanks het intensieve lobbywerk van anderen. Ik zal geen namen noemen want dan roept u ook een persoonlijk feit in.

Mijnheer Dedecker, ik ben blij dat wij die strijd samen zullen kunnen voeren. Onze tekst ligt klaar en werd reeds een jaar geleden ingediend om de wet op de loterijen aan te scherpen. Ik reken op uw steun. Als ik de minister goed heb begrepen, zal de regering zich ook conformeren aan het arrest van het Grondwettelijk Hof. Dat is een heel goede zaak.

Monsieur le président, je voulais faire une petite correction par rapport à ce qu’a dit M. Dedecker. En fait, il n’y a pas une exception spécifique pour le football. Il y a une exception générale, qui permet effectivement aux produits dérivés des opérateurs de jeux de faire l’objet d’une publicité.

Néanmoins, je voudrais – puisque ce fait personnel me permet de le faire – confirmer les propos qui ont été tenus. Le lobby de la Loterie Nationale est un lobby que je n’ai jamais vu. Les textes n’étaient même pas sortis de la table du gouvernement que les représentants de la Loterie Nationale envoyaient déjà des messages pour les faire modifier. Ils ont eux-mêmes écrit certains des textes discutés.

Je souscris totalement à la demande de M. Dedecker. Le principe, comme d’ailleurs pour l’impôt, est l’égalité devant la loi.

Il est évident que cette vision selon laquelle il faudrait interdire le jeu, l’alcool, le tabac n'est pas celle de mon groupe politique. Nous considérons que les gens ont droit à des libertés. Nous devons cadrer. Nous devons faire de la prévention. Nous devons accompagner. Mais interdire n’est certainement pas la solution. Je vous remercie.

Ik denk dat de heer Van Hecke last heeft van politieke schizofrenie. Ik heb het klaar en duidelijk in de wet gelezen. Ik heb niet gesproken over de voorwaarden, hoewel ik akkoord ga met wat de heer Bouchez daarover zegt. Dat is allemaal klaar en duidelijk, die verbodmaatschappij van de heer Van Hecke, waar ik het niet mee eens ben. Wat is er destijds gebeurd, mijnheer Van Hecke? Ik heb gezegd dat men ervoor moet zorgen dat de Nationale Loterij ook onder het toezicht komt van de Kansspelcommissie. U hebt daar niet voor gezorgd. U hebt dat niet gedaan, omdat u in de zak van Jannie Haek zat en dat is het grote probleem. Ik zeg dat iedereen gelijk voor de wet moet zijn. Mijn wetsvoorstel daaromtrent zal voor het einde van deze maand voorgelegd worden. Gelijke monniken, gelijke kappen, maar dat kent men niet bij de groenen, die liever alles kapotmaken.

Monsieur le ministre, je vous interroge aujourd'hui sur des possibles agissements de blanchiment.

On sait qu'en Belgique, pour les ministres, c'est déjà le Win for Life: 11 000 euros nets par mois in the pocket . On sait que, pour les commissaires européens, c'est le super Win for Life: carrément 28 000 euros par mois! Mais, là, visiblement, selon la presse, M. Reynders aurait potentiellement voulu encaisser le super super Win for Life. M. Reynders aurait, ces dernières années, d'abord été déposer 800 000 euros sur des comptes en banque, en cash! Salut les gars!

Puis, un jour, la banque lui a dit: "C'est un peu suspect!" Qu'a-t-il alors fait? Il a acheté pour 200 000 euros de tickets de la Loterie Nationale, 50 semaines sur 52, dans une pompe à essence. Imaginez Didier Reynders: "Salut, je vais prendre un paquet de Marlboro et tu me mets encore 500 euros de tickets en plus". Et, la semaine d'après: "Mets-moi un Snickers et 500 euros de tickets en plus". Imaginez-vous, un commissaire européen! Mais quelle honte! Là est la question!

Au MR, chez les élites libérales, c'est toujours la même chose. On fait les malins contre les profiteurs, les malades de longue durée, les chômeurs, etc. Mais, quand il s'agit de vous-mêmes, il n'y a plus personne au balcon! Voici deux minutes, M. Georges-Louis Bouchez était là! Il était là! Mais il s'est "viré" pour le débat! Il ne veut évidemment pas de débat là-dessus! On ne l'entend pas.

Monsieur le ministre, les banques ont-elles signalé à la cellule de lutte contre le blanchiment d'argent le cash et le fait que ces opérations étaient potentiellement frauduleuses? (…)

Mijnheer de voorzitter, mijnheer de minister, het zou een gokverslaving zijn. Dat is de uitleg die de heer Reynders geeft aan dit dossier. Het is een gokverslaving. Collega's, wie een gokverslaving heeft, is chanteerbaar. Daarom mogen bijvoorbeeld politieagenten, magistraten, deurwaarders en notarissen niet binnen in een casino en mogen ze wettelijk gezien nooit gokken. Daarvoor zijn dus goede redenen.

Elke dag komen er nieuwe elementen naar boven. Ook de Nationale Loterij probeert nu aan te tonen dat hun controlemechanismen gewerkt zouden hebben. Ik wil daarop wel dieper ingaan, mijnheer de minister. Er wordt immers gesproken over een totaalbedrag van ongeveer 1 miljoen euro waarvoor een verklaring moet worden gegeven: een poging tot witwassen via de Nationale Loterij ter waarde van 200.000 euro en 800.000 euro cashgeld dat aangeboden werd aan een bank om op een rekening te zetten. Dat roept wel wat vragen op.

Ik zal het eerst hebben over de Nationale Loterij. Er zou één verdachte transactie gevonden zijn op vijf jaar tijd terwijl de feiten toch – zegt men – een tiental jaar zouden hebben geduurd. We krijgen dan een hele uitleg van de Nationale Loterij op twaalf pagina's. Ik denk echter dat er wel wat meer nodig is om de zaken uit te klaren. Mijn eerste vraag luidt dan ook of het volgens u nodig is om de controlemechanismen bij de Nationale Loterij te verstrengen en verstevigen?

Ten tweede valt de Nationale Loterij blijkbaar ook niet onder de antiwitwaswet. Er is dus geen aangifteplicht voor de Nationale Loterij. Bent u van oordeel dat de Nationale Loterij ook onder die witwaswet zou moeten vallen?

Mijn derde vraag gaat over de cashstortingen bij de bank. Hoe kan het dat het zo lang heeft geduurd voor er signalen zijn gekomen? Men moet maar eens proberen om 800.000 euro cash op een bankrekening te zetten. Dat zou dus gedurende een hele periode gebeurd zijn. Zijn er dan nooit signalen gekomen…

Mijnheer de minister, u hebt niet geantwoord op mijn specifieke vraag. In de media wordt gezegd dat de heer Reynders op een bepaald moment 200.000 euro tickets had gekocht, omdat zijn bank hem had gezegd dat 800.000 euro cash toch te veel was om op zijn rekening te storten. Mijn vraag was of de bankensector die informatie heeft doorgegeven aan de antiwitwascel. Is er van daaruit een signaal gekomen?

U hebt het alleen maar over de Nationale Loterij gehad, maar ik heb het over de banken en op die vraag antwoordt u niet. Als het over liberale, rechtse elitepolitici gaat, dan is er geen probleem, dan is alles openbaar. Win for life for Reynders . Die kreeg al 30.000 euro per maand, maar toch vond hij nog meer systemen om geld op te strijken. U moet de bankensector ook onder de loep nemen. Dat interesseert mij. Is er een signaal gekomen van de banken of niet?

Mijnheer de minister, ik dank u voor uw antwoord.

Er is duidelijk nood aan meer controles, ook bij de Nationale Loterij. Ik heb de nota gelezen en men spreekt daarin over indicatoren. In dit geval ging het licht op rood voor drie indicatoren, maar wat doet men als er signalen komen in verband met een indicator of twee indicatoren? Blijkbaar onderneemt men dan geen actie. Men doet dat alleen wanneer men signalen voor de drie indicatoren krijgt. Beslissen over welk dossier wel of niet wordt doorgestuurd, mag geen kwestie van loterij zijn.

U hebt niet geantwoord op mijn vraag over de antiwitwaswet. De Nationale Loterij valt blijkbaar niet onder de antiwitwaswet. Het is duidelijk dat dat beter wel het geval zou zijn. Wij zullen een wetgevend initiatief nemen, zodat de Nationale Loterij wel onder de antiwitwaswet valt. Dan kan iedereen zijn stem uitbrengen.

(Rumoer)

Uit een onderzoek in opdracht van BAGO (Belgian Association of Gaming Operators), de sectorfederatie van vijf vergunde kansspeloperatoren, blijkt dat de helft van de jongeren tussen 18 en 21 jaar op illegale websites gokt. Het onderzoek van BAGO vroeg de deelnemers aan welke sites ze dachten bij het onlinegokken. Maar liefst 29% van de jongeren tussen 18 en 21 jaar noemde daarbij een illegale goksite. In de algemene spelerspopulatie deed slechts 4% dat. Het probleem situeert zich dus echt bij de jongeren. Ze geven aan dat ze niet weten of een gokwebsite legaal of illegaal is. Ze komen vooral terecht op die sites via advertenties op sociale media.

Gokwebsites hebben een vergunning nodig van de Kansspelcommissie. Het logo van de Kansspelcommissie is bij vergunde websites duidelijk terug te vinden en er is controle op het vragen van de nodige identiteitsgegevens. Bovendien bevatten de vergunde websites waarschuwingen die adviseren om voorzichtig te zijn bij het spelen. De Kansspelcommissie heeft ook een zwarte lijst met illegale gokwebsites, die dus geen vergunning hebben. Die sites vragen amper identiteitsgegevens en zijn vaak actief vanuit het buitenland.

De Kansspelcommissie zelf zegt de strijd tegen illegale websites opgevoerd te hebben. Dat doet ze door de zwarte lijst voortdurend bij te werken en exploitanten van illegale websites via een minnelijke ingebrekestelling te vragen om hun websites te blokkeren. De Kansspelcommissie zegt dat ze sinds 2023 ook is gestart met het aanpakken van publiciteit voor illegale onlinekansspelen. Daarom trad ze in contact met Google en Meta en verkreeg ze dat via een speciaal webformulier voor overheidsinstanties onwettelijke inhoud kan worden gerapporteerd.

Er bestaat een stoppagina waarop spelers zouden moeten belanden, wanneer ze naar een illegale gokwebsite surfen. Toen ik mijn vraag enkele weken geleden aan het opstellen was, surfte ik naar een van die websites en kreeg ik die stoppagina niet te zien. Ondertussen heb ik die websites opnieuw geopend en lijkt het wel in orde te zijn. Ging het om een vergetelheid? Hoe worden die stoppagina’s bijgehouden? Worden ze al dan niet automatisch geïmplementeerd?

Hoeveel exploitanten van illegale websites werden er dit jaar al in gebreke gesteld en hoeveel van hen gingen erop in? Werd de klassieke procedure ingesteld bij alle exploitanten die geen gevolg gaven aan de ingebrekestelling?

Hoeveel advertenties voor illegale gokwebsites werden er respectievelijk in 2023 en 2024 gerapporteerd aan Google en Meta door de Kansspelcommissie? Werd er in alle gevallen gevolg aan gegeven door de techgiganten?

Welke maatregelen plant de minister nog te nemen om tegen te gaan dat jongeren op illegale gokwebsites terechtkomen?

Mijnheer de minister, het is zeer goed dat de Kansspelcommissie toegang heeft tot dat geprivilegieerde kanaal. Dat is heel hoopgevend. Jongeren die op illegale websites terechtkomen, geven immers zelf ook aan dat ze weten dat die websites bestaan door advertenties op sociale media. Langs de andere kant blijf ik me wel iets afvragen. Als 29 % van de jongeren naar illegale goksites surft en zegt dat ze niet weten dat die sites illegaal zijn, dan moeten zij toch toegang krijgen tot die sites? Dan moeten ze toch op een kleurrijke pagina uitkomen zonder te beseffen dat die goksite illegaal is? De uitdaging ligt dus vooral bij het onmiddellijk ingrijpen. We moeten er alles aan doen om duidelijk te maken dat die goksites illegaal zijn en ze onmiddellijk blokkeren, of dat nu met een stoppagina is of met een ander middel.

Mijnheer de minister, u kent wellicht de beruchte slogan van de Nationale Loterij: Word schandalig rijk . Iemand heeft dat blijkbaar iets te letterlijk genomen. Als het klopt wat er nu in de media verschijnt, dan heeft Didier Reynders, MR-boegbeeld, 20 jaar minister, 5 jaar eurocommissaris, de Nationale Loterij gebruikt om zijn zwart geld wit te wassen. We zijn natuurlijk ook allemaal nieuwsgierig naar de oorsprong van dat zwart geld, maar ik denk dat we dat niet snel te weten zullen komen. U kunt echter in elk geval wel al in actie schieten.

We weten dat criminele milieus graag gebruikmaken van gokproducten om geld wit te wassen. Daarvoor wordt al jaren gewaarschuwd. Ik heb hier de voorbije jaren al heel wat zien passeren in het dossier van de gokindustrie, maar dat de Nationale Loterij, een overheidsbedrijf, ook als witwasmachine kan worden gebruikt, tart elke verbeelding.

Hoe kan het dat men e-tickets zomaar met cash geld kan kopen? Dat is niet alleen zo in de krantenwinkels en de verkooppunten van de Nationale Loterij, maar ook aan de kassa van grootwarenhuizen. Dat is toch de kat bij de melk zetten. Meer zelfs, de poort staat wagenwijd open voor misbruik. Dat is op zich al een eerste achterpoortje dat gemakkelijk zou kunnen worden gesloten.

De Nationale Loterij zegt natuurlijk dat hun detectiesysteem heeft gewerkt. Volgens de onderzoeksjournalist die het verhaal naar buiten heeft gebracht, zou de witwasoperatie echter mogelijk al tien jaar duren. Kunt u dat bevestigen? Als het inderdaad zo lang heeft geduurd, werkt dat detectiesysteem dan wel voldoende? Vindt u het zelf ook niet vreemd dat de heer Reynders de enige zou zijn geweest die deze truc gebruikte, want er zijn volgens de Nationale Loterij geen andere gevallen bekend?

Mijnheer de minister, welke acties zult u hiertegen ondernemen?

Mijnheer de minister, gok- en kansspelen zijn in dit land streng gereglementeerd om het hoofd te bieden aan twee problemen: gokverslaving en witwassen van zwart- en crimineel geld.

Witwassen is altijd laakbaar en moet aangepakt worden, maar dat de overheid hiervoor wordt ingeschakeld, is afschuwelijk en een klap voor het vertrouwen in onze overheden. Nu zie ik één lichtpuntje, namelijk dat het misbruik wel degelijk ontdekt is door de Nationale Loterij.

Mijnheer de minister, hoe gebeurt die controle? Gebeurt die manueel of visueel, dus op het zicht, of gebeurt dat met een dataminingtechniek, een algoritme dat op zoek gaat naar uitschieters in een bestand? Ik stel die vraag omdat het vreemd is dat de Nationale Loterij, die quasi een monopolie heeft in deze sector, op vijf jaar tijd maar één melding heeft gedaan bij de Cel voor Financiële Informatieverwerking.

Vandaar mijn tweede vraag. Is er maar één keer misbruik vastgesteld, wat onmogelijk is gezien de omvang van het quasi monopolie, of is er maar één keer melding gemaakt? Dat is een belangrijk verschil, want in dat laatste geval is er misschien gewoon sprake van een afrekening tussen de politieke top van de Nationale Loterij, dus tussen de heer Jannie Haek, een socialist, en de heer Didier Reynders, een liberaal.

Ten derde genieten wij als parlementsleden onschendbaarheid. Dat is ook het geval voor de heer Reynders. Bij mijn weten wordt die onschendbaarheid altijd snel opgeheven wanneer er een onderzoek door of een vraag van het parket komt. Waarom is er in dit geval zo lang gewacht, namelijk tot de heer Reynders eurocommissaris af was?

Tot slot, in deze sector lijken mij twee maten en twee gewichten te worden gehanteerd. De private sector wordt streng gereglementeerd en binnenkort zelfs nog strenger. Wat verantwoordt die uitzonderingspositie van de Nationale Loterij? Waarom zijn niet alle spelers, publiek en privaat, aan dezelfde reglementering onderworpen? Bent u bereid om dat recht te trekken?

Monsieur le ministre, Win for Life! On savait déjà que l'ancien ministre des Finances et éminent politicien du parti libéral, M. Reynders, gagne à la loterie depuis trente ans: ministre durant vingt ans – ce qui signifie qu'il a gagné durant toute cette période près de 20 000 euros par mois – et commissaire européen ces cinq dernières années, soit un salaire mensuel de 30 000 euros.

Hier, nous apprenions que M. Reynders est soupçonné d'avoir blanchi de l'argent en – tenez-vous bien! – achetant des billets à la Loterie Nationale! On croirait franchement à une blague belge mais non, il semble que ces soupçons sont bien réels. L'enquête judiciaire doit évidemment suivre son cours pour voir si oui ou non il est coupable.

D'après moi, cette affaire nous met face à trois éléments.

Premièrement, toute la vérité doit être faite et l'immunité parlementaire dont bénéficie M. Reynders ne peut faire obstacle à cette enquête car lorsqu'un simple citoyen est soupçonné, il ne bénéficie pas d'immunité parlementaire.

Deuxièmement, nous apprenons que cette pratique aurait duré pendant dix ans et on se demande donc si les mécanismes de contrôle par rapport à la Loterie Nationale sont suffisants.

Troisièmement, je crois que nous avons un vrai problème avec l'argent en politique en Belgique. Ce n'est ni la première ni, apparemment, la dernière affaire. Le GRECO, le gendarme européen, a déjà critiqué la Belgique à plusieurs reprises car nous ne sommes pas en règle s'agissant de la lutte contre la corruption en politique. Nous n'avons par exemple ni déclaration de patrimoine public, contrairement à d'autres pays, ni registre des lobbies.

Mijnheer de minister, onze blauwe smurf is nog eurocommissaris voor Justitie geweest en ook minister van Financiën. Hij was indertijd zelfs bevoegd voor de Nationale Loterij. Hij heeft blijkbaar gesmurft met producten van de Nationale Loterij om zwart geld wit te wassen.

Het is precies vier weken geleden dat ik hier stond om de toestand bij de Nationale Loterij aan te klagen omdat de toxische leider ervan, een zekere Jannie Haek, voor de correctionele rechtbank moest verschijnen wegens het organiseren van illegale praktijken. Zes maanden geleden stond ik hier, met mijn collega Christoph D'Haese, aan te klagen dat diezelfde man 30 miljoen gestort had in de kas van de overheid om te ontsnappen aan elke controle op de Nationale Loterij.

Hoewel iedereen daartegen was – ook de heer Van Hecke – valt de Nationale Loterij niet onder de kansspelwetgeving. Wij vroegen dat nochtans, maar het werd niet aanvaard. Tot wat dat kan leiden, zien we nu: de Nationale Loterij verkoopt producten die ertoe leiden dat men geld kan witwassen. Met dat zwart geld verdient men geld, meer dan wat men aan de belastingen betaalt, namelijk de helft van het inkomen. Koop dus maar lotjes van Subito of Win for Life. Men kan ze zelfs bij de begrafenisondernemer krijgen. Er zijn liefst 7.000 verkooppunten. Men koopt dus een lotje en men krijgt zijn geld terug, tot 78 %

Nadien gebeurt er echter niets. Er komt geen enkele controle. In dit geval was er waarschijnlijk een klokkenluider bij de Nationale Loterij die dat aan het licht heeft gebracht. Het probleem is redelijk groot, maar ik kan er nog niet over uitweiden. Een klokkenluider heeft het gezegd.

Geen enkel van de privégokbedrijven kan er nog aan uit. Geen enkel. Er werden 332 klachten ingediend. Waarom? Wie op de zwarte lijst staat, kan zo'n bedrijf zelfs niet binnen. Als men op die zwarte lijst staat, kan men echter wel elke week 120.000 euro inzetten op de Lotto. Dat is de Nationale Loterij (…)

Monsieur le ministre, Didier Reynders, l'un des plus hauts dignitaires libéraux, ancien vice-premier ministre en charge notamment des Finances et de la Lutte contre le blanchiment d'argent, ancien ministre des Affaires étrangères, ancien commissaire européen en charge de la Justice et du respect de l'État de droit, serait impliqué dans une affaire de blanchiment d'argent.

Avant toute chose, rappelons que, contrairement à certains et à ce qu'on a pu entendre dans cet hémicycle il n'y a pas si longtemps, nous ne prenons pas des éléments partiels pour des faits. Didier Reynders, comme chacun, bénéficie de la présomption d'innocence.

Monsieur le ministre, néanmoins, les éléments divulgués, s'ils venaient à être confirmés, sont importants en ce qu'il est question de détournement d'une somme importante. Selon la presse, cette somme correspondrait à un nombre à six chiffres et aurait été blanchie depuis près d'une décennie. La presse explique que l'affaire aurait été divulguée à la suite du signalement de la Loterie Nationale elle-même, qui dispose d'outils pour débusquer les pratiques de blanchiment.

Monsieur le ministre, avez-vous été mis au courant avant la sortie dans la presse du signalement opéré par la Loterie Nationale? Si oui, depuis quand? Pouvez-vous nous expliquez quels sont les indices repérés par la Loterie pour signaler un comportement suspect? Qui la Loterie Nationale a-t-elle prévenu? Le parquet? La CTIF? Vous-même?

En tant que ministre des Finances, que vous ayez eu l'information en amont ou en lisant la presse, avez-vous entrepris des démarches? Avez-vous par exemple saisi l'Inspection spéciale des impôts? Selon la presse, la Loterie Nationale n'aurait réalisé qu'un seul signalement en cinq ans. Quid des casinos? Quid des opérateurs privés?

Le rapport annuel de la CTIF de 2023 stipule qu'il y aurait eu 322 signalements par des établissements de jeux de hasard. Confirmez-vous ces chiffres? Quelle en est l'évolution à travers le temps?

Mijnheer de minister, u legt uit dat de loterijspelen minder aantrekkelijk zijn door de ingebouwde grendels. Dat belet echter niet dat men met kleinere bedragen gedurende vele jaren een heel groot bedrag kan witwassen. De vraag rijst waarom die grendels en die controlemechanismen niet hebben gewerkt. U hebt daar geen duidelijk antwoord op gegeven. We zullen daar later op terugkomen.

Collega’s, we zouden er bijna compassie mee hebben: een Europees commissaris met een loontje van amper 20.000 euro per maand die blijkbaar nog extra geld nodig heeft om te kunnen leven. Het verbaast me niet van de heer Reynders. In 2011 heb ik gezien hoe hij op een ongeziene manier de afkoopwet door het Parlement heeft gejaagd. Die wet stelt grote fraudeurs in staat om aan Justitie te ontsnappen door een geldsom te betalen.

We hebben Kazachgate gehad waarin MR-prominenten de hoofdrol speelden. De cirkel is rond. Het enige waarin Reynders niet is geslaagd, is een naamsverandering: van MR, mouvement réformateur, naar MB, mouvement du blanchiment .

Mijnheer de minister, uw antwoord stelt me niet gerust. U blijft erbij dat er op vijf jaar tijd maar een melding en dus een geval van misbruik zou zijn geweest. Dat is onmogelijk.

Collega’s, het vermoeden van onschuld is een basisprincipe van de rechtsstaat. Aangezien het dossier over de mogelijke witwaspraktijken echter gelekt is en het een bekende politicus in België en de EU betreft, straalt dit zeer negatief af op het politieke bestel. Omdat het een voormalig minister van Financiën en oud-eurocommissaris van Justitie betreft, die de strijd tegen corruptie en witwassen moest leiden, willen wij dat dit snel en krachtdadig wordt aangepakt. Het moet vooral snel gaan om het vertrouwen van de bevolking in onze instellingen te herstellen. Het gerecht is echter niet bepaald snel in dit soort zaken. Denk maar aan Qatargate met de honderdduizenden euro’s aan cash steekpenningen die bij PS-europarlementsleden werden gevonden. We wachten nog steeds op een eventuele veroordeling in die zaak. Er moet dus snel een uitspraak komen. (…)

Monsieur le ministre, merci pour votre réponse même si elle ne comportait pas beaucoup de détails sur l'affaire précise.

Je voulais tout d'abord faire remarquer qu'il y a deux semaines, il y a eu soupçon de fraude au CPAS d'Anderlecht, et que là, le MR était sur le pont. Mais aujourd'hui, quand il s'agit de votre propre parti, on ne dit rien et on n'entend rien.

On a déjà eu le Kazakhgate, le Qatargate. Aujourd'hui on a le Subitogate. Il est clair qu'en Belgique on a un vrai problème avec la corruption en politique.

(…) : (…)

Vous connaissez le GRECO. Vous n'aimez pas quand on dit cela. Vous êtes fort silencieux en tous cas. On ne vous entend pas sur M. Reynders.

Le PTB va redéposer une proposition de loi. Ce sont des recommandations du GRECO pour la lutte contre la corruption et contre les conflits d'intérêts en politique, que ce soit au niveau du patrimoine ou au niveau du lobby. Il faut vraiment que cela change.

Mijnheer de minister, sorry, maar ik zal het niet over de heer Reynders hebben. Ik zit hier immers al een kwarteeuw en als ik iedereen die in verdenking is gesteld, moet opnoemen dan zou ik een halfuur nodig hebben.

Ik zal het hebben over de Nationale Loterij. In de regeringsonderhandelingen is er sprake van het afschaffen van de Kansspelcommissie. Het enige orgaan dat controles uitvoert, wilt u nu afschaffen in het kader van de onderhandelingen over een nieuwe regering. De Nationale Loterij ontsnapt daar al jaren aan. Zij doet waarin zij goesting heeft en verkoopt 22 soorten krasloten. Morgen komt er waarschijnlijk een rush op de krasloten, want zij maken zwart geld wit. Dat is het gevolg van wat Reynders doet, maar u doet niets. U wacht af en u zult in de regeringsonderhandelingen bekijken wat zij die dat aanklagen, zij die controle uitoefenen op de private sector waar quasi niets meer gebeurt… Die mensen wilt u niet toelaten bij de Nationale Loterij. Geef daar eens uitleg (…)

(Applaus van de PVDA-PTB-fractie)

Monsieur le ministre, argent et politique: il n’en faut pas plus, finalement, pour que l’image du politique soit à nouveau ternie. Il convient donc de traiter cette affaire avec diligence et célérité. Avec célérité car il ne faudrait pas que cette affaire jette l’opprobre sur la Loterie, qui est connue pour apporter un soutien important aux bonnes causes, au tissu social et associatif, qu’il s’agisse de clubs sportifs, de culture, d’actions de solidarité ou autres. Mais avec diligence aussi car il n’est pas exclu, en fonction des développements de l’affaire et des accords de gouvernement – dont on apprend finalement certains passages aujourd'hui –, que nous ayons à nous revoir ici-même afin de faire la pleine lumière sur celle-ci et sur votre politique en matière de lutte contre la fraude. Cela inclut l’analyse des outils mis en place par les opérateurs privés et par la Loterie Nationale, qui doivent permettre de mettre en œuvre des procédures efficaces devant rendre impossible toute fraude telle que celle qui a été dénoncée. Je vous remercie.

Mijnheer de minister, een half jaar geleden stond ik hier in het kader van de wijziging van de kansspelwetgeving. De aanleiding daartoe was dat Jannie Haek, de toxische leider van de Nationale Loterij, 30 miljoen euro extra in de bodemloze put van de vorige vivaldiregering had gestort. De regering begon natuurlijk te dansen op de tonen van de Nationale Loterij.

De Nationale Loterij kreeg allereerst het monopolie voor het maken van reclame. Ze deden dat zeer goed, ze richtten zich zelfs tot de kinderen. Mijnheer Van Hecke, u herinnert zich dat ik toen heb gezwaaid met de reclame waarmee de Loterij kinderen intoxiceert om te gokken. Ik heb daarvoor gewaarschuwd. Vorige week trok het VAD, het Vlaams expertisecentrum Alcohol en andere Drugs, aan de alarmbel. Zelfs kinderen van 12 jaar beginnen namelijk al krasloten te kopen. Een derde van alle minderjarigen heeft al gespeeld met dat verslavende product.

Wanneer stopt dat monopolie van de Nationale Loterij en mag ze niet langer reclame maken, net zoals de rest?

Ten tweede heb ik er eveneens op gewezen dat de Nationale Loterij onder de kansspelwetgeving moest vallen. Wat hebben u en alle andere ministers gedaan? Ervoor gezorgd dat de Nationale Loterij niet onder de kansspelwetgeving valt, hoewel ze allerhande kansspelen online organiseert. Op 17 september heeft de Brusselse raadkamer de toxische leider en de Nationale Loterij doorverwezen naar de correctionele rechtbank voor het organiseren van gokspelen.

Mijnheer de minister, u bent bevoegd voor de Nationale Loterij. Wat gaat u hiermee doen?

Mijnheer de minister, u spreekt een beetje zoals de paus: "Het zal veranderen." We hebben net de kansspelwetgeving veranderd. We hebben erover gefulmineerd. We hebben gevraagd om de Nationale Loterij te behandelen zoals alle anderen, maar ze kreeg een voorkeursbehandeling. Nu zegt u echter dat u het gaat veranderen en dat er iets zal gedaan worden aan de Woohoo games. Het zijn er 64. Sedert de invoering van de wet zijn er al 1.083 nieuwe zwarte onlinegokkers. Wat doet u echter? U belooft om verder te doen. Ik heb hier de dagvaarding bij van de toxische leider van de Nationale Loterij, de heer Jannie Haek. Hij werd gedagvaard omdat hij tot vandaag onlinegokspelen organiseert. Wat zegt u dan? U zegt dat u er iets aan gaat doen. U gaat het beperken. Ik heb u echter niets horen zeggen over de beperking van de reclame. Ik heb ze hier bij, de reclame bestemd voor kinderen, gemaakt door onze Nationale Loterij, waarvoor u verantwoordelijk bent. Stop dit en behandel ze zoals de rest!